1. Artykuły
  2. Dysleksja rozwojowa. Wczesne rozpoznanie daje szanse

Dysleksja rozwojowa. Wczesne rozpoznanie daje szanse

Dysleksja rozwojowa daje wczesne sygnały, m.in. słabe raczkowanie czy opóźnione chodzenie (niemowlę), opóźniony rozwój mowy, krzywe budowle z klocków, ubogie w szczegóły rysunki (przedszkolak),  mylenie liter, niemieszczenie się w liniach podczas pisania czy pismo lustrzane (uczeń klas I-III). Nie można jej wyleczyć, ale jej wczesne rozpoznanie daje szanse na zmniejszenie objawów w znacznym stopniu. O szczegółach mówi nasza ekspertka, psycholog dziecięcy Oliwia Nitka.

Dysleksja rozwojowa. Wczesne rozpoznanie daje szanse Dysleksja rozwojowa. Wczesne rozpoznanie daje szanse
Spis treści
Co to jest dysleksja rozwojowa? Dysleksja rozwojowa - przyczyny Dysleksja rozwojowa - objawy u niemowlaka, przedszkolaka i ucznia Dysleksja rozwojowa. Kto stawia diagnozę? Dysleksja - przypadłość na całe życie

Co to jest dysleksja rozwojowa?

 

Dysleksja rozwojowa to rodzaj specyficznych zaburzeń umiejętności szkolnych, a dokładnie umiejętności czytania. Zaburzenia uczenia się dzielą się na specyficzne oraz niespecyficzne.

 

O niespecyficznych trudnościach w czytaniu i pisaniu mówimy, gdy są one uwarunkowane: czynnikami biologicznymi, takimi jak uszkodzenia narządów zmysłów (niedowidzenie, niedosłuch), schorzenia neurologiczne, niepełnosprawność intelektualna lub niższy niż przeciętny iloraz inteligencji, czynnikami społecznymi związanymi z zaniedbaniem środowiskowym (słaba stymulacja rozwoju językowego i intelektualnego) lub zaniedbaniem dydaktycznym – niesystematyczne nauczanie, błędy metodyczne, źle dobrane metody nauczania do danego ucznia - wyjaśnia psycholog dziecięcy, Oliwia Nitka,

 

Natomiast specyficzne trudności w uczeniu się wywołane są czynnikami tkwiącymi w jednostce, a nie warunkami środowiskowymi. Uwarunkowane są zaburzeniami rozwoju psychoruchowego o szerszym lub węższym zakresie.

 

W przypadku dysleksji przejawia się to przede wszystkim opóźnieniem rozwoju funkcji poznawczych: słuchowo-językowych, odpowiedzialnych za przebieg złożonej czynności czytania, przy jednocześnie prawidłowym poziomie rozwoju intelektualnego oraz przy braku uszkodzeń narządów zmysłów odpowiedzialnych za odbieranie tych bodźców, z którymi dziecko ma trudności.

 

Do specyficznych trudności w uczeniu się należą także:

 

  • dysgrafia - nieprawidłowości w zakresie graficznej strony pisma,
  • dysortografia - problemy w opanowaniu prawidłowej pisowni pod względem ortograficznym,
  • dyskalkulia- specyficzne trudności w uczeniu się matametyki.

 

arrow Drgawki gorączkowe u dziecka. Co robić? Zachować spokój
arrow Potówki. Jak pielęgnować skórę niemowląt? Ważne wskazówki
arrow Choroba lokomocyjna u dorosłych i dzieci. Co robić, aby podróż nie była udręką
arrow Dysplazja stawu biodrowego u dziecka. Co zaleca fizjoterapeuta?
arrow Mózg dziecka. Jak rodzice mogą zadbać o jego rozwój?
arrow Przepuklina pępkowa. Przyczyny, leczenie, profilaktyka

Dysleksja rozwojowa - przyczyny

 

Dysleksja rozwojowa w znacznym stopniu uwarunkowana jest genetycznie. Wśród przyczyn specjaliści wskazują również podłoże organiczne - co oznacza zmiany strukturalne w ośrodkowym układzie nerwowym (zmiany anatomiczne w ośrodkach mózgu związanych z mową, czytaniem i pisaniem).

 

Ponadto, jak zauważa nasza ekspertka dysleksję może spowodować zatrucie ołowiem oraz alkoholowy zespół płodowy. Wskazuje też grupę dzieci szczególnie narażonych:

 

Na specyficzne trudności w nauce czytania szczególnie narażone są dzieci z ograniczeniem funkcjonowania społecznego, które nie mają zapewnionej wczesnej stymulacji, która jest bardzo ważna dla rozwoju w pierwszych latach życia - zauważa Oliwia Nitka.

 

Dysleksja rozwojowa - objawy u niemowlaka, przedszkolaka i ucznia

 

Objawy dysleksji rozwojowej można zaobserwować już na wczesnych etapach rozwoju dziecka, jeszcze przed rozpoczęciem nauki szkolnej. W klasach I-III  można zauważyć ryzyko pojawienia się dysleksji na kolejnych etapach edukacji.  Jakie to objawy?

 

  1. Okres niemowlęcy

 

W wieku niemowlęcym niepokojące jest opóźnienie rozwoju ruchowego (słabe raczkowanie lub jego brak, trudności z utrzymaniem równowagi, opóźniona nauka chodzenia), a w wieku poniemowlęcym mała sprawność manualna. 

 

  1. Okres przedszkolny

 

W okresie przedszkolnym objawy wskazujące na specyficzne trudności w uczeniu się to m.in. opóźniony rozwój mowy, nieprawidłowa artykulacja, trudności w rozpoznawaniu głosek lub dzieleniu wyrazów na sylaby, trudności w odróżnianiu kształtów graficznych liter, krzywo ustawiane budowle z klocków, ubogie w szczegóły rysunki.

 

Symptomem ujawniającym się w wieku przedszkolnym są również trudności w orientacji przestrzennej oraz w schemacie własnego ciała, a także wydłużony czas utrzymywania się braku przewagi jednej strony ciała - tłumaczy nasza ekspertka.

 

  1. Okres szkolny: klasy I-III

 

Natomiast w pierwszych latach nauki szkolnej niepokój rodziców powinny wywołać objawy takie jak: mylenie pojedynczych liter - podobnych graficznie lub dźwiękowo, trudności w spostrzeżeniu kilku liter jako całości odpowiadającej słowu lub sylabie, niemieszczenie się w liniach podczas pisania, pismo lustrzane.

 

Zaniepokoić powinna także bardzo długo utrzymująca się technika głoskowania oraz trudności z wyodrębnieniem poszczególnych głosek w usłyszanym słowie, zapamiętaniem ich kolejności oraz odtworzeniem ich w postaci sekwencji liter - podkreśla psycholog.

 

Dysleksja rozwojowa. Kto stawia diagnozę?

 

Dysleksję rozwojową diagnozuje psycholog oraz pedagog pracujący w państwowej poradni psychologiczno- pedagogicznej lub w prywatnej poradni, która ma uprawnienia do diagnozowania specyficznych zaburzeń w uczeniu się.

 

Diagnoza polega na przeprowadzeniu specjalistycznych testów sprawdzających poziom rozwoju percepcji wzrokowej oraz słuchowej oraz na sprawdzeniu umiejętności czytania i pisania. Dodatkowo konieczne jest przeprowadzenie diagnozy poziomu rozwoju intelektualnego w celu wykluczenia niepełnosprawności intelektualnej - tłumaczy Oliwia Nitka.

 

Specyficzne trudności w uczeniu się rozpoznaje się, jeśli osiągnięcia szkolne dziecka są wyraźnie poniżej poziomu oczekiwanego dla osoby w danym wieku metrykalnym.

 

Dysleksja - przypadłość na całe życie

 

Czy dysleksję można wyleczyć? Jak podkreśla nasza ekspertka, dysleksja przejawia się przez całe życie osoby, której dotyczy to zaburzenie, jednak jej wpływ może ulegać zmianie na poszczególnych etapach życia.

 

Może to w znacznym stopniu utrudniać osiąganie sukcesów w nauce szkolnej, zwłaszcza jeżeli nauczanie przebiega w rutynowy sposób, więc konieczne jest prowadzenie nauczania z uwzględnieniem deficytów jednostki - zwraca uwagę psycholog dziecięcy.

 

Występowanie dysleksji rozwojowej pozwala na uzyskanie opinii w sprawie dostosowania wymagań edukacyjnych wynikających z programu nauczania do indywidualnych potrzeb edukacyjnych ucznia oraz objęcia pomocą psychologiczno-pedagogiczną w szkole lub w placówce.

 

W przypadku diagnozy specyficznych trudności w uczeniu się czytania należy podjąć działania terapeutyczne mające na celu usprawnienie zaburzonych funkcji percepcyjno-motorycznych (wzrokowych, słuchowych) - dopowiada.

 

Niektóre źródła podają, że wczesne rozpoznanie dysleksji daje szanse na jej wyleczenie, jednak będzie to znaczne zmniejszenie objawów, a nie usunięcie przyczyny tych trudności.

Oliwia Nitka psycholog, psycholog dziecięcy artykuły 4 artykuły więcej informacji Umów wizytę więcej informacji

Psycholog, psycholog dziecięcy. Absolwentka Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego na kierunku psychologia, moduł psychologia kliniczna i osobowości. Posiada uprawnienia pedagogiczne. Absolwentka Studium Terapii Dziecięcej i Młodzieży oraz Szkolenia Specjalistycznego z Treningu Umiejętności Społecznych. Posiada uprawnienia diagnostyczne do stosowania Skali Inteligencji Stanford-Binet 5.
Posiada doświadczenie w pracy z dziećmi i młodzieżą, które zdobywała w szpitalu dziecięcym, neuropsychiatrycznym oraz gabinecie psychiatrycznym, a także w pracy w poradniach psychologiczno-pedagogicznych, przedszkolu integracyjnym oraz domu dziecka. 

Szybka konsultacja:
Tabletka "dzień po" e-Recepta L4 Online
Najnowsze pytania pacjentów
Mam objawy depresji, fobii społecznej i nerwicy lękowej.
W związku z tym chciałabym wiedzieć, czy te przypadłości to zaburzenia psychiczne, czy choroby psychiczne? Ktoś mi powiedział, że schizofrenia czy CHAD to choroby psychiczne, a co z tym co ja mam?
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Konsultacja z psychiatrą prowadzącym leczenie.
Tomasz Matjas
terapeuta, psychoterapeuta dzieci i młodzieży, psychoterapeuta dorosłych, psychoterapeuta PTP, psychoterapeuta rodzinny, terapeuta uzależnień
Umów wizytę
Zalecana konsultacja ze specjalistą, zapraszam do mojego gabinetu , Tomasz Matjas
Czy moje objawy mogą mieć związek z długotrwałym używaniem telefonu?
Odkąd skończyłam szkołę, nie mogłam znaleźć sobie żadnego zajęcia, większość czasu w ciągu dnia spędzam z telefonem. Ostatnio odczuwam zawroty głowy, ale nie takie zwykłe. Tzn nie kręci mi się w głowie, tylko czuje się, jakbym miała zaraz zemdleć lub upaść, ale nigdy się to nie dzieje. Czuje po...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta lekarska.
Czy moje lęki są uzasadnione?
Mam tak, że jak mam iść do psycholożki to się boję, stresuję i najchętniej bym nie szła, a podczas wizyty chcę, żeby jak najszybciej dobiegła końca. I mam tak też z psychiatrką. Jest tak przez moją fobię społeczną. Teraz obawiam się, że będzie tak też z psychoterapeutką, z którą zacznę się...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja z psychiatrą prowadzącym.
Bartosz Rybienik
psycholog, psycholog dziecięcy
Umów wizytę
Lęki zazwyczaj są nieuzasadnione. Ale z pomocą - w przypadku ich dużego nasilenia - może przyjść farmakologia. Bardzo typowe jest też przewidywanie "a co jeśli nie zdołam...", to tzw lęki antycypacyjne. Warto to wiedzieć, czasem pozwala to zapanować nad swoimi myślami. Poza tym relacja terapeutyczna to nie kwestia jednego spotkania, zawsze i na każdym etapie może Pani zmienić terapeutę na takiego, z którym będzie się Pani lepiej rozmawiało :) Życzę powodzenia!
Czy możliwe jest, że mogę całkowicie wyleczyć się z fobii społecznej, depresji i nerwicy lękowej?
Mam fobię społeczną od zawsze, która rozwijała się wraz z nieprzyjemnymi sytuacjami społecznymi, depresję mam od 2019 roku i ma ona charakter przewlekły, rozwija się ona z miesiąca na miesiąc samoistnie, a nerwicę lękową mam od dzieciństwa i obecnie nie zauważam, żeby się rozwijała. Czy...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Konsultacja z psychiatrą prowadzącym.
Czy rzeczywiście to nie jest schizofreniczne, czy psychotyczne?
Mam wrażenie bycia obserwowaną i że ktoś zna moje myśli, ale niby nie jest to schizofreniczne ani psychotyczne. Wiem, że to nieprawda, że ktoś mnie obserwuje, ale nie potrafię przestać w to wierzyć/obawiać się tego. I nie chodzi o to, że czuję się obserwowana np. przez ludzi na poczekalni, tylko...
Marlena Kałużna
lekarz, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Wskazana ponowna konsultacja psychiatryczna, byc może trzeba zmienić specjalistę.
Czy psychoterapia psychodynamiczna wyklucza się w założeniach z poznawczo-behawioralną?
Obejrzałam ostatnio wypowiedź pewnego psychoterapeuty, że jest sceptykiem jeśli chodzi o podejście eklektyczne (integratywne, integracyjne) do leczenia, bo psychoterapeuci w tym nurcie, jego zdaniem nie mają przekonania do żadnego z paradygmatów, a powinni mieć przekonanie tylko do...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Konsultacja z psychiatrą prowadzącym.
Bartosz Rybienik
psycholog, psycholog dziecięcy
Umów wizytę
Kluczowa w leczeniu jest skuteczność, a w terapii relacja. W tym kontekście pytanie do klienta/pacjenta: czy to istotna rożnica, gdy ktoś odkręci mu koło kluczem niebieskim, czy czerwonym? Aczkolwiek prawdą jest, że w pewnego typu zaburzeniach skuteczność jednej szkoły nad druga może być różna. Ostatnie badania mówią jednak, że skuteczność terapii w 5 głównych nurtach jest... porównywalna. Nie łączyłbym więc tego z "ideologią", ale dobrostanem pacjenta.
Czy istnieje sposób, w jaki można mnie pocieszyć? A może mam rację?
Raz mam dobre myśli, a co do psychoterapii, która mnie czeka w nadchodzącym roku, że to będzie wreszcie to, co mnie uratuje i to, czego naprawdę potrzebuję, a raz złe, że to ciężka praca, której ja nie podołam. Obecnie przeważają te złe... Mam zamiar obgadać mój brak wiary w...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja psychiatryczna.
Karolina Raczyńska
lekarz
Umów wizytę
Warto udać się dodatkowo do psychiatry, możliwe że wymaga Pan/Pani wsparcia farmakoterapią lub jej modyfikacji.
Iść do pracy (na co naciska psycholożka), czy poczekać na psychoterapię u psychoterapeutki (która rozpocznie się najprawdopodobniej w marcu) z takimi odważnymi krokami?
Ja czuję, że nie dałabym rady w pracy, przeraża mnie myśl o jej zaczęciu, nawet najłatwiejsza praca pod słońcem byłaby dla mnie ciężka. Psycholożka twierdzi, że zasiedziałam się w domu i pora wprowadzić do swojego życia zatrudnienie, by nadać jakiś sens swoim dniom. Ja chciałabym iść do pracy tak...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja psychiatryczna celem wdrożenia odpowiedniego leczenia.
Czy mogę mieć rozdwojenie jaźni?
Zacząłem to bardziej u siebie zauważać od początku 2020 roku i zniknęło to na ponad 2 lata, ale 2 miesiące temu poczułem, że on zaczął wracać, a tydzień temu jego powrót się potwierdził, więc postanowiłem o tym napisać. Gdy jestem sobą, czuje pustkę i strach, ale gdy ON przejmuje nade mną...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja psychiatryczna.
Czy mój obecny psychiatra dobrze robi?
Mam zamiar zmienić psychiatrę, bo obecna nie chce zmienić mi leków, mimo że nie do końca na mnie działają. Od kiedy je biorę, nie mam już zawrotów głowy, świądu, bezsenności, napięciowego bólu głowy czy suchości w ustach, problemy z oddychaniem, dyskomfort na skórze i...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Należy stosować się do zaleceń lekarskich, a jeśli nie ma do niego zaufania - należy zmienić specjalistę.
To uczucie przebodźcowania — jakiego zaburzenia może być objawem?
Miewam takie uczucie, że wszystko wokół jest zbyt wyraźne dla zmysłu wzroku, przez co trudno się skupić (to uczucie znika po jakimś czasie). Pojawia się ono wskutek wystawienia się na zbyt dużą ilość bodźców (np. po spacerze, po graniu w grę, po prysznicu), ale nie jest to...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Konsultacja z psychiatrą prowadzącym.
Sebastian Łaźniak
lekarz
Umów wizytę
Należy skonsultować się z psychiatrą.
Czy powinienem już teraz udać się do specjalisty, czy poczekać?
Od około 3 dni podczas zasypiania Odczuwam delikatne szarpnięcia głównie ramion. 
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja neurologiczna.
Czy jest na to jakikolwiek sposób?
Razem z moim partnerem zmagamy się z problemem tj. brak bliskości. Mój partner 2 miesiące spędził w szpitalu psychiatrycznym. Cały czas przyjmuję leki. Na początku lipca kiedy wyszedł ze szpitala, zaczął się nasz problem. Jego libido jest naprawdę niskie. Praktycznie nic go nie podnieca....
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja z psychiatrą prowadzącym.
Łukasz Blukacz
ginekolog - położnik
Umów wizytę
Niektóre leki mogą mieć silny wpływ na libido, a tym samym przekładać się na intymny aspekt Państwa związku. W pierwszej kolejności należy ten problem zgłosić lekarzowi prowadzącemu leczenie Pani partnera i rozważyć zastosowanie innych leków. Nie zawsze taka możliwość jest jednak dostępna.
Bartosz Rybienik
psycholog, psycholog dziecięcy
Umów wizytę
Może wcale nie chodzić o Panią, lecz o działanie leków powodujących taki skutek.
Czy zmiany pogody mają wpływ na mój lęk i samopoczucie?
Mam nerwice natręctw. Zauważyłem, że gdy zmieni się pogoda (np. deszcz, burza, zachmurzenie), to czuję się senny, głowa mnie boli albo mi się kręci w głowie, widzę plamki przed oczami, czuję się bardziej nerwowy i rozkojarzony. Gdy mówią, że ma być parno, to czuję się na dodatek, jakbym...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja z psychiatrą prowadzącym
Czy autyzm jest dziedziczny? 
Chciałam się zapytać, czy jak osoba ma siostrę lub brata w rodzinie, który/a choruje na autyzm, to jakby ta osoba założyła swoją rodzinę, to też dziecko może mieć to samo? 
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Proszę w tej sprawie skonsultować się z psychiatrą prowadzącym siostry/brata. Wyjaśni wszelkie wątpliwości.
Bartosz Rybienik
psycholog, psycholog dziecięcy
Umów wizytę
Nie da się na to pytanie odpowiedzieć jednoznacznie twierdząco. W diagnozie autyzmu bierze się pod uwagę obciążenia rodzinne/pokoleniowe, ale nie znaczy to, że dziecko na pewno będzie dziedziczyło cechy autyzmu.
Pokaż więcej pytań więcej
CHCESZ ZADAĆ PYTANIE?
Musisz napisać jeszcze: 50 znaków.
Dziękujemy
Twoje pytanie zostało wysłane. Nasi specjaliści udzielają odpowiedzi zwykle do kilkunastu godzin od zadanego pytania. Wszystkie odpowiedzi zostaną wysłane na adres e‑mail, który podałeś w formularzu.
lub Umów się na konsultację

Serwis HaloDoctor ma charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny i w żadnym wypadku nie zastępuje konsultacji medycznej. W celu dokładnej diagnozy zalecany jest kontakt z lekarzem. Jeśli jesteś chory, potrzebujesz konsultacji lekarskiej, e‑Recepty lub zwolnienia lekarskiego umów wizytę teraz. Nasi lekarze są do Twojej dyspozycji 24 godziny na dobę!

Lekarz online czeka na Ciebie
Umów wizytę
e-Recepta Przeziębienie e-Recepta Znajdź lek L4 L4 Umów wizytę