Zaparcia u niemowląt – błahostka czy istotny problem?

Na zaparcia cierpi niemal co 3 niemowlę, zatem jest to problem dość powszechny, ale wzbudzający wiele wątpliwości i pytań wśród młodych rodziców. Jakie są przyczyny zaparć, jak je skutecznie leczyć i kiedy wizyta u lekarza staje się koniecznością?

 

  28 lipca 2021

Zaparcia u niemowląt – błahostka czy istotny problem?
Spis treści
Przyczyny zaparć u niemowląt Wpływ karmienia piersią na zaparcia Co jeśli niemowlę jest karmione wyłącznie piersią, a mimo wszystko cierpi na zaparcia? Jaka powinna być prawidłowa struktura i kiedy mówimy o zaburzonej częstości oddawania stolca? Leczenie zaparć u niemowląt Kiedy udać się do lekarza?

Przyczyny zaparć u niemowląt

 

Do najczęstszych przyczyn występowania zaparć u niemowląt należy z całą pewnością pierwsza modyfikacja diety, czyli przejście z mleka matki na produkty niemleczne, tj. przeciery owocowe lub warzywne. Niemowlęta karmione piersią przez matkę praktycznie nie doświadczają zaparć, bowiem pokarm matki jest prawie całkowicie trawiony, co sprawia, że maluszek nie ma czego wydalać.

 

Do innych przyczyn zaparć pediatrzy zaliczają również:

 

  • sztuczne karmienie (w tym niewłaściwe przygotowanie mleka modyfikowanego),
  • niewłaściwa, uboga w błonnik dieta,
  • niedostateczna podaż płynów,
  • alergie pokarmowe (m.in. alergia na białko mleka krowiego) lub zaburzenia mikroflory jelitowej,
  • zbyt wczesne rozszerzenie diety o pokarmy stałe,
  • tłusta i ciężkostrawna dieta u matki karmiącej.

 

Wpływ karmienia piersią na zaparcia

 

Zaparcia u niemowlaka występują o wiele rzadziej, jeśli jest on karmiony piersią. Częstotliwość wypróżnień jest u nich większa (oddają stolec od 3 do nawet 12 razy na dobę). U dzieci do 18. miesiąca życia wypróżnienie powinno następować przynajmniej raz dziennie w przypadku karmienia piersią i 2-3 razy w tygodniu, jeśli niemowlę jest karmione mlekiem modyfikowanym. Nie zamartwiajmy się natomiast na zapas, gdy częstotliwość nieco odbiega od normy – o ile nie występują dodatkowe objawy, a kupka ma prawidłową konsystencję, to prawdopodobnie nic groźnego się nie dzieje.

 

Co jeśli niemowlę jest karmione wyłącznie piersią, a mimo wszystko cierpi na zaparcia?

 

Wtedy mama powinna zastanowić się nad modyfikacją swojej diety. Warto dodać do niej produkty bogate w błonnik, tj.:

 

  • świeże warzywa i owoce
  • otręby
  • wszelkie kasze
  • razowe pieczywo.

 

Należy także ograniczyć spożywanie tłuszczy prostych i przyjmowanie ciężkostrawnych pokarmów, np. tłustych mięs.

 

Jaka powinna być prawidłowa struktura i kiedy mówimy o zaburzonej częstości oddawania stolca?

 

Jeśli dieta dziecka opiera się wyłącznie na mleku matki, tokonsystencja stolca jest półpłynna lub papkowata. Stolce maluchów karmionych mlekiem modyfikowanym odznaczają się natomiast strukturą papkowatą lub uformowaną.

 

Jak rozpoznać zaparcia na podstawie cech stolca?

 

  • twarda i zbita konsystencja,
  • duża średnica,
  • częstość oddawania stolca rzadziej niż 3 razy w tygodniu,
  • obecność obfitych mas kałowych w końcowym odcinku jelita grubego w obrazie USG.

 

Leczenie zaparć u niemowląt

 

Jako że jedną z najczęstszych przyczyn zaparć jest nieprawidłowa dieta, warto w pierwszej kolejności przemyśleć jej modyfikację - przed podjęciem leczenia farmakologicznego. Zaleca się ograniczenie ilości kaszek i kleików ryżowych, a także samego ryżu. Pomocne może okazać się także wprowadzenie do diety soków owocowych (np. jabłkowy, śliwkowy, gruszkowy). Należy podawać dziecku przegotowaną wodę oraz herbatę z rumianku. Masaż brzuszka zgodnie z ruchem wskazówek zegara (3-4 razy dziennie) także daje sprawdzone efekty.

 

Kiedy udać się do lekarza?

 

Jeśli wraz z oddawaniem stolca:

 

  • pojawia się w nim krew,
  • występują wymioty lub wzdęcia,
  • spadek masy ciała

 

Konieczna jest konsultacja z pediatrą w celu wykluczenia ewentualnych chorób, tj. wady przewodu pokarmowego czy też choroby tarczycy. Jeśli zastosowanie leków na bazie laktulozy lub ewentualnych wlewów doodbytniczych z roztworu soli fizjologicznej nie przyniesie spodziewanego rezultatu, to dziecko prawdopodobnie zostanie skierowane do poradni gastroenterologicznej.

 

Należy powstrzymać się od podawania u  najmłodszych dzieci przeczyszczających preparatów aptecznych bez uprzedniej konsultacji ze specjalistą. Polecane są natomiast probiotyczne krople doustne, które wspierają układ pokarmowy, a także wzmacniają układ odpornościowy.

 

Niepokoją Cię zaparcia u Twojego dziecka? Możesz skorzystać z opcji konsultacji online i bez wychodzenia z domu porozmawiać z pediatrą. Zarejestruj się i porozmawiaj z lekarzem przez wideoczat, czat bądź telefon.

Dziecko
Choroby Choroby
Lekarz online czeka na Ciebie
Polecani lekarze
Maciej Tężycki
lekarz, lekarz w trakcie specjalizacji, lekarz rodzinny
4.96 / 27 opinii
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
4.99 / 7993 opinie
Dawid Luwański
lekarz, ginekolog - położnik, ginekolog
4.89 / 1580 opinii
Marcin Myszura
lekarz
4.96 / 1949 opinii