1. Artykuły
  2. Zapobieganie niedokrwistości u niemowląt. Na co zwrócić uwagę?

Zapobieganie niedokrwistości u niemowląt. Na co zwrócić uwagę?

Niedokrwistość może dotyczyć dzieci w każdym wieku, stosunkowo często występuje  u niemowląt. – W  niedokrwistości dochodzi do upośledzonego transportu tlenu do tkanek i narządów. Dlatego tak ważne jest szybkie postawienie rozpoznania i wdrożenie właściwego leczenia farmakologicznego, dietetycznego czy też innego przyczynowego - zwraca uwagę pediatra Bożena Florczyk. Nasza ekspertka wyjaśnia w jaki sposób zapobiegać niedokrwistości u niemowląt i małych dzieci. 

Zapobieganie niedokrwistości u niemowląt. Na co zwrócić uwagę? Zapobieganie niedokrwistości u niemowląt. Na co zwrócić uwagę?
Spis treści
Niedokrwistość u niemowląt - co to takiego? Szereg przyczyn Niedokrwistość u dziecka - objawy Niedokrwistość u niemowląt - diagnoza Niedokrwistość u niemowląt - leczenie Zapobieganie niedokrwistości u dzieci - dieta i suplementy

Niedokrwistość u niemowląt - co to takiego? Szereg przyczyn

 

Niedokrwistość u niemowlęcia,  zgodnie z definicją medyczną, jest stanem, w którym dochodzi do obniżenia poziomu hemoglobiny z lub bez obniżenia liczby krwinek czerwonych, w porównaniu z normami przyjętymi dla określonego wieku rozwojowego. W okresie niemowlęcym częściej występuje u dzieci:

 

  • urodzonych: przedwcześnie, z ciąż mnogich, z małą i bardzo małą urodzeniową masą ciała,
  • z wewnątrzmacicznym zahamowaniem wzrostu,
  • przy zbyt wczesnym zaciśnięciu sznura pępowinowego,
  • narażonych na różnego typu straty krwi (wewnątrzłonowe, okołoporodowe, w przebiegu skaz krwotocznych),
  • z nasiloną lub przedłużającą się żółtaczką okresu noworodkowego (choroba hemolityczna, sferocytoza, talesemia),
  • u dzieci z wadami przewodu pokarmowego i zespołami złego wchłaniania np. w alergii, martwiczym zapaleniu jelit czy mukowiscydozie.

 

Istotny znaczenie ma sposób karmienia dziecka, uwarunkowania genetyczne i środowiskowe.

 

Przyczyny niedokrwistości  można je podzielić na trzy grupy:

 

  1. Spowodowaną zmniejszonym wytwarzaniem krwinek czerwonych.
  2. Związaną ze zwiększonym rozpadem krwinek czerwonych.
  3. Przy utracie krwi.

 

Ze względu na nasilenie wyróżnia się, w zależności od poziomu hemoglobiny postać łagodną, umiarkowaną, ciężką i zagrażającą życiu, gdy poziomy hemoglobiny mają wartości <6,5 g/dl.

 

Między 2 i 3 miesiącem obserwujemy fizjologiczną niedokrwistość związaną z naturalnym obniżaniem się już od 2 tygodnia życia stężenia hemoglobiny, która osiągają w tym okresie najniższe wartości. W pierwszym kwartale życia dziecka najczęstszą przyczyną niedokrwistości są zaburzenia tworzenia krwinek czerwonych, które są spowodowane niedoborami czynników mających znaczenie przy ich rozwoju i dojrzewaniu takich jak: żelazo, kwas foliowy, witaminy z grupy B, witamina C, E, erytropoetyna - przyznaje pediatra Bożena Florczyk

 

Z tych czynników u niemowląt,  najczęstsza jest niedokrwistość z niedoboru żelaza.

 

W  pierwszym półroczu niemowlę korzysta z rezerw żelaza przekazywanych od matki na koniec ciąży. Zatem u dzieci urodzonych przedwcześnie, z niską urodzeniową masą ciała,  zgromadzone rezerwy żelaza będą najmniejsze - dodaje.

 

Analizując przyczyny niedokrwistości lekarz bierze pod uwagę wiek dziecka, jego masą urodzeniową, wywiad okołoporodowy i poporodowy, stan zdrowia matki w okresie ciąży (niedobór żelaza, nadciśnienie, cukrzyca, możliwy konflikt serologiczny, powikłania,  dieta wegańska, niedożywienie), istniejące choroby ostre i przewlekłe, czy też tempo przyrostu masy ciała i sposób karmienia niemowlęcia.

arrow Anemia – z czego wynika niedokrwistość?

Niedokrwistość u dziecka - objawy

 

Podejrzewając  niedokrwistość u małego dziecka możemy zauważyć:

 

  • bladość skóry, spojówek  i śluzówek,
  • apatię,
  • upośledzenie koncentracji,
  • osłabiony apetyt z zahamowaniem przyrostu masy ciała,
  • różnego typu zaburzenia rozwoju psychomotorycznego.

 

W badaniu przedmiotowym lekarz może stwierdzić przyspieszoną czynność serca, duszność, powiększenie wątroby i śledziony.

 

Najgroźniejszym powikłaniem jest opóźnienie rozwoju ośrodkowego układu nerwowego, co może mieć długotrwały wpływ na jego funkcjonowanie i wielopłaszczyznowy rozwój - zwraca uwagę pediatra, Bożena Florczyk.

 

Niedokrwistość u niemowląt - diagnoza

 

Potwierdzeniem niedokrwistości są badania laboratoryjne. Nasza ekspertka tłumaczy fachowo:

 

Przy niedoborze żelaza stwierdzamy obniżenie wartości hemoglobiny, erytrocytów z niskimi wartościami MCV (średnia objętość krwinki) , MCH (średnia waga hemoglobiny w krwince), MCHC (średnie stężenie hemoglobiny w krwince); poziomu żelaza i ferrytyny (określa rezerwy żelaza) . Poziom TIBC , czyli całkowitej zdolności wiązania żelaza i coraz częściej określana TfR1 (stężenie receptora dla transferyny), będą podwyższone.

 

Często w takiej sytuacji lekarz pediatra dodatkowo zleca badanie krwi utajonej w kale, CRP, badanie moczu i inne badania diagnostyczne szukając przyczyny.

 

Niedokrwistość u niemowląt - leczenie

 

W przypadku stwierdzenia niedokrwistości z niedoboru żelaza, po analizie stanu zdrowia dziecka, włącza się doustną suplementację żelazem najczęściej w dawce 4-6 mg/kg masy ciała dziecka / dobę.

 

Postępy leczenia ocenia się kolejnymi planowanymi badaniami laboratoryjnymi. Leczenie często kontynuuje się jeszcze przez 6-8 tygodni po osiągnięciu normalizacji morfologii krwi - wyjaśnia Bożena Florczyk.

 

Rodzaj preparatu i jego postać (krople, syrop, proszek) ustala lekarz w porozumieniu z rodzicami w zależności od jego tolerancji.

 

Dodatkowo jest włączana witamina C, czy też laktoferyna,  które będą zwiększać jego wchłanianie.  Przy stosowaniu doustnym żelaza mogą  pojawić się ciemniejsze stolce,  zaparcia  lub stolce z  nieco luźniejszą konsystencją. Stosunkowo często występuje ból brzuszka, ulewanie, niepokój, kłopoty ze snem, ale nie jest to regułą - przyznaje pediatra.

 

Przy niedoborze kwasu foliowego, witaminy B, E dobiera się preparat uzupełniający. Można wybrać preparat zawierający żelazo i wszystkie powyższe składniki. 

 

Zapobieganie niedokrwistości u dzieci - dieta i suplementy

 

Wyłączne karmienie piersią obowiązuje przez okres 6 miesięcy, co u dzieci urodzonych o czasie i prawidłowo rosnących i rozwijających się, zabezpiecza je przed rozwojem niedokrwistości. Jednak w drugim półroczu kończą się rezerwy żelaza z życia wewnątrzmacicznego i należy je uzupełnić przy pomocy diety.

 

Dieta mleczna nie daje takich możliwości.  Stąd zalecenia wprowadzania żywności uzupełniającej zgodnie z jego potrzebami i preferencjami, strefą klimatyczną, zwyczajami itp.

 

U niemowląt karmionych sztucznie mieszankami żywienie uzupełniające wprowadzamy wcześniej, zazwyczaj w 5-6 miesiącu życia. Kolejność wprowadzania poszczególnych pokarmów jest taka sama.

 

Wprowadzana żywność powinna być  bogata w żelazo i kwas foliowy : mięso, warzywa, żółtko jaja, owoce, zboża  / owsiane, jęczmienne, jaglane, gryczane / nasiona roślin strączkowych,  warzywa liściaste, owoce cytrusowe,  fermentowane napoje mleczne.

 

Ważna jest również suplementacja.

 

Mając świadomość częstszego występowania niedokrwistości z niedoboru żelaza w wymienionych już grupach ryzyka wskazana jest suplementacja żelaza w dawkach profilaktycznych 2mg/kg masy ciała/dobę. U noworodków urodzonych przedwcześnie już od 3-4 tygodnia życia z jednoczesną podażą kwasu foliowego, witaminy B6, C zwiększających skuteczność leczenia - kończy nasza ekspertka.

 

Bożena Florczyk pediatra, neonatolog 4.94 / 282 opinie artykuły 5 artykułów więcej informacji Umów wizytę więcej informacji

Pediatra, neonatolog, konsultant laktacyjny, instruktor szkoły rodzenia z wieloletnią praktyką zawodową zdobywaną podczas pracy w oddziale noworodków, wcześniaków i intensywnej opieki noworodka, a także w poradni neonatologicznej i poradni laktacyjnej, a ostatnio w poradni rodzinnej.  Prowadzi zajęcia w szkole rodzenia przygotowujące do karmienia piersią i opieki nad małym dzieckiem. 
Wieloletni współpracownik Fundacji twórczych Kobiet i Komitetu Upowszechniania Karmienia Piersią. Stworzyła wiele artykułów do czasopisma

Szybka konsultacja:
Tabletka "dzień po" e-Recepta L4 Online
Najnowsze pytania pacjentów
Dlaczego niemowlę może mieć jedno oko bardziej otw
Dlaczego niemowlę może mieć jedno oko bardziej otwarte i wydaje się większe niż drugie oko, które jest bardziej przymknięte i wydaje się mniejsze czy jest to normalne?
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta u pediatry.
Nierównomierne źrenice u niemowlęcia w słabym świetle.
Mamy 2 miesięcznego chłopca który świetnie się rozwija natomiast niepokoi nas jedna rzecz. W słabszym świetle jedna ze źrenic chłopca jest znacząco większa od drugiej (1-1,5 mm). Po przeniesieniu chłopca do dobrze oświetlonego miejsca obie źrenice bardzo ładnie i równomiernie...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Stacjonarna wizyta u okulisty dziecięcego.
Jakub Woźniak
lekarz rodzinny
Umów wizytę
Należy zgłosić się do lekarza okulisty dziecięcego.
Czy dziecko powinno być wybudzane do karmienia w nocy?
Jestem mamą 7-tygodniowych bliźniaków, dzieci są karmione mlekiem modyfikowanym. W dzień same budzą się na karmienie co 3-3,5 h. W nocy potrafią przesypiać 4-5 godzin - czy to normalne, czy dziecko powinno być wybudzane?
Jakub Woźniak
lekarz rodzinny
Umów wizytę
Sen może być jeszcze nieregularny w tym wieku, nie należy się tym niepokoić - w razie dalszych pytań zapraszam na konsultacje online - specjalista medycyny rodzinnej lekarz Jakub Woźniak
Sylwester Król
ginekolog - położnik
Umów wizytę
należy isc na konsultacje pediatryczną.
Dawid Luwański
Umów wizytę
należy isc na konsultacje pediatryczną.
Kiedy przyjąć 3 dawkę szczepionki przeciwko meningokokom?
Mój syn przyjął pierwszą dawkę szczepionki przeciwko meningokokom w wieku 9 miesięcy, a drugą gdy miał 11 miesięcy. Kiedy powinien przyjąć dawkę przypominającą i o ile może zostać opóźnione jej przyjęcie?
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja z pediatrą prowadzącym.
Badanie krwi przed udrożnieniem kanalików łzowych.
Mam pytanie w dziedzinie okulistyki. W jakim celu pobierana jest krew niemowlaków przed udrożnieniem kanalika łzowego?
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja w ośrodku gdzie był/będzie wykonywany zabieg.
Jakie badania można wykonać jeżeli niemowlę ciągle męczą gazy?
Córeczkę (skończone 6 miesięcy) męczą bączki i zamiast być lepiej - jest gorzej. Nie śpi, bo co 2 godziny się budzi, żeby wydalić gazy. Przybiera ładnie, za dnia jest radosna, ale w nocy jest źle. Miała kupki ze śluzem, ale lekarze stwierdzili...
Dawid Luwański
Umów wizytę
należy zgłosic sie do pediatry na wizyte stacjonarną
Sylwia Dżaman
lekarz
Umów wizytę
Najlepiej, gdyby diagnostykę i ew.leczenie prowadził lekarz pediatra opiekujący się dzieckiem,
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta pediatryczna.
Czy pojawienie się wyczuwalnych żył na piersi może być powikłaniem po zapaleniu piersi?
Mam niemowlę (7 miesięcy), które do 6 miesiąca było karmione tylko i wyłącznie piersią, a od 6 miesiąca dieta była rozszerzona. Miałam już dwa razy antybiotyk, ponieważ stwierdzono u mnie zapalenie piersi. Antybiotyk skończyłam tydzień temu, a teraz na tej chorej piersi pojawiły...
Łukasz Blukacz
ginekolog - położnik
Umów wizytę
Proszę zgłosić się do lekarza celem badania piersi. Pomocne może być również wykonanie badania ultrasonograficznego.
Dawid Luwański
Umów wizytę
tak może to być powikłaniem, zalecam usg piersi
Adam Mallach
lekarz, ginekolog - położnik, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
tak może być powikłaniem, zalecam USG piersi
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta lekarska.
Pokaż więcej pytań więcej
CHCESZ ZADAĆ PYTANIE?
Musisz napisać jeszcze: 50 znaków.
Dziękujemy
Twoje pytanie zostało wysłane. Nasi specjaliści udzielają odpowiedzi zwykle do kilkunastu godzin od zadanego pytania. Wszystkie odpowiedzi zostaną wysłane na adres e‑mail, który podałeś w formularzu.
lub Umów się na konsultację

Serwis HaloDoctor ma charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny i w żadnym wypadku nie zastępuje konsultacji medycznej. W celu dokładnej diagnozy zalecany jest kontakt z lekarzem. Jeśli jesteś chory, potrzebujesz konsultacji lekarskiej, e‑Recepty lub zwolnienia lekarskiego umów wizytę teraz. Nasi lekarze są do Twojej dyspozycji 24 godziny na dobę!

Lekarz online czeka na Ciebie
Umów wizytę
e-Recepta Przeziębienie Znajdź lekarza L4 L4 Umów wizytę