1. Artykuły
  2. Mononukleoza zakaźna – czy istnieje szansa trwałego wyleczenia?

Mononukleoza zakaźna – czy istnieje szansa trwałego wyleczenia?

Zdecydowana większość populacji przebyła kiedyś infekcję wirusem wywołującym mononukleozę (EBV), ale mononukleoza zakaźna ujawniła się tylko u niektórych z nich. Najczęściej chorują dzieci i młodzież, a początkowe objawy są względnie często mylone z tymi towarzyszącymi anginie paciorkowcowej. Jak rozpoznać, że mamy do czynienia z mononukleozą zakaźną i czym ją leczyć?

Mononukleoza zakaźna – czy istnieje szansa trwałego wyleczenia? Mononukleoza zakaźna – czy istnieje szansa trwałego wyleczenia?
Spis treści
Mononukleoza - definicja Objawy mononukleozy Mononukleoza zakaźna a angina paciorkowcowa Wysypka skórna w przebiegu mononukleozy zakaźnej Diagnozowanie mononukleozy Leczenie mononukleozy Powikłania po przechorowaniu

Mononukleoza - definicja

 

Mononukleoza to choroba zakaźna, która jest wywołana przez wirus Epsteina i Barr (EBV). Jej jedynym rezerwuarem są ludzie, a do zakażenia dochodzi w wyniku kontaktu ze śliną, a także przez przetaczanie krwi czy przeszczepianie narządów. Co ważne, rzadko zarazić się można drogą kropelkową. Za wrota zakażenia (miejsce gdzie wirus przedostaje się do organizmu) uznaje się jamę nosowo-gardłową. Zwykle do transmisji wirusa dochodzi poprzez pocałunki, picie z tej samej szklanki, a u dzieci najczęstszą drogą jest zarażenie przez zanieczyszczone śliną zabawki. Chorują przeważnie młodzi dorośli, dzieci po 4. roku życia oraz młodzież, rzadko niemowlęta i osoby po 40. roku życia. Patogen ten posiada zdolność do zakażania człowieka na całe życie. Występuje okresowa reaktywacja z wydalaniem w płynach ustrojowych, tj. ślina czy wydzielina dróg oddechowych.

 

Zarażać mogą:

 

  • chorzy,
  • osoby w czasie rekonwalescencji po chorobie (ozdrowieniec może zarażać od kilku do kilkunastu miesięcy po przechorowaniu, okresowo do końca życia wydala wirusa w ślinie),
  • pacjenci przechodzący zakażenie bezobjawowo,
  • nosiciele wirusa,
  • pacjenci w okresie wylęgania wirusa (który trwa 30-50 dni, przenika do ślinianek i tam się mnoży).

 

arrow Ospa wietrzna. Pediatra tłumaczy jak pielęgnować wysypkę
arrow Grypa sieje spustoszenie. Polacy nie chcą się szczepić
arrow Angina. Dlaczego nie należy jej lekceważyć?
arrow Półpasiec – jakie są objawy i skutki tej zakaźnej choroby?
arrow Grzybica skóry - rodzaje, objawy, zapobieganie
arrow Żółtaczka – czym jest i co ją wywołuje?

Objawy mononukleozy

 

Pierwsze, niecharakterystyczne objawy:

 

  • pogorszenie samopoczucia,
  • apatia,
  • ból głowy,
  • bóle mięśniowe,
  • dreszcze,
  • osłabiony apetyt - są to tzw. objawy zwiastunowe, trwają ok. 1-2 tyg.

 

Po tym czasie typowo ujawnia się gorączka (może utrzymywać się nawet miesiąc) i zapalenie gardła i migdałków, którym towarzyszą:

 

  • silny ból gardła,
  • powiększenie migdałków ze współistniejącym wysiękiem,
  • powiększenie węzłów chłonnych (zwłaszcza na szyi, ale charakterystyczna jest uogólniona limfadenopatia, węzły są tkliwe, sprężyste, przesuwalne względem podłoża, powiększenie może utrzymywać się nawet do 6 miesięcy),
  • nieprzyjemny zapach z ust,
  • wybroczyny na podniebieniu.

 

Mononukleoza zakaźna a angina paciorkowcowa

 

Mononukleozę należy różnicować z anginą paciorkowcową, bowiem za sprawą wyżej wymienionych objawów ich początkowy przebieg jest zbliżony. Jakie więc objawy są charakterystyczne wyłącznie dla mononukleozy zakaźnej?

 

  • Powiększenie śledziony,
  • zapalenie wątroby (zwykle także powiększenie, ale rzadko z żółtaczką),
  • obrzęk powiek, nasady nosa i łuków brwiowych (najczęściej u dzieci),
  • owrzodzenia i nadżerki narządów płciowych (u młodych dorosłych),
  • wysypki skórne (podobne do tych występujących w przebiegu odry lub różyczki).

 

Obserwujesz u siebie niepokojące objawy i nie masz pewności czy to zwykłe przeziębienie czy coś poważniejszego? Umów się na wizytę online - bez wychodzenia z domu i skonsultuj symptomy z lekarzem rodzinnym. Lekarz online ma też możliwość wystawienia e-Recepty.

 

Wysypka skórna w przebiegu mononukleozy zakaźnej

 

Objaw ten występuje stosunkowo rzadko, pojawia się w 2 tygodniu choroby, przede wszystkim w okolicy tułowia. Ze względu na przebieg zbliżony do anginy, która jest schorzeniem o podłożu bakteryjnym, często jako lek pierwszego rzutu podaje się antybiotyk, np. ampicylinę, amoksycylinę lub cefalosporyny. Za objaw charakterystyczny uznaje się ujawnienie osutki plamistogrudkowej, swędzącej, która pojawia się w ok. 10 dni po zażyciu pierwszej dawki leku. Wysypka ta rozsiewa się na większą powierzchnię ciała - na kończyny, twarz, a także małżowiny uszne. Obejmuje skórę oraz błony śluzowe.  Prawdopodobnie wywołują ją powstałe kompleksy immunologiczne.

 

Diagnozowanie mononukleozy

 

Podstawą w diagnozowaniu mononukleozy są objawy kliniczne wymienione wcześniej, czyli te sugerujące anginę, a także charakterystyczne wyłącznie dla tej choroby, tj. powiększenie śledziony, wątroby czy obrzęk powiek.

 

W badaniu krwi pomocne będą:

 

  • wykrywanie przeciwciał anty-EBNA (przy ujemnych przeciwciałach anty-EBNA i dodatnich anty-VCA IgM stwierdzamy świeże zakażenie),
  • wykrywanie DNA EBV,
  • odczyn Paula-Bunnella-Davidsohna (wykrywanie przeciwciał heterofilnych aglutynujących z krwinkami baranimi, zazwyczaj ujemny u dzieci),
  • podwyższona liczba leukocytów,
  • wzmożona aktywność aminotransferaz,
  • podwyższony poziom CRP.

 

Leczenie mononukleozy

 

Kuracja mononukleozy zakaźnej opiera się głównie na leczeniu objawowym. W przypadku gorączki, uciążliwych bólów głowy czy mięśni i stawów zaleca się stosowanie leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych, np. paracetamol, ibuprofen. Jeśli wystąpi nadmierna obturacja górnych dróg oddechowych podaje się glikokortykosteroidy. Ponadto wskazany jest odpoczynek, unikanie wzmożonej aktywności fizycznej (istnieje ryzyko pęknięcia śledziony). Może okazać się, że chory będzie wymagał specjalistycznej opieki w warunkach szpitalnych, jeśli dojdzie do nadmiernego powiększenia śledziony lub nagłego pogorszenia stanu zdrowia (duszności, odwodnienie). Nie zaleca się wprowadzania do terapii leków przeciwwirusowych, chyba że mamy do czynienia z zespołem limfoproliferacyjnym.

 

Infekcja ta należy do chorób samoograniczających się, której objawy ustępują w 2-3 miesiące. Osoba po przechorowaniu uzyskuje trwałą odporność, ale mimo to wciąż okresowo może zarażać wydalając w ślinie i innych wydzielinach wirusa.

 

Powikłania po przechorowaniu

 

Przebieg tej choroby jest rzadko powikłany, ale jeśli występuje, to mogą to być objawy tj.:

 

  • wtórne zakażenia bakteryjne,
  • pęknięcie śledziony,
  • zapalenie wątroby
  • małopłytkowość,
  • niedokrwistość,
  • zapalenie osierdzia,
  • zapalenie mięśnia sercowego,
  • obturacja dróg oddechowych.
Szybka konsultacja:
Tabletka "dzień po" e-Recepta L4 Online
Najnowsze pytania pacjentów
Ból brzucha, nudności i brak apetytu
Od jakiegoś czasu męczy mnie ból w środkowej części brzucha i po lewej stronie. Doszły też nudności i brak apetytu. Martwi mnie ten stan. Co robić?
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Celem postawienia diagnozy - choćby wstępnej proszę skontaktować się z lekarzem, który podczas konsultacji szczegółowo zbierze wywiad i ewentualnie przepisze niezbędne leki lub zleci badania dodatkowe.
Adam Mallach
lekarz, ginekolog - położnik, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
należy wykonać usg jamy brzusznej. Celem postawienia diagnozy - choćby wstępnej należy skontaktować się z lekarzem rodzinnym / internistą, który podczas konsultacji szczegółowo zbierze wywiad, ewentualnie skieruje na dodatkowe badania i przepisze niezbędne leki.
Nie wiem, czy udać się z tym do lekarza i nie wiem do jakiego.
Od jakiegoś czasu są momenty, że ręce robią mi się kompletnie lodowate i zaczynają sinieć, czasami przechodzi samoistnie, czasami sama muszę się ogrzać wtedy. Kompletnie nie wiem, co może to powodować, mam 18 lat i choruje na cukrzycę typu 1, może to mieć jakieś powiązanie? Problemów z...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Należy w tek sprawie skonsultować się z lekarzem prowadzącym leczenie cukrzycy, on podejmie decyzję co do ewentualnej dalszej diagnostyki.
Czy zalegająca krew to powód do niepokoju?
Jakiś czas temu miałam przeprowadzoną skleroterapie piankową, teraz na każdej wizycie lekarza odsącza mi krew strzykawką z krwiaków, czy to normalne?
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana kontrolna wizyta u lekarza prowadzącego leczenie.
Czy jest sens robić kolanoskopię?
Jestem młodym mężczyzną dużo pracującym przy komputerze. Mam problem z nietypowymi bólami w podbrzuszu (zwłaszcza po lewej stronie, nad pachwiną), zawsze gdy mam w ręce tablet, laptop na kolanach czy nawet gdy stoję przy kserokopiarce oraz mniejsze przy schylaniu się. Laptop na biurku nie...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta u chirurga ogólnego.
Jaka może być przyczyna, co powinienem teraz zrobić?
W mojej morfologi od kilku lat powtarza się schemat: erytrocyty obniżone, podwyższone MCV i MCH. Hemoglobina, hematokryt, żelazo i ferrytyna w normie. Kiedyś zdiagnozowano głęboki niedobór kwasu foliowego (witamina B12 była w normie). Po suplementacji kwas foliowy był nawet powyżej normy,...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta lekarska.
Czy to może być anemia?
Od ponad miesiąca ciągle się źle czuje. Zaczęło się od zakażenia górnych dróg oddechowych gdy myślałam, że choroba już za mną zaczęły się zawroty głowy, miałam rezonans, z którego nic nie wyszło. Badania krwi niby też dobre. Ale ciągle czuje się osłabiona, mam bladą...
Aleksandra Urban-Preisner
lekarz medycyny podróży, lekarz rodzinny, internista
Umów wizytę
Jest to bardzo możliwe, morfologia może być prawidłowo mimo obecności utajonej anemii, na pewno musi mieć Pani poszerzoną listę badań oraz badanie stacjonarne.
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta lekarska.
Victoria Perovic-Kaczmarek
lekarz
Umów wizytę
konieczna wizyta stacjonarna, możliwe ze będzie konieczna poszerzona diagnostyka
Witam mam problem ponieważ nie potrafię sobie pomó
Mam problem, ponieważ nie potrafię sobie pomóc, co mi dolega, niby mam objawy anginy, ale mam też alergię senność, kucie gardła, drapanie gardła, stany lękowe, zaburzenia depresyjne, kichanie, kucie w nosie, suchy strasznie nos, ból stawów, ból mięśni - ogólne...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta lekarska.
Czy to jest możliwe?
Mój tata, dając jedzenie królikom - został przez jednego ugryziony. Króliki nie są domowe, są hodowlane w klatce na zewnątrz, więc trudno stwierdzić czy są na coś chore. Rana nie jest duża, ale martwię się, że tata mógłby zarazić się czymś od tego królika. 
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta lekarska.
Agnieszka Molas-Biesiada
lekarz rodzinny, psychodietetyk
Umów wizytę
Zalecam wizytę stacjonarną u lekarza.
Czym może być spowodowany mój ból brzucha?
Od kilkunastu miesięcy mam bóle brzucha w środkowej i prawej części nadbrzusza. Ból jest czasami pulsujący, czasami mija po zjedzeniu posiłku, ból jakbym miała tam wielką dziurę (czasem idzie do pleców). Trwa on zazwyczaj parę tygodni, później ustępuje i od nowa...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta lekarska.
Aleksandra Urban-Preisner
lekarz medycyny podróży, lekarz rodzinny, internista
Umów wizytę
Wymagane jest poszerzenie diagnostyki w kontekście chorób wątroby, zapraszam na konsultację:)
Agnieszka Molas-Biesiada
lekarz rodzinny, psychodietetyk
Umów wizytę
Zalecam wizytę stacjonarną u lekarza
Proszę o wskazówki, od czego zacząć poszukiwania przyczyn.
Jestem mężczyzną, mam 40 lat. Od kilku miesięcy zauważam u siebie problemy z koncentracją, rozkojarzenia, częste "zapatrzenia się" w punkt. Pojawiły się również problemy z erekcją - jest ona niepełna (80%) za każdym razem. Mam problem z zebraniem myśli... czuję się...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja psychiatryczna.
Do jakiego specjalisty powinnam się udać?
Ciężko opisać mi dokładnie, na czym polega mój problem. Pojawia się on raz na 2-3 tygodnie. Przez kilka dni w tym czasie czuję się osłabiona, czuję pulsowanie w ciele, do niedawna nazywałam to kołataniem serca, aczkolwiek raczej się mylę. Uczucie te pojawia się głównie w klatce...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Opisano wiele różnych objawów, z którymi należy zgłosić się do właściwych specjalistów.
Problemy z połykaniem tabletek.
Czy można rozkruszyć lub rozpuścić lek gdy połykanie jest utrudnione?
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zależy to od konkretnego leku. Niektóre tabletki można dzielić, inne nie.
Czy podwyższone erytrocyty, hematokryt, PDW, MPV powinny niepokoić?
Zalecenie do badania dostałam od ginekologa ze względu na małą ilość płynu za macicą. Prawdopodobnie ze względu na dzień cyklu. Nie odczuwam żadnych niepożądanych objawów, mocz i CRP w normie. Czy powinnam się niepokoić i umówić na konsultację?
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Wynik należy skonsultować z lekarzem kierującym na badanie.
Czy to może jakoś wpłynąć na wyniki testu?
Czy można robić test wodorowo-metanowy SIBO jeśli się przeziębiłam (katar, ból gardła)? 
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Należy skonsultować się w tej sprawie z lekarzem prowadzącym leczenie.
Czy Polski lekarz musi pisać jakiś wniosek do polskiego ZUS-u, że mija mi pół roku L4? Jak to działa?
Pracuje w Czechach i mam od stycznia L4 od polskiego lekarza. W czerwcu mija mi pół roku jak będę na L4 w Polsce jest to limit, a w Czechach mogę to ciągnąć do roku. 
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Należy skonsultować się w tej sprawie z lekarzem prowadzącym leczenie.
Marlena Kałużna
lekarz, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Proszę koniecznie skonsultować się z polskim lekarzem prowadzącym leczenie i wystawiającym zwolnienie. Nie można otrzymywać zwolnienia lekarskiego wystawianego przez polskiego lekarza świadczącego usługi w Polsce, w czasie zatrudnienia za granicą , np.w Czechach
Co może być powodem takiego stanu nagłego?
Uczucie pełności po bardzo małym posiłku. Dodam jeszcze, że jestem przeziębiona. W ciągu 4 dni schudłam około 4 kg. 
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta lekarska.
Victoria Perovic-Kaczmarek
lekarz
Umów wizytę
zalecana wizyta stacjonarna z badaniem
Pokaż więcej pytań więcej
CHCESZ ZADAĆ PYTANIE?
Musisz napisać jeszcze: 50 znaków.
Dziękujemy
Twoje pytanie zostało wysłane. Nasi specjaliści udzielają odpowiedzi zwykle do kilkunastu godzin od zadanego pytania. Wszystkie odpowiedzi zostaną wysłane na adres e‑mail, który podałeś w formularzu.
lub Umów się na konsultację

Serwis HaloDoctor ma charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny i w żadnym wypadku nie zastępuje konsultacji medycznej. W celu dokładnej diagnozy zalecany jest kontakt z lekarzem. Jeśli jesteś chory, potrzebujesz konsultacji lekarskiej, e‑Recepty lub zwolnienia lekarskiego umów wizytę teraz. Nasi lekarze są do Twojej dyspozycji 24 godziny na dobę!

Lekarz online czeka na Ciebie
Umów wizytę
e-Recepta Przeziębienie Znajdź lekarza L4 L4 Umów wizytę