1. Artykuły
  2. Atopowe zapalenie skóry – przyczyny, objawy i pielęgnacja skóry atopowej

Atopowe zapalenie skóry – przyczyny, objawy i pielęgnacja skóry atopowej

Twoja skóra jest sucha, zaczerwieniona, swędzi i często czujesz dyskomfort? Możliwe, że chorujesz na AZS – czyli atopowe zapalenie skóry. Choroba jest uciążliwą chorobą cywilizacyjną i dotyka około 10 proc. populacji obszarów dobrze zurbanizowanych, a jej podłoże leży w genach pacjenta. 

Atopowe zapalenie skóry – przyczyny, objawy i pielęgnacja skóry atopowej Atopowe zapalenie skóry – przyczyny, objawy i pielęgnacja skóry atopowej
Spis treści
Jak przebiega AZS? Objawy atopowego zapalenia skóry Jak przebiega diagnozowanie atopowego zapalenia skóry? Na czym polega leczenie AZS? Czy da się uchronić przed atopowym zapaleniem skóry?

Jak przebiega AZS?

 

Atopowe zapalenie skóry jest nadmierną reakcją alergiczną naszego ciała na różnego typu alergeny. W takiej sytuacji organizm wytwarza nadmierne ilości przeciwciał skierowanych przeciwko alergenom, którymi najczęściej są środki chemiczne, pyłki roślin, alergeny pokarmowe, sierść zwierząt, substancje chemiczne zawarte w kosmetykach, tkaniny czy nawet woda.

 

Reakcja alergiczna może nastąpić ze strony układu oddechowego (katar sienny, astma), układu wzroku (atopowe zapalenie spojówek) czy całej powierzchni skóry. AZS rozpoczyna się najczęściej już we wczesnym dzieciństwie. W pierwszym półroczu życia występuje u 70-80 proc dzieci. Z wiekiem jej częstotliwość maleje, natomiast wśród dorosłych występuje statystycznie rzadko.

 

Wyróżnić można trzy fazy choroby:

 

  • okres niemowlęcy (do 2 roku życia) – zmiany atopowe dotyczą całego ciała, również skóry głowy, występują bardzo charakterystyczne grudki, policzki są błyszczące, pojawia się na nich rumień, strupki oraz nadżerki, mogą wystąpić również pęcherze, jeżeli rany sączące się dochodzi do powtórnych samo zakażeń, zmiany skórne mogą pojawiać się na płatkach uszu, pośladkach, obejmując również tułów, włosy stają się cienkie, łamliwe i matowe.
  • okres dziecięcy (od 2 roku życia do 11 lat) – zmiany zlokalizowane są głównie w dołach podkolanowych i łokciowych, często pojawiają się zmiany w kącikach ust oraz na nadgarstkach, stopach i kostkach, mają one charakter sączących się grudek i blaszek.
  • okres młodzieżowy oraz dorosły – zmiany atopowe występują na całym ciele oraz na wierzchniej powierzchni dłoni, skóra jest cienka, szorstka, lekko brązowa i pogrubiała, często pojawiają się nacieki zapalne, powstałe na skutek drapania oraz blaszki.

 

Chorzy odczuwają bardzo duży dyskomfort, który może powodować bezsenność, która powoduje ogólne rozdrażnienie i pogorszenie stanu psychicznego pacjenta, a stąd już bardzo krótka droga do depresji.

 

arrow Zaskórniki. Sposoby na zatkane pory i powszechne błędy w pielęgnacji
arrow Pękająca skóra na dłoniach. Jak jej zaradzić?
arrow Kurze łapki. Nie musisz ich akceptować: domowe sposoby i zabiegi
arrow Brodawki (kurzajki). Czym są i jak się ich pozbyć?
arrow Świerzb. Kiedy skóra bardzo swędzi i jest zaczerwieniona
arrow Potówki. Jak pielęgnować skórę niemowląt? Ważne wskazówki

Objawy atopowego zapalenia skóry

 

Kontakt z alergenami pozbawia skórę płaszcza lipidowego, który jest jej naturalną barierą ochronną. Skóra staje się podrażniona, zaczerwieniona pojawia się suchość i nawracające zakażenia bakteryjne.

 

Zmiany skórne mogą pojawiać się na całym ciele, dochodzi wtedy do erytrodermii, jednak najczęściej pojawiają się one w zgięciach łokciowych i kolanowych- co spowodowane jest ruchomością tych stawów i ciągłym tarciem skóry, podczas wykonywania ruchów, oraz na twarzy i szyi.

 

U małych dzieci zmiany są najczęściej niewielkie i pojawiają się na twarzy, czole i owłosionej skórze głowy.

 

Charakterystyczne objawy choroby to:

 

  • zaczerwienienie skóry,
  • świąd i pieczenie,
  • grudki,
  • pęcherzyki,
  • sączące się ranki.

 

Jak przebiega diagnozowanie atopowego zapalenia skóry?

 

Jeżeli odczuwamy niepokojące objawy, należy zgłosić się do dermatologa lub alergologa, który na podstawie przeprowadzonego wywiadu i występujących objawów może przepisać odpowiednie leczenie.

 

Rozpoznania dokonuje się na podstawie pewnych kryteriów. Zaliczamy do nich:

 

Kryteria większe

  • świąd,
  • umiejscowienie zmian,
  • przewlekły i nawracający przebieg zmian skórnych,
  • atopia genetyczna, występująca u któregoś członka rodziny.

 

Kryteria mniejsze

  • pierwsze objawy chorobowe pojawiły się w dzieciństwie,
  • podwyższone stężenie czynnika IgE w surowicy,
  • rogowacenie przymieszkowe,
  • zaćma,
  • pogorszenie stanu skóry po sytuacjach stresowych,
  • nietolerancja pokarmów,
  • nietolerancja wełny,
  • uczulenie na różne tkaniny,
  • nietolerancja skóry na konserwanty zawarte w środkach chemicznych,

 

Jeżeli u pacjenta wystąpią 3 z 4 kryteriów większych, można zdiagnozować atiopię.

 

Na czym polega leczenie AZS?

 

Pierwszym krokiem do wyleczenia atopowego zapalenia skóry jest odbudowa płaszcza lipidowego skóry, czyli jej bariery ochronnej. Duże znaczenie ma jej odpowiednie natłuszczenie oraz przeciwdziałanie wysuszaniu skóry. W aptece dostępnych jest wiele preparatów, które służą jej nawilżeniu i chronią przed utratą wody. W leczeniu miejscowym, stosowanym bezpośrednio na skórę wykorzystuje się glikokortykosteroidy, pod postacią maści, żeli, płynów do kąpieli i kremów.

 

Bardzo ważne jest, aby terapia glikokortykosteroidami przebiegała pod ścisłą kontrolą lekarza, ponieważ nieumiejętne stosowanie sterydów może doprowadzić do zaniku skóry w miejscu stosowania i nadmiernego rozszerzenia naczyń.

 

W niektórych przypadkach razem z glikokortykosteroidami stosuje się również antybiotyki miejscowe i ogólnoustrojowe, które mają działanie przeciwgrzybiczne.

 

W celu zmiękczenie zgrubiałej skóry stosuje się preparaty z mocznikiem, natomiast  preparaty z dodatkiem mentolu pomaga uśmierzyć uciążliwy świąd.

 

Bardzo istotne, aby pacjent nie rozdrapywał skóry, można ją delikatnie poklepywać i ugniatać, ulgę mogą przynieść również wilgotne okłady.

 

W miejscach, gdzie skóra jest cieńsza i bardziej wrażliwa (twarz, szyja, dekolt, fałdy skóry) stosuje się preparaty zawierające takrolimus i pimekrolimus, czyli makrolidy, które hamują procesy zapalne.

 

Zaleca się również krótkie i letnie prysznice, które mogą ulżyć pacjentowi. Nie zalecane są długie kąpiele, które mogą dodatkowo wysuszać skórę. Często pacjenci przyjmują również preparaty mineralno-witaminowe. Cynk, wapń oraz witamina E mają działanie łagodzące świąd oraz wspomagające procesy gojenia skóry.

 

Czy da się uchronić przed atopowym zapaleniem skóry?

 

AZS jest chorobą genetyczną, dlatego niemożliwa jest pełna ochrona przed zachorowaniem, natomiast równie istotna, jak w przypadku innych chorób jest profilaktyka.

 

Pierwszym krokiem jest zbudowanie odporności u dziecka, w tym celu zaleca się, aby karmić dziecko mlekiem matki, dbać o swoje zdrowie oraz bogatą dietę i ograniczać kontakt dziecka z alergenami. Istotne, aby ograniczyć kontakt z alergenami, kiedy pojawiają się pierwsze objawy choroby.

 

Wszelkie prace domowe z użyciem detergentów powinniśmy wykonywać w rękawiczkach ochronnych.

 

Wyeliminujemy z diety alergeny, o których wiemy, że mają szkodliwy wpływ na nasze zdrowie, wybierajmy odzież z naturalnych antyalergicznych materiałów oraz łagodne preparaty do mycia.

 

Duże znaczenie ma również ograniczenie stresu.

Szybka konsultacja:
Tabletka "dzień po" e-Recepta L4 Online
Najnowsze pytania pacjentów
Czy mogę zrobić tatuaż chorując na AZS?
Posiadam na dłoniach AZS, które aktualnie jest zaleczone. Czy w takim wypadku mogę zdecydować się na tatuaż?
Maciej Tężycki
lekarz rodzinny, internista, lekarz
Umów wizytę
tatuaż może spowodować zaostrzenie AZS
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja dermatologiczna.
Czy świąd i łuszczenie miedzy palcami może świadczyć o chorobie?
Jak mogę sobie pomóc na świąd skóry między palcami u rąk? Skóra jest sucha i łuszcząca. Czy to objaw jakiejś choroby?
Marlena Kałużna
lekarz, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Konieczna jest wizyta stacjonarna u lekarza dermatologa.
Piotr Matysik
lekarz rodzinny, lekarz chorób wewnętrznych
Umów wizytę
Wskazana wizyta w PLR/konsultacja dermatologiczna.
Dawid Luwański
Umów wizytę
należy wykonać badanie specjalistyczne u dermatologa
Adam Mallach
lekarz, ginekolog - położnik, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
tak może świadczyć to o chorobie dermatologicznej
Czy może spożywać tłuszcz kokosowy zawarty np w lodach?
Córka 3.5 roku ma silną alergię na orzechy. 
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja u pediatry prowadzącego, który podejmie decyzję co do ewentualnej dalszej diagnostyki.
Czy lekarz mógł się pomylić i złe postawił diagnozę?
Od pół roku 2-3 razy w miesiącu puszcza mi się krew z nosa, nie cieknie, tylko się puści troszkę i po 2-3 minutach przestaję. Mam AZS I ALERGIE. Morfologia w tym krzepnięcie ok. Laryngolog stwierdził krzywą przegrodę.. Nie mam żadnych innych dolegliwości. Żadnych boli głowy,...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta lekarska.
Jakie jeszcze badania można zrobić i do jakiego specjalisty warto się udać?
Mam problem z dzieckiem. Pierwszego roku życia dostał pierwszy raz pokrzywkę w styczniu, która trwa 3 miesiące i przez te 3 miesiące ma nawracające zapaleni górnych dróg oddechowych. Teraz ma 4 lata i co roku w styczniu nawraca i trwa do marca. Leczymy się u alergologa, ma...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Konsultacja z lekarzem prowadzącym leczenie.
Zapalenie pęcherza oraz świąd - jakie kroki podjąć przy leczeniu?
Ostatnio załapałam zapalenie pęcherza, jestem w trakcie leczenia aktualnie. Pojawił się niestety również świąd (delikatny, raz na jakiś czas daje o sobie znać) tylko przy wejściu do pochwy. Zauważyłam, ze tuz przy wejściu, posiadam „guzka” tej wielkości. Nie mam pojęcia czy tak...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Ginekolog podczas wizyta podejmie zapewne decyzję co do dalszego sposobu postępowania.
Łukasz Blukacz
ginekolog - położnik
Umów wizytę
Dzień dobry, Dobrze, że ma Pani umówioną wizytę u ginekologa, ponieważ to najlepszy krok w sytuacji pojawienia się niepokojących objawów. Zapalenie pęcherza wymaga leczenia, często antybiotykami, a świąd i obecność guzka przy wejściu do pochwy również powinny być ocenione przez specjalistę. Świąd i pojawienie się zmiany mogą być spowodowane różnymi czynnikami, w tym reakcją alergiczną na nowy produkt, jakim jest pianka do golenia. Może to również być oznaka infekcji, na przykład grzybiczej, która czasami towarzyszy lub jest skutkiem ubocznym antybiotykoterapii. Ponieważ objawy dotyczą delikatnych obszarów, ważne jest, aby nie stosować leczenia na własną rękę bez wcześniejszej konsultacji z lekarzem, szczególnie jeśli chodzi o stosowanie jakichkolwiek leków miejscowych czy doustnych. Podczas wizyty u ginekologa ważne będzie dokładne opisanie wszystkich objawów, jak również informacja o wszelkich produktach, które Pani ostatnio używała. Lekarz może zalecić odpowiednie badania, na przykład wymaz z pochwy, aby wykluczyć infekcję, oraz ocenić guzek, o którym Pani wspomniała. Proszę pamiętać, że dbanie o swoje zdrowie jest najważniejsze, a szybkie zdiagnozowanie i wdrożenie odpowiedniego leczenia pomoże szybko wrócić do dobrego samopoczucia.
Czy w takim razie powinienem również unikać parabenów w pożywieniu?
Robiłem testy alergiczne płatkowe i testy z krwi na jedzenie z powodu wysypki na ciele. W testach z krwi nie wyszła alergia na żaden pokarm, ale w płatkowych wyszło kilka w tym na parabeny.
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja alergologiczna.
Czy możliwe, że dziecko ma alergię na BMK?
Na pokładzie 5 miesieczny niemowlak. Do tej pory karmiony wyłącznie piersią od samego początku mamy problem ze snem (ciągle pobudki, w dzień bardzo krótkie drzemki) wyginanie się przy karmieniu, bardzo luźne kupy. Od niedawna próbuje wprowadzić mm do jego diety, bo mam wrażenie, że...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Konsultacja z pediatrą prowadzącym.
Czy w taki sposób można bezpiecznie wyleczyć infekcję?
Czy można w celu wyleczenia infekcji ból gardła i lekki katar przyjmować ekstrakt z pelargonii afrykańskiej tydzień przed badaniem alergologicznym na alergię? Muszę być zdrowa do tego czasu, ale czy to nie zafałszuje wyników z krwi i testów skórnych. 
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja lekarska celem przepisania odpowiednich leków.
Co zrobić w przypadku gdybym połknęła roztwór?
Mam 23 lata, a od sierpnia czułam spływanie po tylnej ścianie gardła: najpierw tylko pod wieczór, a później i za dnia. Testy alergiczne nic nie wykazały, podobnie jak konsultacja pulmonologiczna. W końcu zdiagnozowano u mnie przewlekłe zapalenie zatok. Dostałam leki, a po kontroli...
Ewgenij Mozgunow
lekarz rodzinny, anestezjolog, lekarz w trakcie specjalizacji, lekarz medycyny pracy
Umów wizytę
Wiam, Pani schorzenie jest dosyć powszechne. Zalecane jest korzystanie ze środków zaordynowanych przez Laryngologa lub Lekarza Rodzinnego. Przeważnie to są spraye do nosa zawierające środki na bazie sterydów, lub łagodnie obkurczajace naczynia. Jeżeli objawy się nasilają można podejrzewać zaostrzenie choroby, wtedy zaleca się wykonanie szybkich testów antygenowych w kierunku RSV, grypa, COVID-19. Również w przypadki posiadania ww schorzenia zaleca się zaszczepić p/w COVID-19 (aktualne zalecenia wymagają podania 4 dawek szczepionki), Grypę (corocznie), Pneumokkoki (raz w życiu). Zaleca się noszenie maseczek ochronnych w dużych skupiskach ludzi. Jeżeli objawy nasilają się zalecana może być rekonsultacja Laryngologiczna. Życzę dużo zdrowia i pozdrawiam serdecznie dr n med Ewgenij Mozgunow
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Należy stosować się do zaleceń lekarskich, a w razie jakichkolwiek wątpliwości - skontaktować się z lekarzem prowadzącym leczenie.
Kot - jak wykluczyć alergię?
Planuje zakup kota. Jakie badania powinnam zrobić, by wykluczyć alergie u członków rodziny? 
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja alergologiczna.
zalecam udać się do alergologa i poprosić o skierowanie na panel alergenów oddechowych, te badanie zawiera wiele punktów krytycznych alergii
zalecam udać się do alergologa i poprosić o skierowanie na panel alergenów oddechowych, te badanie zawiera wiele punktów krytycznych alergii
Kiedy można wykonać badanie kału plus krew utajona w kale po przyjęciu przez dziecko pierwszej dawki szczepionki rotateq? 
Badania są potrzebne do zdiagnozowania alergii na białko mleka krowiego, kiedy wyniki będą najbardziej miarodajne?
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Badanie na krew utajoną można wykonać niezależnie od podania szczepionki.
Czym mogą być spowodowane złe wyniki badań?
Mam pytanie odnośnie wyników badań, które powtarzam miesięcznie. Cały czas mam dość zaniżone trzy parametry PDW, MPV, P -LCR, a podwyższoną liczebność limfocytów, eozynocytów oraz prolaktynę (w małym stopniu). Lekarz twierdzi, żeby się nie martwić. Jednak taka...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja z lekarzem prowadzącym
Opuchlizna na oku wywołana alergią.
Mam alergie i przez to dzisiaj bardzo tarłam oko. Teraz mam dziwną opuchliznę na gałce ocznej, wygląda jakby to była soczewka, takie dziwne zgrubienie w wewnętrznej stronie oka. Co to może być?
Sylwester Król
ginekolog - położnik
Umów wizytę
proszę się zgłosić do lekarza rodzinnego.
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta u okulisty.
Marlena Kałużna
lekarz, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Wskazana wizyta u lekarza rodzinnego i u okulisty, zastosowanie odpowiednich leków na alergie i na stan zapalny.
Swędząca wysypka u dziecka.
Córka ma 5 lat i od około miesiąca ma swędzącą wysypkę. Lekarz rodzinny przepisał maść na receptę i lek na złagodzenie objawów alergii. Córka ma wysypkę na udzie, brzuchu i trochę na plecach (wszystko po jednej stronie). Testy u alergologa nic nie wykazały, nie...
Sebastian Łaźniak
lekarz
Umów wizytę
Zgłosić się do lekarza rodzinnego ma diagnozę wysypki i wdrążyć leczenie
Co może być przyczyną nawracającego zapalenie zatok?
Mam nawracające zapalenie zatok i co miesiąc jestem chora - nieważne co robię infekcja nawraca. Stosuje się do zaleceń lekarzy, przyjmuje leki, ale dopiero antybiotyk pomaga. Suplementuje witaminy oraz probiotyk. Morfologia w normie, a na tomografii lekarz twierdzi, że nic nie widzi. Leczę się na...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta u laryngologa.
Czy zaczerwienie skóry może być spowodowane uczuleniem?
Pojawiły się u mnie zaczerwienienia skóry - najpierw pod pachami i w pachwinach, potem rozlało się na całe ciało. Do tego bardzo swędzi (teraz jest już trochę lepiej) - smaruje produktem przeciwświądowym. Czy to może być uczulenie od świeżych warzyw (jem je bez mycia i...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta lekarska.
Sylwester Król
ginekolog - położnik
Umów wizytę
zgłosić się do lekarza rodzinnego na konsultacje.
Pokaż więcej pytań więcej
CHCESZ ZADAĆ PYTANIE?
Musisz napisać jeszcze: 50 znaków.
Dziękujemy
Twoje pytanie zostało wysłane. Nasi specjaliści udzielają odpowiedzi zwykle do kilkunastu godzin od zadanego pytania. Wszystkie odpowiedzi zostaną wysłane na adres e‑mail, który podałeś w formularzu.
lub Umów się na konsultację

Serwis HaloDoctor ma charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny i w żadnym wypadku nie zastępuje konsultacji medycznej. W celu dokładnej diagnozy zalecany jest kontakt z lekarzem. Jeśli jesteś chory, potrzebujesz konsultacji lekarskiej, e‑Recepty lub zwolnienia lekarskiego umów wizytę teraz. Nasi lekarze są do Twojej dyspozycji 24 godziny na dobę!

Lekarz online czeka na Ciebie
Umów wizytę
e-Recepta Przeziębienie Znajdź lekarza L4 L4 Umów wizytę