Leki na depresję mogą obniżać libido. Co można zrobić?

Depresja i leki przeciwdepresyjne – dwa możliwe źródła problemów z libido

Obniżenie libido nie zawsze jest skutkiem przyjmowania leków. Sama depresja może negatywnie wpływać na życie seksualne, a skuteczne leczenie choroby może przynieść pod tym względem poprawę.

Sytuacja komplikuje się, gdy zastosowany preparat pomaga w leczeniu depresji, ale jednocześnie powoduje działania niepożądane dotyczące funkcji seksualnych.

– Depresja obniża libido sama w sobie, więc jej wyleczenie może je poprawić. Dobranie jednak leków z wysokim ryzykiem jego zaburzenia może co prawda pomóc w depresji, ale jeszcze bardziej zaburzyć libido – wyjaśnia Szymon Smereka.

Problemy mogą przyjmować różne formy. Należą do nich obniżenie popędu seksualnego, zaburzenia erekcji, trudności z osiąganiem orgazmu czy opóźnienie wytrysku. U kobiet może pojawić się również suchość pochwy.

Zaburzenia erekcji - przyczyny i leczenie

GIF wycofuje dwie serie leku przeciwdepresyjnego. Sprawdź numer na opakowaniu

Przybierasz na wadze mimo diety? Czy winne mogą być przyjmowane leki?

Światowy Dzień Zdrowia Psychicznego 2026. WHO zwraca uwagę na ważny problem

Nie potrafię cieszyć się z sukcesów. Dlaczego osiągam coraz więcej, a satysfakcji mam coraz mniej?

Prezydent podpisał ustawę antymobbingową. Mobbing w pracy może wpływać na zdrowie psychiczne

Które leki przeciwdepresyjne mogą wpływać na życie seksualne?

Do grup leków najczęściej wiązanych z zaburzeniami funkcji seksualnych należą SSRI i SNRI. Ryzyko nie jest jednakowe dla wszystkich preparatów. Wśród leków z grupy SSRI szczególnie często wskazuje się paroksetynę, natomiast w grupie SNRI – wenlafaksynę.

Nie oznacza to, że każda osoba przyjmująca te leki doświadczy problemów seksualnych. Znaczenie mają między innymi dawka, indywidualna reakcja organizmu i stan zdrowia pacjenta.

Spadek libido podczas leczenia depresji. Jakie są możliwości?

Pojawienie się zaburzeń seksualnych nie musi oznaczać konieczności rezygnacji z leczenia depresji. Jednym z możliwych rozwiązań jest ponowna ocena farmakoterapii i rozważenie zmiany preparatu. Jednym z leków, które mogą korzystnie wpływać na funkcje seksualne, jest bupropion.

– Zamiana SSRI lub SNRI na wortioksetynę często daje realną poprawę funkcji seksualnych. Niestety nie u wszystkich – zaznacza Szymon Smereka.

Lekarz zwraca również uwagę na trazodon XR, po którego zastosowaniu opisywano poprawę erekcji u mężczyzn, którzy wcześniej stosowali leki z grupy SSRI. Poprawa mogła wystąpić dopiero po kilku miesiącach. W tym przypadku trzeba jednak pamiętać o ryzyku priapizmu, czyli przedłużającego się wzwodu, który może wystąpić bez bodźca seksualnego. Wzwód utrzymujący się ponad cztery godziny wymaga natychmiastowej pomocy medycznej.

Nie należy samodzielnie zmieniać leku ani jego dawki. Ewentualne modyfikacje leczenia powinny odbywać się pod kontrolą lekarza.

Czy przyczyną problemów seksualnych może być niski testosteron?

U mężczyzn obniżone stężenie testosteronu może wiązać się między innymi ze spadkiem libido i zaburzeniami erekcji. Dlatego w ocenie problemów seksualnych warto uwzględnić również możliwe przyczyny somatyczne.

O zakresie badań powinien zdecydować lekarz na podstawie objawów i wywiadu. Rozpoznanie niedoboru testosteronu wymaga uwzględnienia zarówno wyników badań, jak i obrazu klinicznego.

Dowiedz się więcej

o zdrowiu psychicznym i pomocy psychologicznej

Sprawdź

Leki na potencję nie zawsze rozwiązują problem

Sildenafil i tadalafil należą do inhibitorów PDE5. Mogą pomagać w uzyskaniu i utrzymaniu erekcji, ale nie zwiększają samego libido.

Dlatego u pacjentów, u których głównym problemem jest brak ochoty na seks, zastosowanie tych preparatów może nie przynieść oczekiwanego efektu. Ważne jest rozpoznanie, z jakim rodzajem zaburzeń seksualnych zmaga się pacjent.

Nie rezygnuj z leczenia z powodu wstydliwego problemu

Problemy seksualne podczas farmakoterapii mogą być trudnym tematem do poruszenia podczas wizyty u lekarza. Nie warto jednak ich ukrywać. Informacja o spadku libido, zaburzeniach erekcji czy trudnościach z osiąganiem orgazmu może pomóc lekarzowi dobrać leczenie lepiej odpowiadające potrzebom pacjenta.

Istnieją leki o różnym profilu działań niepożądanych, a pojawienie się problemów seksualnych nie oznacza, że trzeba rezygnować z terapii depresji. Najważniejsze jest omówienie ich z lekarzem i wspólne znalezienie rozwiązania.

Źródła

Atlantis E, Sullivan T. Bidirectional association between depression and sexual dysfunction: a systematic review and meta-analysis. J Sex Med. 2012;9(6):1497-507. doi:10.1111/j.1743-6109.2012.02709.x. Dostępne na: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/22462756/

Montejo AL, Llorca G, Izquierdo JA, Rico-Villademoros F. Incidence of sexual dysfunction associated with antidepressant agents: a prospective multicenter study of 1022 outpatients. J Clin Psychiatry. 2001;62 Suppl 3:10-21. Dostępne na: https://www.psychiatrist.com/jcp/incidence-sexual-dysfunction-associated-antidepressant-2/

Serretti A, Chiesa A. Treatment-emergent sexual dysfunction related to antidepressants: a meta-analysis. J Clin Psychopharmacol. 2009;29(3):259-66. doi:10.1097/JCP.0b013e3181a5233f. Dostępne na: https://doi.org/10.1097/JCP.0b013e3181a5233f

Smereka S. Dysfunkcje seksualne na SSRI i SNRI [Internet]. Instytut Męskiego Zdrowia; 2026 Oct 2 [cytowane 2026 Oct 30]. Dostępne na: https://instytutmz.pl/dysfunkcje-seksualne-na-ssri-i-snri/

Taylor MJ, Rudkin L, Bullemor-Day P, Lubin J, Chukwujekwu C, Hawton K. Strategies for managing sexual dysfunction induced by antidepressant medication. Cochrane Database Syst Rev. 2013;(5):CD003382. doi:10.1002/14651858.CD003382.pub3. Dostępne na: https://doi.org/10.1002/14651858.CD003382.pub3

Papakostas GI, Stahl SM, Krishen A, et al. Efficacy of bupropion and the selective serotonin reuptake inhibitors in the treatment of major depressive disorder with high levels of anxiety (anxious depression): a pooled analysis of 10 studies. J Clin Psychiatry. 2008;69(8):1287-92. Dostępne na: https://www.psychiatrist.com/jcp/efficacy-bupropion-selective-serotonin-reuptake-inhibitors/

Jacobsen PL, Mahableshwarkar AR, Palo WA, Chen Y, Dragheim M, Clayton AH. Treatment-emergent sexual dysfunction in randomized trials of vortioxetine for major depressive disorder or generalized anxiety disorder: a pooled analysis. CNS Spectr. 2016;21(5):367-78. doi:10.1017/S1092852915000553. Dostępne na: https://doi.org/10.1017/S1092852915000553

Jacobsen PL, Mahableshwarkar AR, Chen Y, Chrones L, Clayton AH. Effect of vortioxetine vs. escitalopram on sexual functioning in adults with well-treated major depressive disorder experiencing SSRI-induced sexual dysfunction. J Sex Med. 2015;12(10):2036-48. doi:10.1111/jsm.12980. Dostępne na: https://doi.org/10.1111/jsm.12980

Jacobsen P, Zhong W, Nomikos G, Clayton A. Paroxetine, but not vortioxetine, impairs sexual functioning compared with placebo in healthy adults: a randomized, controlled trial. J Sex Med. 2019;16(10):1638-49. doi:10.1016/j.jsxm.2019.06.018. Dostępne na: https://doi.org/10.1016/j.jsxm.2019.06.018

Siwek M, Chrobak AA, Krupa AJ, Gorostowicz A, Gerlich A, Juryk A, et al. TED (Trazodone Effectiveness in Depression): effectiveness of trazodone extended-release in subjects with unsatisfactory response to SSRIs. Psychiatr Pol. 2025;59(1):7-24. doi:10.12740/PP/OnlineFirst/174432. Dostępne na: https://doi.org/10.12740/PP/OnlineFirst/174432

Eisenach C, Lynch S. Trazodone-induced priapism and increased recurrence risk with antipsychotics. Am J Psychiatry Resid J. 2023;19(1):16-9. doi:10.1176/appi.ajp-rj.2023.190105. Dostępne na: https://doi.org/10.1176/appi.ajp-rj.2023.190105

European Association of Urology. EAU Guidelines on Sexual and Reproductive Health: Male hypogonadism [Internet]. Arnhem: EAU Guidelines Office; 2026 [cytowane 2026 Oct 30]. Dostępne na: https://uroweb.org/guidelines/sexual-and-reproductive-health/chapter/male-hypogonadism

Nurnberg HG, Hensley PL, Gelenberg AJ, Fava M, Lauriello J, Paine S. Treatment of antidepressant-associated sexual dysfunction with sildenafil: a randomized controlled trial. JAMA. 2003;289(1):56-64. doi:10.1001/jama.289.1.56. Dostępne na: https://doi.org/10.1001/jama.289.1.56