Ból barku przy podnoszeniu ręki. Skąd się bierze i kiedy warto zgłosić się do fizjoterapeuty?

Bark jest jednym z najbardziej ruchomych stawów w ludzkim organizmie. Ta duża swoboda ruchu sprawia jednak, że jest również narażony na przeciążenia i urazy. Dolegliwości często pojawiają się podczas prostych czynności – zakładania ubrania, sięgania po coś z półki czy podnoszenia ręki nad głowę.

Nie zawsze oznacza to poważne uszkodzenie, ale utrzymującego się bólu nie warto ignorować.

Dlaczego boli bark przy podnoszeniu ręki?

Przyczyn bólu barku może być wiele. Najczęściej problem dotyczy struktur, które tworzą i stabilizują staw – mięśni, ścięgien, więzadeł oraz torebki stawowej.

– Najczęściej przyczyną są uszkodzone lub przeciążone struktury tworzące i otaczające staw, czyli ścięgna i mięśnie, więzadła oraz torebka stawowa. Ból może również wynikać z problemów z mniej oczywistymi strukturami, takimi jak kaletka podbarkowa – wyjaśnia fizjoterapeuta Grzegorz Grochal.

Dolegliwości mogą pojawić się zarówno po konkretnym urazie, jak i stopniowo – na przykład w wyniku powtarzających się przeciążeń.

Rwa kulszowa czy zwykły ból pleców? Po tych objawach można ją rozpoznać

Siedzisz tak 8 godzin dziennie? Fizjoterapeutka ostrzega: to może niszczyć Twój kręgosłup

Drętwienie rąk i nóg – przyczyny, objawy i kiedy zgłosić się do lekarza

Jak dbać o kręgosłup po 40. roku życia? Ruch, nawyki i fizjoterapia

Terapia wisceralna w leczeniu bólu: dla kogo i na czym polega?

Masaż Kobido – japoński lifting twarzy bez skalpela. Na czym polega i jakie daje efekty?

Czy każdy ból barku oznacza problem ze stożkiem rotatorów?

Stożek rotatorów, czyli grupa mięśni i ścięgien odpowiedzialnych między innymi za stabilizację i ruch barku, rzeczywiście często jest źródłem problemów. Nie jest jednak jedyną strukturą, która może powodować ból.

Jak podkreśla ekspert:

– Ból barku może być związany nie tylko ze stożkiem rotatorów, ale również z torebką stawową, stawem barkowo-obojczykowym, kaletką podbarkową czy ścięgnami innych mięśni, na przykład głowy długiej mięśnia dwugłowego ramienia.

Warto pamiętać, że czasami ból odczuwany w okolicy barku wcale nie pochodzi bezpośrednio ze stawu.

– Dolegliwości w obrębie barku mogą również promieniować z odcinka szyjnego kręgosłupa – dodaje fizjoterapeuta.

Przeciążenie czy poważniejszy uraz? Jak rozpoznać różnicę?

Nie każdy ból barku oznacza poważne uszkodzenie. W przypadku przeciążenia objawy najczęściej rozwijają się stopniowo.

Typowe jest to, że:

• ból pojawia się podczas konkretnych ruchów,
• wystąpił po zwiększonej aktywności lub większym obciążeniu,
• siła mięśni pozostaje zachowana,
• dolegliwości zmniejszają się po odpoczynku.

Inaczej może wyglądać sytuacja po urazie.

– Poważniejszy problem zwykle ma nagły początek i jest związany z konkretnym wydarzeniem, na przykład dźwignięciem, szarpnięciem czy gwałtownym ruchem. Niepokój powinien wzbudzić nagły, bardzo silny ból, utrata siły, niemożność uniesienia ramienia lub duże ograniczenie ruchomości – mówi Grzegorz Grochal.

Czy można ćwiczyć bolący bark?

Wiele osób obawia się ruchu, gdy bark boli. Tymczasem całkowite unieruchomienie w większości przypadków nie jest najlepszym rozwiązaniem.

– W większości przypadków warto ćwiczyć, ale ćwiczenia powinny być odpowiednio dobrane pod względem rodzaju, techniki i obciążenia. Całkowite unieruchomienie barku rzadko pomaga, a może prowadzić do dalszego ograniczenia ruchomości i osłabienia mięśni – tłumaczy fizjoterapeuta.

Celem rehabilitacji nie jest „przepchnięcie” bólu, ale stopniowe odzyskiwanie sprawności.

– Ćwiczenia powinny pozwalać utrzymać bezbolesny lub tylko nieznacznie bolesny zakres ruchu oraz stopniowo zwiększać tolerancję tkanek na obciążenie. Jeśli ból podczas ćwiczeń jest niewielki i nie nasila się po ich zakończeniu ani kolejnego dnia, zwykle nie jest przeciwwskazaniem do kontynuowania terapii – dodaje.

Program ćwiczeń powinien być jednak zawsze dopasowany do przyczyny problemu i nasilenia objawów.

Jak wygląda badanie fizjoterapeutyczne przy bólu barku?

Pierwszym etapem diagnostyki jest dokładny wywiad. Fizjoterapeuta pyta między innymi o moment pojawienia się bólu, sytuacje, które nasilają lub zmniejszają objawy oraz wpływ problemu na codzienne funkcjonowanie.

Następnie wykonywane jest badanie funkcjonalne, które pozwala ocenić:

• jakość ruchu,
• zakres ruchomości,
• pracę mięśni,
• możliwe źródło bólu,
• czy problem rzeczywiście pochodzi z barku, czy na przykład z odcinka szyjnego kręgosłupa.

W diagnostyce wykorzystywane są również testy prowokacyjne oraz palpacja, czyli badanie dotykiem, które pomaga określić miejsce największej bolesności i napięcia tkanek.

Czasami lekarz lub fizjoterapeuta może zalecić dodatkowe badania, takie jak USG lub rezonans magnetyczny. Nie zawsze jednak sam obraz badania wyjaśnia przyczynę bólu.

– Badania obrazowe pokazują zmiany również u osób, które nie odczuwają żadnych dolegliwości. Dlatego najważniejsze pozostają dokładny wywiad i badanie kliniczne, a nie wyłącznie wygląd tkanek na zdjęciu – zaznacza Grzegorz Grochal.

Jak wygląda rehabilitacja bolącego barku?

Nie istnieje jedna metoda, która będzie najlepsza dla każdego pacjenta. Skuteczna terapia zależy przede wszystkim od przyczyny problemu.

– Najlepsze efekty najczęściej daje indywidualnie dobrana terapia oparta na przyczynie bólu, a nie jedna konkretna metoda – mówi ekspert.

W rehabilitacji często wykorzystuje się:

• terapię manualną, która może pomóc zmniejszyć dolegliwości i poprawić ruchomość tkanek,
• ćwiczenia terapeutyczne,
• pracę nad siłą mięśni stabilizujących bark,
• poprawę kontroli ruchowej,
• edukację dotyczącą codziennych nawyków i sposobu obciążania stawu.

Zabiegi fizykalne mogą być uzupełnieniem terapii, jednak najważniejszym elementem pozostaje aktywna praca pacjenta i stopniowy powrót do sprawności.

Kiedy zgłosić się do fizjoterapeuty?

Do specjalisty warto zgłosić się, gdy ból barku utrzymuje się, ogranicza codzienną aktywność lub pojawia się przy coraz większej liczbie ruchów. Szczególnie nie należy zwlekać po urazie, któremu towarzyszy nagła utrata siły lub znaczne ograniczenie ruchomości.

Wczesna diagnostyka pozwala szybciej znaleźć przyczynę problemu i dobrać leczenie, które pomoże wrócić do normalnego funkcjonowania.