Afty – o czym mogą świadczyć i dlaczego powstają?

Afty są zmianami o charakterze małych ranek lub owrzodzeń, pojawiającymi się w obrębie jamy ustnej. Nie są one niebezpieczne dla naszego zdrowia, natomiast wywołują dyskomfort oraz ból podczas mówienia, czy przyjmowania pokarmów. 

 

  24 listopada 2021

Afty – o czym mogą świadczyć i dlaczego powstają?
Spis treści
Jak powstają afty? Jak leczyć afty? Jak zapobiegać powstawaniu aft?

Jak powstają afty?

 

Warto zaznaczyć, że afty, w przeciwieństwie do opryszczki nie są wywołane wirusem, nie są więc również zaraźliwe. Przyczyna ich powstawania nie jest do końca znana. Afty mogą występować pojedynczo lub w większych skupiskach. Najczęściej występują na śluzówce policzków, warg, na języku i podniebieniu oraz w okolicach gardła.

 

Wyróżnić możemy małe, pojedyncze afty, które lubią nawracać oraz afty duże, których średnica może wynosić nawet 3 cm i mogą powodować powstawanie blizn. Afty małe utrzymują się zwykle kilka dni do okresu tygodnia, natomiast te duże mogą utrzymywać się zdecydowanie dłużej i utrudniać funkcjonowanie.

 

Istnieje kilka czynników, które mają zdecydowany wpływ na ich powstawanie:

 

  • niewłaściwa higiena jamy ustnej,
  • próchnica i ubytki w zębach,
  • palenie tytoniu,
  • zaburzenia hormonalne,
  • uszkodzenia mechaniczne wewnątrz jamy ustnej spowodowane noszeniem aparatu ortodontycznego lub powstające podczas szczotkowania,
  • uszkodzenia śluzówki jamy ustnej po wizycie u stomatologa,
  • przyjmowanie antybiotyków,
  • alergie,
  • stosowanie drażniących past do zębów,
  • obniżona odporność organizmu,
  • stres,
  • uwarunkowania genetyczne,
  • niedobory witamin i minerałów - wapnia, witaminy B12, żelaza i kwasu foliowego,
  • spożywanie niezdrowej, przetworzonej żywności z ogromną liczbą konserwantów.

 

Nawracające afty mogą świadczyć o:

 

  • chorobie refluksowej,
  • zapaleniu zatok,
  • chorobach laryngologicznych,
  • zaburzeniach hormonalnych,
  • infekcjach grzybiczych,
  • zakażeniu wirusem brodawczaka,
  • zespole Leśniowskiego- Crohna,
  • celiakii,
  • syndromie Behceta.

 

Jak leczyć afty?

 

Należy zastanowić się, jaka jest przyczyna ich powstawania i zacząć proces leczenia od jej wyeliminowania. W pierwszej kolejności powinniśmy więc udać się do stomatologa, który leczy zęby, usuwa kamień oraz płytkę nazębną, które przyczyniają się do namnażania bakterii i mogą być przyczyną powstawania aft.

 

Jeżeli afty są duże i występują regularnie, należy zgłosić się do lekarza, który z pewnością poprosi nas o wykonanie badań krwi, aby wykluczyć niedobory witamin oraz celiakię. W przypadku nawracających aft konieczne może okazać się leczenie ogólnoustrojowe i odbudowujące odporność, jednak najczęściej stosuje się leczenie miejscowe kortykosteroidami. W aptece dostępnych jest wiele preparatów do samodzielnego leczenia aft. Mają one postać roztworów i płynów do płukania jamy ustnej zawierających chlorheksydynę, żelów, sprayu czy maści. Ich zadaniem jest złagodzenie bólu, wysuszenie ranki oraz przyspieszenie procesu gojenia.

 

Znane są również domowe sposoby leczenia ran jamy ustnej. Najczęściej stosuje się płukanki z soli oraz naparów ziół, które mają działanie antyseptyczne. Aby przygotować płukankę z soli, wystarczy pół łyżeczki soli rozpuścić w szklance letniej wody. Do afty można również przyłożyć wacik lub patyczek nasączony wodą utlenioną, która działa odkażająco i wysuszająco. W tym samym celu można użyć zużytych torebek po herbacie.

 

Jak zapobiegać powstawaniu aft?

 

Najprostszym sposobem jest dbanie o odpowiednią higienę jamy ustnej. Wizyty u stomatologa powinny być regularne oraz prowadzenie zdrowego trybu życia, który bezpośrednio wpływa na zdrowie naszego organizmu.

 

Dieta powinna być bogata w kwas foliowy, witaminę B12, witaminy D i C oraz niskoprzetworzona. Zadbajmy o odpowiednie ilości świeżych warzyw.

Najnowsze pytania pacjentów
Zobacz więcej
CHCESZ ZADAĆ PYTANIE?
Musisz napisać jeszcze: 50 znaków.
Zdrowie
Choroby Choroby
Lekarz online czeka na Ciebie
Polecani lekarze
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
4.99 / opinii
Piotr Szuba
lekarz w trakcie specjalizacji, pediatra, lekarz rodzinny
4.90 / opinii
Natalia Osika
lekarz, lekarz w trakcie specjalizacji
5.00 / opinii
Dawid Luwański
lekarz, internista, ginekolog - położnik
4.89 / opinie