1. Artykuły
  2. Afty. Jak sobie radzić z tą uciążliwością?

Afty. Jak sobie radzić z tą uciążliwością?

Afty, choć powodują ból i ogromny dyskomfort, najczęściej goją się same. Jeśli jednak często nawracają, powodują trudny do zniesienia dyskomfort lub współwystępują z innymi zaburzeniami, warto skorzystać z konsultacji lekarskiej. Marlena Blukacz - lekarz medycyny estetycznej, stomatolog z Centrum Medycznego Severux tłumaczy powody i konsekwencje występowania aft, wyjaśnia również, dlaczego warto zadbać o dietę i zdrowy styl życia.

Afty. Jak sobie radzić z tą uciążliwością? Afty. Jak sobie radzić z tą uciążliwością?
Spis treści
Czym są afty? Afty. Gdzie występują najczęściej? Afty. Co jest przyczyną ich powstawania? Afty. Dlaczego nie należy ich lekceważyć? Afty. Leczenie Do czego mogą prowadzić nieleczone afty?

Czym są afty?

 

Bolą, utrudniają jedzenie i picie, a czasami nawet mówienie. Mowa o aftach.

 

Afty są to wykwity plamkowo-grudkowe, które natychmiast przekształcają się w nadżerkę lub owrzodzenie pokryte włóknikowym nalotem koloru kremowobiałego,  otoczone są rąbkiem zapalnym, wyraźnie odróżniającym wykwity od pozostałej, niezmienionej zapalenie śluzówki. Zmiany są ograniczone, płytkie, kształtu kolistego lub owalnego - wyjaśnia ekspertka, stomatolog Marlena Blukacz.

 

Afty mogą być bardzo małe, jak i duże oraz pojedyncze lub mnogie. Niestety nie mamy dobrej wiadomości dla pacjentów zmagających się z tym problemem:

 

Bardzo często mają charakter nawracający, są uznawane za najczęściej występującą chorobę w jamie ustnej o podłożu nieinfekcyjnym. Zaliczane są do zapalnych chorób przewlekłych błony śluzowej jamy ustnej - dodaje specjalistka.

arrow Afty – o czym mogą świadczyć i dlaczego powstają?
arrow Kiedy bolą dziąsła? Zacznijmy od higieny jamy ustnej
arrow Zęby mleczne. Kiedy pierwsza wizyta u dentysty?
arrow Solcoseryl – w jakim celu jest stosowany?

Afty. Gdzie występują najczęściej?

 

Afty najczęściej dokuczają nam w ustach:

 

Afty w obrębie jamy ustnej powstają najczęściej w miejscach, gdzie  błona śluzowa pokryta jest nabłonkiem nierogowaciejącym. Są to brzegi języka, policzki, wargi, dno jamy ustnej, podniebienie miękkie, łuki podniebienne i tylna ściana gardła - wyjaśnia ekspertka.

 

I dodaje:

 

W pozostałych obszarach jamy ustnej występują zdecydowanie rzadziej.

 

Afty. Co jest przyczyną ich powstawania?

 

Do dzisiaj nie jest do końca poznana konkretna przyczyna powstawania aft. Pod uwagę bierze się wiele czynników:

 

Bardzo często przyczyną aft są urazy w obrębie jamy ustnej. Te mogą powstać na skutek zwykłego przegryzienia błony śluzowej, ale także mogą je powodować ostre krawędzie zębów, nieprawidłowe wypełnienia zębów z nawisami, aparaty ortodontyczne czy uzupełniania protetyczne. Do urazu śluzówki może dojść także podczas codziennego czyszczenia zębów, czy podczas wizyty u stomatologa. Również parafunkcje mogą spowodować pojawienie się aft - wyjaśnia stomatolog Marlena Blukacz.

 

Uwaga! Przyczyną, która również może powodować występowanie aft, jest przewlekły stres, przemęczenie, zaburzenia psychiczne i emocjonalne. Nie bez znaczenia jest również genetyka:

 

Pod uwagę bierze się również predyspozycje wrodzone, genetyczne. Afty bardzo często występują rodzinnie.

 

Istotna okazuje się również dieta, styl życia i zaburzenia trawienia:

 

Do występowania aft predysponują także zaburzenia w obrębie przewodu pokarmowego, niedobory żywieniowe. Częściej obserwuje się ten problem u osób z takimi schorzeniami jak celiakia, choroba Addisona-Biermera, choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelit, w chorobach pasożytniczych przewodu pokarmowego (np. owsiki), powodować je może niedobór witamin z grupy B (B1, B2, B6, kwasu foliowego, witaminy B12), cynku, żelaza.

 

Również takie choroby jak zespół MAGIC (owrzodzenie jamy ustnej i narządów płciowych z zapaleniem chrząstek), zespół Sweeta, neutropenia cykliczna, HIV czy COVID-19 są brane pod uwagę przy ustalaniu przyczyny występowania aft.

 

Afty mogą mieć podłoże autoimmunologiczne. Czasami związane są  z alergiami, nietolerancjami lub nadwrażliwością na pokarmy.

 

Składniki pokarmowe, które najczęściej powodują wystąpienie aft to: kawa, herbata, kakao i pokarmy w których one występują oraz warzywa i owoce takie jak cytrusy, orzechy, pomidory, brokuły, oberżyny - wylicza nasza ekspertka.

 

Przyjmowanie leków takich jak niesteroidowe leki przeciwzapalne, beta-blokery i immunosupresanty może predysponować pojawienie się aft. Uważać powinny również osoby skarżące się na zmniejszone wydzielanie śliny.

 

Afty. Dlaczego nie należy ich lekceważyć?

 

Afty mogą być objawem niedoborów żywieniowych, przemęczenia, ale także mogą współistnieć z wieloma poważnymi chorobami ogólnoustrojowymi, dlatego nie można ich bagatelizować i zawsze należy szukać ich przyczyny, wykonując różne badania.

 

Jeśli pacjent ma afty, zalecam jak najszybsze skonsultowanie się z lekarzem lub lekarzem stomatologiem, aby uzyskać odpowiednie leczenie i uniknąć powikłań - zachęca specjalistka.

 

Afty. Leczenie

 

Pacjenci, którzy skarżą się na bolesne afty szukają skutecznej pomocy, co nie zawsze jest takie proste.

 

Niestety do tej pory nie ma usystematyzowanego, skutecznego leczenia aft. Pierwszym celem jest zniwelowanie dolegliwości bólowych, kolejno należy uzyskać przyspieszenie gojenia zmiany i zapobiegać nawrotom. Można to zrobić poprzez eliminację czynników miejscowych i ogólnych powodujących powstawanie zmian oraz stosując odpowiednie leczenie farmaceutyczne - tłumaczy mechanizm postępowania stomatolożka.

 

W przypadku łagodniejszych zmian najczęściej wystarczy doprowadzić jamę ustną do odpowiedniego stanu higieny, usunąć czynniki urazowe, przejść na łagodną dietę i używać leków miejscowych działających przeciwbólowo, osłaniająco i przyspieszających gojenie owrzodzeń.

 

Są to najczęściej steroidowe lub niesteroidowe środki przeciwzapalne, maści i żele pokrywające zmiany zabezpieczającą warstwą - proponuje ekspertka Marlena Blukacz.

 

Najtrudniejsze najczęściej jest leczenie dużych, głębokich aft.

 

Tutaj na początku należy wykluczyć przyczyny ogólnoustrojowe. Należy zlecić badania laboratoryjne uwzględniające poziom glukozy, żelaza, witamin z grupy B, badanie w kierunku nietolerancji glutenu, a także badanie kału w kierunku pasożytów. W ciężkich przypadkach leczenie miejscowe uzupełnia się o leczenie ogólnoustrojowe, czyli uzupełnienie niedoborów makro, mikroelementów oraz witamin - objaśnia specjalistka.

 

Można stosować leki przeciwalergiczne oraz steroidy. Wskazane jest również leczenie immunostymulujące z doustnym podawaniem probiotyków, jogurtów z żywymi kulturami bakteryjnymi.

 

W trudno gojących zmianach można zastosować biostymulację laserową. W przypadku podejrzenia nadwrażliwości pokarmowej należy wyeliminować z diety składniki, które podejrzewamy o wywoływanie zmian - dodaje.

 

Do czego mogą prowadzić nieleczone afty?

 

Nieleczone afty mogą prowadzić do różnych konsekwencji, zarówno zdrowotnych, jak i pogorszenia jakości życia. Oto kilka potencjalnych powikłań, które mogą wystąpić w przypadku nieleczonych zmian. Nasza rozmówczyni, stomatolożka Marlena Blukacz wylicza:

 

  • Zwiększone ryzyko infekcji: afty to otwarte rany na błonie śluzowej, które mogą stać się miejscem kolonizacji bakterii i innych drobnoustrojów. Nieleczone afty mogą prowadzić do wtórnych infekcji jamy ustnej, co może pogorszyć stan i wywołać dodatkowe dolegliwości.
  • Ból i dyskomfort: afty są często bolesne i mogą powodować dyskomfort podczas jedzenia, mówienia a nawet połykania śliny. Nieleczone afty mogą utrzymywać się przez dłuższy czas, powodując długotrwały ból i utrudnienia w codziennych czynnościach.
  • Trudności w odżywianiu: ze względu na ból i dyskomfort, osoby z nieleczonymi aftami mogą mieć trudności z jedzeniem. Mogą unikać pewnych pokarmów, zwłaszcza tych, które są ostre, kwaśne lub drażniące, co może prowadzić do niedożywienia lub utraty wagi.
  • Pogorszenie jakości życia: nieleczone afty mogą znacznie wpływać na jakość życia. Mogą powodować frustrację, drażliwość, zmniejszyć apetyt i sprawić, że osoba czuje się ogólnie osłabiona i niezdrowa. Mogą również wpływać na samoocenę i powodować dyskomfort społeczny.
  • Powikłania ogólne: chociaż jest to mniej powszechne, nieleczone afty mogą prowadzić do powikłań ogólnoustrojowych, takich jak gorączka, osłabienie, powiększenie węzłów chłonnych lub problemy z oddychaniem. W takich przypadkach ważne jest skonsultowanie się z lekarzem.

 

Marlena Blukacz stomatolog 5.00 / 47 opinii artykuły 3 artykuły więcej informacji Umów wizytę więcej informacji

Stomatolog. Jest absolwentką Śląskiego Uniwersytetu Medycznego na kierunku lekarsko-dentystycznym, a także magistrem kosmetologii Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego. Ukończyła studia podyplomowe z medycyny estetycznej dla lekarzy na SWSM w Katowicach. Podejmuje liczne kursy z zakresu stomatologii i medycyny estetycznej, gdzie poszerza swoją wiedzę i umiejętności.

Szybka konsultacja:
Tabletka "dzień po" e-Recepta L4 Online
Najnowsze pytania pacjentów
Czy może być to afta?
Tydzień temu zostałam zarażona anginą, mam czerwone gardło, powiększony prawy migdał i na nim taką białą krostkę. Antybiotyk pomógł na ból, ale ta krostka i obrzęk nadal się utrzymuje. 
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja lekarska celem przepisania leku na receptę.
Sylwia Dżaman
lekarz
Umów wizytę
Wskazana wizyta kontrolna u lekarza.
Agnieszka Molas-Biesiada
lekarz rodzinny, psychodietetyk
Umów wizytę
Wskazana konsultacja stacjonarna u lekarza rodzinnego lub laryngologa.
Od czego to mogło wyniknąć?
Jak byłam mała, to tak jak każdemu dziecku wypadały mleczarki, wszystkie normalnie mi odrastały, ale jeden, który wypadł, nie wyrósł stały na to miejsce. Nic z tym nie miałam robione ani konsultacji, dopóki nie miałam wypadku, w którym wybiłam stałego zęba. Mam już ten...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta u stomatologa.
Które badanie będzie lepsze w przypadku konieczności diagnozy takiego "skokowego" bólu?
Kilka lat temu (już w wieku dorosłym) wyrwano mi ząb mleczny, który sam nie wypadł. Dziura po zębie ładnie się zagoiła, jednakże bywa, iż np. "z okazji" zmian pogodowych czy ciśnienia atmosferycznego odczuwam lekki ból dziąsła (trochę jak ból "zęba...
Sylwia Dżaman
lekarz
Umów wizytę
Proszę zgłosić się do stomatologa przed wykonaniem badań obrazowych-lekarz po zebraniu wywiadu i przeprowadzeniu badania stomatologicznego najlepiej oceni wskazania do konkretnego badania obrazowego.
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta u stomatologa. Lekarz podejmie decyzję co do ewentualnej dalszej diagnostyki.
Czy to normalne? Jakie badania wykonać, by poznać przyczynę bólu?
W 2017 r., jako osoba dorosła miałam wyrwany ząb mleczny, który nie wypadł sam. Od tego czasu odczuwam sporadycznie, zwłaszcza na zmianę pogody, ból dziąsła czy też miejsca po tym zębie. 
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana stacjonarna wizyta u stomatologa.
Sylwia Dżaman
lekarz
Umów wizytę
Wskazana stacjonarna wizyta u stomatologa, który zdecyduje o dalszym postępowaniu,
Czy opatrunek wraz z bólem dziąsła/ nerwu nie jest przeciwwskazaniem do podróży samolotem?
Dzień dobry, pod koniec lipca wybieram się na 11 dni na wakacje do Grecji. Od zeszłego tygodnia mam założony opatrunek na zęba (opatrunek 3-miesięczny, podejrzenie zapalenia miazgi/ zapalenia korzenia lub choroby przyzębia - boli mnie dziąsło, ząb się lekko rusza, lekko boli przy dużym nacisku)....
Agnieszka Molas-Biesiada
lekarz rodzinny, psychodietetyk
Umów wizytę
Proszę umówić wizytę u innego lekarza stomatologa w jak najbliższym czasie.
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Wskazana stacjonarna wizyta u stomatologa.
Przez ile dni taki ból może się utrzymać?
Wczoraj u lekarza dostałam na dolną prawą szóstkę opatrunek tymczasowy. Ząb jest obecnie pod obserwacją, czekam na jego RTG, aby ocenić, czy cierpię na zapalenie korzenia, czy też zwykle wypełnienie wystarczy do wyleczenia ćmiącego bólu. Lekarz powiedział, że opatrunek nie powinien...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja ze stomatologiem prowadzącym leczenie.
Czy prosić o znieczulenie nerwu siecznego?
Mam stan ropny i umówioną wizytę u chirurga stomatologicznego. Chore są zęby przednie 31, 41 i 42. Dwa z nich do resekcji i jeden do usunięcia (ponad 1/3 korzenia). Znieczulenia nasiękowe i śródwięzadłowe nie pomogły podczas nacinania ropnia oraz podczas kanałowego leczenia jednego...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Kwestie rodzajów znieczulenia należy omówić ze stomatologiem podczas wizyty.
Czy to może być jakiś guz? Czy powinienem poprosić o skierowanie na inne badania?
 Z prawej strony mojej szczęki pojawiła się twarda "buła". Czuć ją wyraźnie masując dolne okolice policzka, aż po brodę. Ma średnicę około 3 centymetrów. Nie boli, nie ma zaczerwień na skórze, nie widać tego nawet gołym okiem, ale powoduje dyskomfort, poczucie...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Należy zastosować się do zaleceń lekarza rodzinnego.
Czy taka praktyka jest prawidłowa?
Przedwczoraj wypadł mi z zęba tymczasowy opatrunek wraz z zatruciem, mam siódemkę dolną mieć leczoną kanałowo, kanały są już odsłonięte. Czy do czasu wizyty (parę dni) mogę ząb płukać wodą utlenioną lub płynem do płukania jamy ustnej? Na czas jedzenia zabezpieczam ząb watką. 
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Należy pilnie zgłosić się do stomatologa.
Co to może być? Dlaczego pojawiają mik się takie plamy na zębach?
Mam ogromny problem i bardzo proszę o pomoc. Dwa lata temu nosiłam aparat ortodontyczny. Wszystko jest w porządku oprócz tego, że mam ogromny problem z osadem nazębnym. Na dolnych jedynkach tworzą się brzydkie i widoczne szare plamy, które powstają już w miesiąc po higienizacji...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Systematyczne wizyty u stomatologa.
Adam Cisowski
lekarz rodzinny, lekarz w trakcie specjalizacji
Umów wizytę
Wskazane jus używanie na codzień irygatora.
Gdzie szukać rozwiązania, pomocy?
Od kilku lat częste objawy infekcyjno-podobne, osłabienie, bóle gardła, ucha, przewlekłe bóle zatok (od stycznia 9 raz, objawy trwają ok tydzień i mijają na kilka dni, następnie nawrót objawów) i bardzo częste migreny (średnio 20 miesięcznie) w trakcie leczenia w...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Opisanych jest wiele objawów - z każdym z nich należy zgłosić się na wizytę do odpowiedniego specjalisty.
Agnieszka Molas-Biesiada
lekarz rodzinny, psychodietetyk
Umów wizytę
Zalecam wizytę stacjonarną u lekarza rodzinnego
Adam Cisowski
lekarz rodzinny, lekarz w trakcie specjalizacji
Umów wizytę
Zalecam wizytę w Poradni Psychiatrycznej celem wyeliminowania zaburzeń z somatyzacją.
Czy taka praktyka jest poprawna?
Czy dawka jednorazowa sterydu w postaci maści podanego do kanału zęba będzie działać w ciele aż do momentu wyciągnięcia jej z zęba? Czytałam na ulotce, że nie więcej niż 4 dni, może ona pozostać w kanale, a lekarz nie umówił na wizytę, by to wyjąc. Ponieważ mój organizm ma...
Tomasz Andrzej Szczęsny
onkolog, lekarz chorób wewnętrznych
Umów wizytę
Leki działają określony czas najlatwiej je można onadesc na ulotce od producenta.
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Należy w tej sprawie skonsultować się z lekarzem stomatologiem prowadzącym leczenie.
Daniel Biesiada
lekarz rodzinny
Umów wizytę
każdy lek ma podany czas działania - proszę o kontakt z lekarzem prowadzącym leczenie
Czy we wtorek mogę wykonać laser frakcyjny na twarz u dermatologa?
W piątek idę do stomatologa, prawdopodobnie rozpocznę leczenie kanałowe. Ile przed trzeba odstawić leki przeciwbólowe?
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Tytuł pytania nie ma żadnego związku z jego treścią.
Czy jest jakiś przybliżony czas/okres gdy rana się całkowicie zagoi?
5 miesięcy temu miałem wykonywany zabieg usuwania polipów i torbieli z zatok szczękowych. Na wizycie kontrolnej 1,5 miesiąca po zabiegu lekarz stwierdził, że goi się poprawnie. Chętnie bym wrócił do nieco ekstremalnych rzeczy, jak morsowanie czy trenowanie boksu. Jednak nie...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Konsultacja z lekarzem prowadzącym leczenie.
Do jakiego lekarza mam się z tym udać?
Syn (lat 7,5) ma "skierowanie" od logopedy na skrócenie wędzidełka języku. Zgadzam się z tą decyzją w 100%. Czy najpierw udać się do stomatologa, czy do ortodonty, czy do jakiegoś innego specjalisty.
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Jeśli jest skierowanie to chyba do konkretnego specjalisty.
Eliza Ganczarska-Kaliszuk
ortodonta, stomatolog
Umów wizytę
Decyzja o podcięciu wędzidełka języka, powinna być podjęta po konsultacji z logopedą, ortodontą i chirurgiem stomatologicznym, który dany zabieg będzie wykonywał. Prawidłowa długość wędzidełka języka oraz ćwiczenia logopedyczne gwarantują zmniejszenie natężenia wad zgryzu. Przed takim zabiegiem należy: 1) Skonsultować się z logopedą - omówić i zapoznać się z rodzajami ćwiczeń i masażem języka, które będziecie wykonywać przed i po zabiegu ( Są one konieczne) 2) Jeżeli będziecie objęci leczeniem ortodontycznym- określić czas kiedy na taki zabieg się udać ( rodzaj zaplanowanego aparatu warunkuje kiedy taki zabieg najlepiej wykonać 3) Konsultacja z chirurgiem- omówi z Wami sposób wykonania zabiegu, jego rozległość, zalecenia oraz przeciwskazania ( jeżeli takie występuję ) Najlepszym rozwiązaniem będzie znalezienie miejsca lub zespołu specjalistów którzy współpracują ze sobą w wyżej wymieniony sposób :)
Pokaż więcej pytań więcej
CHCESZ ZADAĆ PYTANIE?
Musisz napisać jeszcze: 50 znaków.
Dziękujemy
Twoje pytanie zostało wysłane. Nasi specjaliści udzielają odpowiedzi zwykle do kilkunastu godzin od zadanego pytania. Wszystkie odpowiedzi zostaną wysłane na adres e‑mail, który podałeś w formularzu.
lub Umów się na konsultację

Serwis HaloDoctor ma charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny i w żadnym wypadku nie zastępuje konsultacji medycznej. W celu dokładnej diagnozy zalecany jest kontakt z lekarzem. Jeśli jesteś chory, potrzebujesz konsultacji lekarskiej, e‑Recepty lub zwolnienia lekarskiego umów wizytę teraz. Nasi lekarze są do Twojej dyspozycji 24 godziny na dobę!

Lekarz online czeka na Ciebie
Umów wizytę
e-Recepta Przeziębienie Znajdź lekarza L4 L4 Umów wizytę