Schudnąć 5 kg w tydzień – czy to możliwe? Lekarz wyjaśnia, co naprawdę tracisz

Media społecznościowe i reklamy kuszą hasłami typu „Schudnij 5 kg w tydzień”, „Metamorfoza w 7 dni” czy „Detoks, który odmieni Twoją sylwetkę”. Choć brzmią zachęcająco, z medycznego punktu widzenia warto zadać sobie pytanie: czy taka szybka utrata masy ciała rzeczywiście oznacza spalanie tkanki tłuszczowej?

Osoby planujące redukcję masy ciała powinny pamiętać, że skuteczne leczenie otyłości opiera się przede wszystkim na trwałej zmianie stylu życia, odpowiednio dobranej diecie i aktywności fizycznej, a w niektórych przypadkach również na farmakoterapii lub leczeniu zabiegowym.

Czy można schudnąć 5 kg w tydzień?

Tak – ale nie oznacza to utraty 5 kg tkanki tłuszczowej.

W pierwszych dniach bardzo restrykcyjnej diety organizm przede wszystkim zużywa zapasy glikogenu, czyli materiału energetycznego magazynowanego w mięśniach i wątrobie. Każdy gram glikogenu wiąże kilka gramów wody, dlatego jego wykorzystanie powoduje szybki spadek masy ciała. Towarzyszy temu także odwodnienie oraz częściowa utrata masy mięśniowej.

Spalenie 5 kg tkanki tłuszczowej w ciągu tygodnia byłoby natomiast praktycznie niemożliwe u większości osób. Wymagałoby osiągnięcia bardzo dużego deficytu energetycznego, którego organizm nie jest w stanie bezpiecznie utrzymać.

Magnesy zamiast szwów. W Krakowie przeprowadzono pionierskie operacje bariatryczne

Przybierasz na wadze mimo diety? Czy winne mogą być przyjmowane leki?

Mam nadwagę i dobre wyniki badań. Czy muszę się leczyć? Obesitolog odpowiada

Food noise – czym jest ciągłe myślenie o jedzeniu i jak odróżnić je od głodu?

5, 10, 15 procent mniej masy ciała. Chirurg pokazuje, co wtedy dzieje się z organizmem

Jak ocenić, czy jest się otyłym? BMI to za mało. Chirurg bariatryczny wyjaśnia

Zacznij leczyć otyłość dziś — bez kolejki, bez czekania

Przejdź do serwisu

Jakie zagrożenia niesie szybkie odchudzanie?

Restrykcyjne diety i głodówki mogą prowadzić do wielu niekorzystnych konsekwencji zdrowotnych, takich jak:

• utrata masy mięśniowej,
• odwodnienie i zaburzenia elektrolitowe,
• osłabienie, zawroty głowy i spadek wydolności organizmu,
• niedobory witamin i składników mineralnych,
• pogorszenie koncentracji oraz samopoczucia,
• zwiększone ryzyko kamicy pęcherzyka żółciowego,
• zaburzenia hormonalne, szczególnie u kobiet,
• spowolnienie metabolizmu.

Im bardziej restrykcyjna dieta, tym większe ryzyko, że organizm uruchomi mechanizmy obronne ograniczające wydatkowanie energii. W efekcie utrzymanie uzyskanej masy ciała staje się znacznie trudniejsze.

Jakie tempo odchudzania jest bezpieczne?

Zgodnie z aktualnymi zaleceniami ekspertów bezpieczne tempo redukcji masy ciała wynosi około 0,5–1 kg tygodniowo.

Takie tempo pozwala przede wszystkim zmniejszać ilość tkanki tłuszczowej przy jednoczesnym ograniczeniu utraty mięśni. Odpowiednio zbilansowana dieta połączona z regularną aktywnością fizyczną daje zdecydowanie większą szansę na trwałe efekty niż krótkotrwałe, bardzo restrykcyjne kuracje.

Dlaczego pojawia się efekt jojo?

Po gwałtownym odchudzaniu organizm próbuje odzyskać utracone zapasy energii. Towarzyszą temu:

• zwiększony apetyt,
• wolniejszy metabolizm,
• większa skłonność do magazynowania tkanki tłuszczowej po zakończeniu diety.

Jeżeli po okresie restrykcji wracamy do wcześniejszych nawyków żywieniowych, masa ciała często szybko wzrasta, a niekiedy przekracza nawet wartość wyjściową.

Najlepszym sposobem zapobiegania efektowi jojo jest trwała zmiana stylu życia, a nie kolejna dieta-cud.

Jak rozpoznać niebezpieczne metody odchudzania?

Warto zachować ostrożność wobec ofert obiecujących:

• „5–10 kg w tydzień”,
• „bez diety i wysiłku”,
• „spalanie tłuszczu podczas snu”,
• „detoks usuwający toksyny i kilogramy”,
• „sekretną metodę lekarzy” lub „cudowny preparat działający u każdego”.

Jeżeli reklama gwarantuje spektakularne efekty w bardzo krótkim czasie, najczęściej nie ma ona oparcia w dowodach naukowych.

Kiedy warto skonsultować się z lekarzem?

Jeżeli mimo prób zmiany stylu życia masa ciała stale rośnie lub nadwaga i otyłość współistnieją z chorobami takimi jak cukrzyca typu 2, nadciśnienie tętnicze, zaburzenia lipidowe czy bezdech senny, warto skonsultować się z lekarzem.

W wielu przypadkach leczenie nie ogranicza się wyłącznie do diety i aktywności fizycznej. Może obejmować również wsparcie psychologiczne, opiekę dietetyka, farmakoterapię lub leczenie bariatryczne. 

Chcesz szybko schudnąć przed ślubem lub wakacjami? Przeczytaj to

Naturalne jest, że przed ważnym wydarzeniem chcemy wyglądać jak najlepiej. Nie warto jednak ryzykować zdrowia dla kilku kilogramów mniej na wadze.

Znacznie lepszym rozwiązaniem jest rozpoczęcie przygotowań odpowiednio wcześniej. Nawet kilka tygodni regularnej aktywności fizycznej, dobrze zbilansowanej diety, właściwego nawodnienia oraz odpowiedniej ilości snu może przynieść zauważalne efekty – nie tylko na wadze, ale także w samopoczuciu i wyglądzie sylwetki.

Jeżeli czasu pozostało niewiele, lepiej skupić się na zdrowych nawykach niż na głodówkach czy modnych dietach eliminacyjnych.

Najważniejsze wnioski

Szybka utrata kilogramów nie oznacza automatycznie utraty tkanki tłuszczowej. W większości przypadków organizm traci przede wszystkim wodę i mięśnie, a spektakularne efekty okazują się krótkotrwałe.

Najbezpieczniejszą i najskuteczniejszą drogą do trwałej redukcji masy ciała pozostają stopniowe zmiany stylu życia, odpowiednio zbilansowana dieta, regularna aktywność fizyczna oraz – w razie potrzeby – leczenie prowadzone pod opieką specjalisty.

Treść artykułu przygotował lekarz zajmujący się diagnostyką i leczeniem nadwagi oraz otyłości. Materiał opracowano w oparciu o aktualną wiedzę medyczną i obowiązujące zalecenia.