1. Artykuły
  2. Deksametazon - jakie są wskazania do stosowania?

Deksametazon - jakie są wskazania do stosowania?

Deksametazon to powszechnie stosowany glikokortykosteroid, który ceniony jest zwłaszcza ze względu na właściwości przeciwzapalne i immunosupresyjne. 

Deksametazon - jakie są wskazania do stosowania? Deksametazon - jakie są wskazania do stosowania?
Spis treści
Deksametazon - działanie preparatu Wskazania do stosowania Przeciwwskazania do stosowania Interakcje Działania niepożądane Ciąża i laktacja Dawkowanie

Deksametazon - działanie preparatu

 

Deksametazon to fluorowana pochodna prednizonu, syntetyczny glikokortykosteroid, który wykazuje silne i długotrwałe działanie przeciwzapalne, przeciwalergiczne i immunosupresyjne.

 

Efekty działania deksametazonu:

 

  • zmniejszenie gromadzenia się leukocytów i ich adhezji do śródbłonka,
  • zahamowanie fagocytozy i rozpadu lizosomów,
  • zmniejszenie liczby limfocytów, monocytów, eozynofili,
  • blokowanie zależnego od IgE wydzielania leukotrienów i histaminy,
  • hamowanie syntezy i uwalniania interferonu γ oraz interleukin IL-1, IL-2, IL-3, IL-6, TNF-α, GM-CSF,
  • hamowanie aktywności fosfolipazy A2 poprzez lipokortynę →  hamowanie uwalniania kwasu arachidonowego → hamowanie syntezy leukotrienów i prostaglandyn,
  • zmniejszenie obrzęku przez hamowanie przepuszczalności naczyń kapilarnych,
  • nasilenie lipolizy i wpływ na redystrybucję tłuszczu w ustroju (centralne rozmieszczenia tkanki tłuszczowej),
  • zwiększenie katabolizmu białek i węglowodanów,
  • zwiększenie stężenia glukozy,
  • zwiększenie stężenia mocznika i kwasu moczowego we krwi,
  • zmniejszenie wchłaniania wapnia z przewodu pokarmowego i zwiększenie wydalania jonów wapnia z moczem - nasilenie resorpcji kości.

 

Deksametazon wykazuje 6,5 razy silniejsze działanie przeciwzapalne niż prednizon i 30 razy silniejsze niż hydrokortyzon.

 

arrow Amoksycylina - na czym polega działanie leku i kiedy go stosować?
arrow Taromentin (amoksycylina + kwas klawulanowy) – wskazania, stosowanie i skutki uboczne leku
arrow Wenlafaksyna – wskazania, działanie i skutki uboczne
arrow Solcoseryl – w jakim celu jest stosowany?
arrow Atropina – w jakim celu jest stosowana?
arrow Oksykodon (chlorowodorek oksykodonu) - kiedy stosować?

Wskazania do stosowania

 

Glikokortykosteroidy są stosunkowo często używanymi preparatami, zwłaszcza w stanach nagłych, tj. wstrząs, ostra niedoczynności kory nadnerczy czy obrzęk płuc. Do głównych wskazań do podawania deksametazonu zaliczamy:

 

  • W okulistyce: zapalenie spojówek, rogówki bez uszkodzenia nabłonka, twardówki, tęczówki, ciała rzęskowego, siatkówki, naczyniówki, nerwu wzrokowego, zapalenie współczulne błony naczyniowej, w oparzeniach termicznych i chemicznych oczu, po zabiegach operacyjnych i urazach.

 

UWAGA! Podczas leczenia okulistycznego należy kontrolować ciśnienie wewnątrzgałkowe oraz rogówkę.

 

  • W dermatologii: łuszczyca, alergie skórne, pokrzywka, liszaj pokrzywkowy, rumień wysiękowy wielopostaciowy, pęcherzyca, erytrodermia, dermatozy kontaktowe, ostry wyprysk, odczyny po ukąszeniach owadów.

 

UWAGA! Glikokortykosteroidów nigdy nie stosuje się na skórę twarzy!

 

  • W przewlekłej kortykoterapii pozasubstytucyjnej: ostre RZS, ZZSK, zaostrzenia astmy o ciężkim przebiegu, ostry obrzęk naczynioruchowy, agranulocytoza, białaczka limfatyczna i szpikowa, wrodzony przerost nadnerczy, nerczyca lipidowa, zespoły toksyczne w chorobach zakaźnych, kolagenozy, zapalenie tarczycy.
  • Lek ten praktycznie nie wykazuje działania mineralokortykosteroidowego - stosuje się go gdy w przewlekłym leczeniu prednizonem występuje nadciśnienie tętnicze lub obrzęki.

 

Oprócz leczenia objawowego szeregu schorzeń deksametazon wykorzystywany jest także w niektórych testach diagnostycznych:

 

  • różnicowanie pochodzenia wirylizacji u kobiet,
  • różnicowanie postaci nadczynności kory nadnerczy (test hamowania deksametazonem),
  • diagnostyka hipogonadyzmu u mężczyzn.

 

Przeciwwskazania do stosowania

 

Wśród przeciwwskazań do stosowania deksametazonu wyróżniamy:

 

  • nadwrażliwość na którykolwiek składnik preparatu,
  • zespół Cushinga,
  • choroby grzybicze i wirusowe,
  • gruźlica,
  • choroba wrzodowa żołądka,
  • psychozy,
  • osteoporoza,
  • szczepienia - nie należy podawać deksametazonu 8 tygodni przed szczepieniami i 2 tygodnie po nich.

 

Istnieją jednak sytuacje i stany, w których należy zachować szczególną ostrożność, lecz stosowanie leku nie jest bezwzględnie przeciwwskazane. Niektóre z nich:

 

  • cukrzyca,
  • nadciśnienie tętnicze,
  • niewydolność nerek.

 

Interakcje

 

Przed rozpoczęciem przyjmowania deksametazonu należy poinformować lekarza o wszystkich dotychczas stosowanych lekach, łącznie z tymi wydawanymi bez recepty, bowiem preparat ten może wchodzić w istotne interakcje z innymi substancjami.

 

Substancje, w przypadku których należy zachować szczególną ostrożność:

 

  • NLPZ - zwiększone ryzyko krwawień z przewodu pokarmowego,
  • leki przeciwzakrzepowe i hipoglikemizujące - deksametazon osłabia ich działanie,
  • barbiturany, glutetimid, leki przeciwpadaczkowe i przeciwhistaminowe, ryfampicyna, efedryna - osłabiają działanie deksametazonu,
  • estrogeny - nasilają działanie deksametazonu,
  • glikozydy naparstnicy - deksametazon nasila ich działanie toksyczne.

 

Działania niepożądane

 

Jak każdy lek, deksametazon wywołuje w niektórych przypadkach skutki uboczne, do których zaliczamy:

 

W leczeniu krótkotrwałym:

  • obniżenie tolerancji glukozy,
  • większa podatność na zakażenia,
  • zwiększone ryzyko krwawień z przewodu pokarmowego.

 

W leczeniu długotrwałym (terapia trwająca więcej niż 2 tyg.):

  • nadciśnienie tętnicze,
  • zespół Cushinga,
  • zahamowanie osi przysadka-nadnercza,
  • osłabienie siły mięśniowej,
  • osteoporoza,
  • działanie diabetogenne,
  • hiperglikemia,
  • tachykardie i tachyarytmie,
  • zaburzenia snu,
  • zahamowanie napędu i zmiany psychiczne,
  • zaburzenia miesiączkowania,
  • impotencja,
  • hirsutyzm,
  • trądzik posteroidowy,
  • rozstępy skórne,
  • zahamowanie wzrostu u dzieci,
  • atrofia mięśni, skóry i tkanki tłuszczowej,
  • wzrost ciśnienia śródczaszkowego i objawy rzekomego guza mózgu,
  • wzrost ciśnienia śródgałkowego (wzrost ryzyka rozwoju jaskry i zaćmy),
  • opóźnienie gojenia ran,
  • wylewy krwawe,
  • owrzodzenia błony śluzowej przewodu pokarmowego,
  • aseptyczne zapalenie kości,
  • zapalenie trzustki,
  • zaburzenia wodno-elektrolitowe,
  • zahamowanie czynności hormonalnej i zanik kory nadnerczy,
  • zaburzenia immunologiczne,
  • zakrzepica,
  • zapalenie naczyń,
  • zahamowanie kościotworzenia (wzrost ryzyka osteoporozy),
  • grzybica jamy ustnej i zatok.

 

Ciąża i laktacja

 

Stosowanie deksametazonu w ciąży i w okresie karmienia piersią należy bezwzględnie skonsultować z lekarzem.

 

Dawkowanie

 

Dawkowanie deksametazonu podawanego doustnie powinno być ustalane indywidualnie i jest zależne od stanu chorego i przebiegu choroby.

 

Zalecane dawkowanie:

 

  • dorośli: 0,5-16 mg/d w 2-3 dawkach podzielonych,
  • dzieci do 1. roku życia - 0,25-1 mg/d, od 1. do 12. roku życia - do 2 mg/d.

 

Po uzyskaniu zadowalających efektów terapeutycznych dawkę glikokortykosteroidów zmniejsza się stopniowo, aż do najmniejszej dawki skutecznej. W ostrych alergiach w pierwszej dobie stosuje się deksametazon pozajelitowo, a następnie w terapii doustnej.

 

Potrzebujesz recepty na leki, które zażywasz? Teraz możesz ją otrzymać umawiając wizytę lekarską online w serwisie haloDoctor, w zakładce recepta online.

Szybka konsultacja:
Tabletka "dzień po" e-Recepta L4 Online

Wypełnij formularz recepty i przejdź do konsultacji lekarskiej online.

Recepta online. e-Konsultacja
w 5 min / 59zł

pole wymagane
pole wymagane
pole wymagane
pole wymagane
pole wymagane
pole wymagane
pole wymagane
Lekarz po zapoznaniu się z danymi każdorazowo decyduje o zasadności wystawienia recepty.
Najnowsze pytania pacjentów
Czerwone, swędzące plamy na twarzy i szyi
Od jakiegoś czasu na szyi i twarzy robią się czerwone plamy i po czasie zaczynajś swędzieć, skóra jest bardzo sucha na czerwonych plamach. Od 3 dni biorę cetyryzynę, ale  nic nie pomaga. Co robić?
Adam Mallach
lekarz, ginekolog - położnik, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
proszę poszerzyć diagnostykę u dermatologa w kierunku alergii
Czy pokrzywka jest przeciwwskazaniem do szczepienia na COVID-19?
Witam! Jestem osobą 60 plus. Moje pytanie to: Czy chorując na pokrzywkę mogę się zaszczepić przeciwko COVID?
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Jakie czynniki u Pani/Pana wywołują pokrzywkę? Czy pokrzywka występuje po lekach, w tym szczególnie po szczepionkach? Czy przyjmuje na stałe Pani/Pan leki przeciwalergiczne? Te oraz wiele innych pytań zostaną zadane przez lekarza podczas kwalifikacji do szczepienia przeciwko COVID-19.
Sylwester Król
ginekolog - położnik
Umów wizytę
Przed szczepieniem Covid-19 należy przeprowadzić szczegółowy wywiad z lekarzem kwalifikującym do szczepienia.
Aleksandra Myszura
lekarz
Umów wizytę
Pokrzywka sama w sobie nie jest przeciwskazaniem, przed każdym szczepieniem jest kwalifikacja co stanu Pani zdrowia w chwili szczepienia w zależności od objawów to lekarz podejmie decyzje.
Czy po krwawieniu z dróg moczowych bezpieczne jest brać lek, który może powodować podobne skutki?
Ostatnio mój 75 letni tata zaczął krwawić z dróg moczowych oraz odczuwał silny ból. W szpitalu stwierdzono, że to 2,5 cm guz albo skrzep po krwawieniu. Założyli mu cewnik i objawy ustąpiły. Ze względu na ból rwy kulszowej, lekarz rodzinny przepisał tacie lek...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Należy skonsultować się z lekarzem, który przepisał lek.
Wpływ leków przeciwzapalnych na kolor skóry
Czy skóra może zrobić się ciemnobrązowa około 2 tygodnie po zabiegu, kiedy podano mi w kroplówce preparat przeciwzapalny i przeciwalergiczny? Po jakimś czasie utworzyły się białe plamy. Poziom kortyzolu jest w normie. Czy może to być reakcja po kroplówce?
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Zalecana konsultacja z lekarzem prowadzącym.
Czy ból oka może być wczesną postacią spondyloartropatii?
Od 10 dni mam ból i zaczerwienienie lewego oka. U mnie w rodzinie są przypadki spondyloartropatii i podejrzewam, że jest to oczna postać spondyloartropatii, bo oprócz bólu, zaczerwienienia i pogorszenia ostrości widzenia nie mam innych objawów. Byłem u okulisty na NFZ,...
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
W przypadku braku poprawy - kolejna wizyta u okulisty.
Promieniujący ból barku, co robić?
Od miesiąca mam problem z lewym barkiem, który boli i kłuje najbardziej podczas siedzenia. Ból przechodzi na piersiową część kręgosłupa i w całą rękę do palców i powoduje mrowienie lub drętwienie. Nie wiem czy wpływ ma siedząca praca czy szczepienie na covid (druga dawka 6...
Remigiusz Sokołowski
neurolog
Umów wizytę
Myślę że może to być spowodowane dyskopatią odcinka szyjnego. Co do diagnostyki oraz leczenia to sugeruje udać się do neurologa specjalizującego się w kręgosłupach. Co to fizjoterapii to raczej nie masarze, a indywidualna terapia np. McKenzie albo terapia manualna Ackermana lub Cyriaxa. Pozdrawiam.
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Bez związku z przyjęciem szczepionki. Zalecana stacjonarna konsultacja neurologiczna.
Ból głowy od dwóch miesięcy. Mam neuralgię twarzową.
Witam, od dwóch miesięcy po przeciągu mam neuralgię twarzowa , ból szczęki i głowy połowy , żadne leki przeciwzapalne mi nie pomagają. Mam w domu Pregabaline 50 czy można to stosować na neuralgię , jakby półpasiec twarzowy ? Co można robić jeszcze ?
Jan Harasiewicz
chirurg szczękowy, lekarz medycyny estetycznej
Umów wizytę
witam proponuję wizytę u chirurga szczękowo-twarzowego w celu dalszej diagnostyki. W razie potwierdzenia neuralgii n. twarzowego istnieje możliwość wykonania blokady nerwu.
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Istnieje szereg metod leczenia klasycznego nerwobólu nerwu trójdzielnego: farmakoterapia, akupunktura twarzy, blokady nerwowe, a w uzasadnionych przypadkach operacje neurochirurgiczne. W celu wybrania optymalnej metody leczenia proszę zgłosić się do neurologa lub neurochirurga.
Marcin Myszura
lekarz
Umów wizytę
Neurolog powinien dobrać leczenie w zależności od sytuacji klinicznej.
Piotr Szuba
lekarz w trakcie specjalizacji, pediatra, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Konieczna wizyta stacjonarna neurologiczna celem pełnego badania neurologicznego i dopiero na tej podstawie będzie można pomóc
Pokaż więcej pytań więcej
CHCESZ ZADAĆ PYTANIE?
Musisz napisać jeszcze: 50 znaków.
Dziękujemy
Twoje pytanie zostało wysłane. Nasi specjaliści udzielają odpowiedzi zwykle do kilkunastu godzin od zadanego pytania. Wszystkie odpowiedzi zostaną wysłane na adres e‑mail, który podałeś w formularzu.
lub Umów się na konsultację

Serwis HaloDoctor ma charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny i w żadnym wypadku nie zastępuje konsultacji medycznej. W celu dokładnej diagnozy zalecany jest kontakt z lekarzem. Jeśli jesteś chory, potrzebujesz konsultacji lekarskiej, e‑Recepty lub zwolnienia lekarskiego umów wizytę teraz. Nasi lekarze są do Twojej dyspozycji 24 godziny na dobę!

Lekarz online czeka na Ciebie
e-Recepta Przeziębienie Znajdź lekarza L4 L4