Lęk przed bólem? Ginekolog rozwiewa obawy przed pierwszą wizytą

Czy badanie ginekologiczne boli?

- Lęk przed bólem podczas badania ginekologicznego jest jedną z najczęstszych obaw, jakie zgłaszają młode pacjentki – mówi Łukasz Blukacz. 

Jak zaznacza, wizyta wcale nie musi wiązać się z nieprzyjemnymi odczuciami – szczególnie jeśli jest to pierwsze spotkanie i nie występują żadne niepokojące objawy.

W przypadku dziewcząt, które nie rozpoczęły jeszcze współżycia, klasyczne badanie z użyciem wziernika zazwyczaj nie jest wykonywane. Zamiast tego stosuje się metody nieinwazyjne, dopasowane do wieku i anatomii pacjentki. 

- Komfort i bezpieczeństwo powinny być traktowane priorytetowo– podkreśla lekarz. 

Jedną z najczęściej wykorzystywanych metod diagnostycznych jest USG przez powłoki brzuszne. 

- Badanie to jest całkowicie bezbolesne, wymaga jedynie odsłonięcia brzucha i lekkiego wypełnienia pęcherza – wyjaśnia Łukasz Blukacz. 

W niektórych przypadkach, np. przy podejrzeniu endometriozy, stosuje się badanie przez odbyt, również przeprowadzane z zachowaniem delikatności i po dokładnym omówieniu jego celu.

- Zawsze jest też możliwość przerwania badania, jeśli pacjentka poczuje się niekomfortowo – dodaje.

Dla kobiet aktywnych seksualnie możliwe jest przeprowadzenie badania z użyciem wziernika, jednak stosuje się wówczas delikatne, gładkie narzędzia oraz żele nawilżające. 

- Kluczowe jest, aby pacjentka była rozluźniona i poinformowana o każdym kolejnym kroku – napięcie mięśni może utrudnić badanie i sprawić, że stanie się ono mniej komfortowe – zaznacza lekarz.

Ból podbrzusza u kobiet – co może oznaczać? Przyczyny, diagnostyka i objawy alarmowe

Błędne koło leczenia infekcji intymnych – antybiotyki, oporność i nawroty

Cytolityczne zapalenie pochwy – kiedy infekcja przypomina grzybicę?

Profilaktyka nawrotów infekcji intymnych – jak zadbać o mikrobiotę pochwy

Nawracające infekcje intymne – kiedy udać się do lekarza i jak znaleźć przyczynę

Nawracająca infekcja intymna – jak ją rozpoznać i dlaczego wraca?

Co lekarz sprawdza podczas badania i dlaczego?

Zakres badania zawsze zależy od wieku i rozwoju pacjentki. 

- W przypadku dziewcząt, które nie rozpoczęły współżycia, ocenie mogą podlegać jedynie zewnętrzne narządy płciowe – sprawdza się ich wygląd, symetrię, obecność ewentualnych zmian skórnych, a także oznaki infekcji, podrażnień lub wad wrodzonych – mówi ginekolog.

W razie potrzeby można rozszerzyć diagnostykę o USG przez powłoki brzuszne. Z kolei u kobiet aktywnych seksualnie możliwe jest użycie wziernika i ocena pochwy oraz szyjki macicy, często połączona z pobraniem cytologii.

- Badanie dwuręczne pozwala ocenić wielkość, kształt i ułożenie macicy oraz jajników, a także sprawdzić, czy nie występują guzy lub stany zapalne – tłumaczy Łukasz Blukacz. 

W szczególnych przypadkach wykonywane jest badanie przez odbyt, które daje dodatkową informację o narządach miednicy mniejszej bez naruszania błony dziewiczej”.

Ginekolog podkreśla również znaczenie wywiadu dotyczącego życia intymnego: 

- Jednym z ważnych elementów rozmowy poprzedzającej badanie jest pytanie o aktywność seksualną. Nie należy się go obawiać ani traktować jako oceny – służy ono jedynie temu, by dobrać odpowiedni rodzaj badania i metody postępowania diagnostycznego.

Jakie badania mogą zostać zlecone podczas pierwszej wizyty?

Zakres zlecanych badań zależy od zgłaszanych objawów i ogólnego stanu zdrowia. 

- Najczęściej wykonywanym badaniem obrazowym jest USG miednicy mniejszej – u dziewcząt, które nie rozpoczęły współżycia, przeprowadza się je przez powłoki brzuszne – mówi ginekolog.

Jeśli występują zaburzenia cyklu, objawy hormonalne czy niepokojące dolegliwości, lekarz może zlecić badania krwi – szczególnie oznaczenia stężenia hormonów takich jak FSH, LH, estradiol, prolaktyna czy TSH.

- W przypadku objawów infekcyjnych możliwe jest pobranie wymazu, a u starszych pacjentek – cytologii i testów na choroby przenoszone drogą płciową. „W tym kontekście często omawiana jest także kwestia szczepienia przeciwko wirusowi HPV jako skutecznej formy profilaktyki onkologicznej” – dodaje Łukasz Blukacz.

Co ważne, każda procedura diagnostyczna jest uprzednio wyjaśniana i wykonywana za zgodą pacjentki lub opiekuna. 

- Takie podejście buduje zaufanie i pokazuje, że medycyna może być sojusznikiem, a nie źródłem niepokoju.

Czy trzeba się przygotować do wizyty?

- Pierwsza wizyta u ginekologa nie wymaga specjalistycznych przygotowań, ale warto zadbać o kilka prostych rzeczy – tłumaczy lekarz. 

Podstawą jest delikatna higiena – bez stosowania irygacji czy silnie perfumowanych kosmetyków, które mogą zaburzyć florę bakteryjną.

Warto również założyć wygodne ubranie, a jeśli przewidywane jest USG przez brzuch – zadbać o lekko wypełniony pęcherz. W przypadku planowanej cytologii lepiej zrezygnować z współżycia dzień wcześniej, by nie zaburzyć wyników.

- Nie mniej ważne niż przygotowanie fizyczne jest także przygotowanie psychiczne – warto przed wizytą spisać pytania, które budzą wątpliwości lub stres – podpowiada Łukasz Blukacz. 

Wizyta ginekologiczna może być początkiem budowania pozytywnej relacji z własnym zdrowiem, o ile przebiega w atmosferze zaufania, szacunku i komunikacji.