Onkopłodność. Jak zabezpieczyć płodność przed leczeniem nowotworu?

Czym jest onkopłodność i kogo obejmuje rządowy program?

Od 1 czerwca 2024 roku w Polsce funkcjonuje kompleksowy rządowy program leczenia niepłodności rozpisany na lata 2024–2028. Jego niezwykle istotnym filarem jest onkopłodność, czyli możliwość wczesnego zabezpieczenia materiału rozrodczego u osób, które zmagają się z chorobą nowotworową.

Warto podkreślić, że program nie ogranicza się wyłącznie do nowotworów zlokalizowanych w obrębie narządów rodnych. Głównym kryterium medycznym jest to, czy planowane leczenie onkologiczne może negatywnie wpłynąć na płodność lub trwale ją uszkodzić.

Kryteria wiekowe programu:

• Pacjentki mogą skorzystać z zabezpieczenia od okresu dojrzewania aż do ukończenia 40. roku życia.
• Pacjenci (mężczyźni) mają taką możliwość od okresu dojrzewania do ukończenia 45. roku życia.

Tragiczna wiadomość ze świata filmu: James Van Der Beek zmarł po walce z rakiem

Medyczny przełom w Częstochowie. Niezwykła operacja i nowa szansa dla pacjentek z rakiem piersi

Chemioterapia nie musi oznaczać łysienia. Jak działa chłodzenie skóry głowy?

35 milionów nowych przypadków raka rocznie do 2050 roku. Prognoza WHO i sytuacja w Polsce

Ginekologia estetyczna i regeneracyjna — bezpieczeństwo, wskazania i realne potrzeby pacjentki. Rozmowa z dr. n. med. Łukaszem Blukaczem

Dlaczego tydzień ciąży ma znaczenie? Wiek ciąży a badania prenatalne

Jak przebiega procedura zabezpieczenia materiału rozrodczego?

Rządowy program został zaprojektowany tak, aby obejmował wszystkie niezbędne kroki medyczne, maksymalnie odciążając pacjenta w trudnym czasie choroby.

W przypadku pacjentek procedura obejmuje przede wszystkim bezpieczne pobranie i zamrożenie komórek jajowych. Cały proces składa się z:

• Szczegółowej kwalifikacji oraz wykonania badań diagnostycznych.
• Oceny rezerwy jajnikowej i ścisłego monitorowania cyklu.
• Bezpiecznej stymulacji hormonalnej.
• Pobrania komórek oraz ich profesjonalnej kriokonserwacji.

W przypadku mężczyzn ścieżka medyczna obejmuje kompleksowe badanie nasienia, a następnie jego pobranie, odpowiednie przygotowanie laboratoryjne i zamrożenie w ciekłym azocie. Dodatkowo program gwarantuje pacjentom dostęp do bezpłatnych konsultacji specjalistycznych (w tym onkologicznych i hematologicznych) oraz niezwykle ważnego na tym etapie wsparcia psychologicznego.

Szybka ścieżka dla pacjentów onkologicznych

W onkologii czas odgrywa kluczową rolę, a opóźnianie terapii ratującej życie nie wchodzi w grę. Dlatego pacjenci z diagnozą nowotworową, którzy muszą szybko rozpocząć chemioterapię lub radioterapię, są przyjmowani w klinikach leczenia niepłodności całkowicie poza standardową kolejnością.

Program pokrywa również koszty bezpiecznego przechowywania komórek rozrodczych przez cały czas trwania rządowego projektu (aż do momentu ich wykorzystania lub zniszczenia). Warto jednak dopytać w wybranym ośrodku o procedury po 2028 roku, ponieważ po zakończeniu programu koszty dalszego przechowywania mogą zostać przeniesione na pacjenta.

NOWE

Oblicz, porównaj, kontroluj zdrowie

wypróbuj kalkulatory medyczne!

Sprawdź

Ochrona płodności to prawo do świadomej decyzji

Niestety, sama dostępność nowoczesnych programów to za mało, jeśli brakuje odpowiedniej edukacji i przepływu informacji w gabinetach lekarskich. Zbyt wielu pacjentów rozpoczyna leczenie onkologiczne, nie mając najmniejszej świadomości, że przed pierwszą dawką chemioterapii mogli uchronić swoje komórki rozrodcze. Po zakończeniu terapii na takie procedury bywa już po prostu za późno.

Jak trafnie podkreśla ginekolog Łukasz Blukacz, zwracając uwagę na ludzki i przyszłościowy wymiar opieki nad chorymi:

- Pacjentka lub pacjent z nowym rozpoznaniem nowotworu powinien mieć prawo usłyszeć proste pytanie: czy chce Pani/Pan porozmawiać o możliwości zachowania płodności na przyszłość? To nie jest temat drugorzędny. Leczenie nowotworu ratuje życie, ale dobra opieka onkologiczna powinna widzieć także przyszłość pacjenta — jego plany, rodzinę, jakość życia i prawo do świadomej decyzji.

Troska o przetrwanie to podstawa, ale równie ważne jest zadbanie o to, by po pokonaniu choroby pacjent mógł cieszyć się pełnią życia i zrealizować swoje plany o założeniu rodziny.