Światowy Dzień Wirusowego Zapalenia Wątroby. Miliony osób żyją z zakażeniem, nie wiedząc o chorobie

Światowy Dzień Wirusowego Zapalenia Wątroby przypada co roku 28 lipca. Data ta upamiętnia urodziny prof. Barucha Samuela Blumberga, laureata Nagrody Nobla, który odkrył wirusa zapalenia wątroby typu B i przyczynił się do opracowania szczepionki przeciwko temu zakażeniu.

Wirusowe zapalenia wątroby pozostają jednym z ważnych globalnych problemów zdrowia publicznego. Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) w 2024 roku około 287 mln osób na świecie żyło z przewlekłym zakażeniem wirusem zapalenia wątroby typu B lub C, a choroby związane z tymi zakażeniami były przyczyną około 1,3 mln zgonów.

Czym jest wirusowe zapalenie wątroby?

Wirusowe zapalenie wątroby (WZW) to grupa chorób wywoływanych przez wirusy, które atakują komórki wątroby i powodują stan zapalny tego narządu. Wyróżnia się pięć głównych typów wirusów: A, B, C, D oraz E. Nie wszystkie prowadzą do przewlekłej choroby, jednak zakażenia wirusami typu B, C i D mogą z czasem powodować poważne uszkodzenie wątroby.

Wątroba pełni w organizmie wiele kluczowych funkcji – między innymi odpowiada za metabolizm substancji odżywczych, oczyszczanie krwi z toksyn oraz produkcję ważnych białek. Jej uszkodzenie przez lata może rozwijać się skrycie.

Roboty pielęgniarskie w szpitalu w Szczecinie. Mają wspierać personel i pomagać pacjentom

Nowe zmiany w ochronie zdrowia. Co pakiet reform oznacza dla pacjentów?

Nowatorska operacja w GCZD. Lekarze uratowali 15-letnią Maję przed kolejnym udarem

GIS ostrzega: wycofano partię hummusu. Wykryto niezadeklarowany gluten

Niebezpieczny mak z alkaloidami opium. GIS wydał ostrzeżenie

Koniec z kominami płacowymi i nieprzejrzystymi kolejkami? Ministerstwo Zdrowia przedstawia pakiet zmian

Dlaczego WZW nazywane jest „cichym zagrożeniem”?

Jednym z największych problemów związanych z wirusowym zapaleniem wątroby jest późne rozpoznanie. Wiele osób przez długi czas nie odczuwa żadnych dolegliwości albo objawy przypisuje innym przyczynom.

Jeśli symptomy się pojawiają, mogą obejmować m.in.:

• przewlekłe zmęczenie,
• osłabienie,
• brak apetytu,
• nudności,
• dyskomfort lub ból w prawej górnej części brzucha,
• zażółcenie skóry i białek oczu.

Brak objawów nie oznacza jednak braku zakażenia. Niewykryte WZW typu B lub C może przez lata prowadzić do włóknienia wątroby, marskości oraz zwiększać ryzyko raka wątrobowokomórkowego.

WZW typu B i C – najważniejsze informacje

Wirusowe zapalenie wątroby typu B (HBV) może być zarówno ostrą, jak i przewlekłą infekcją. Przed zakażeniem chroni szczepienie, które należy do najskuteczniejszych metod profilaktyki. WHO wskazuje, że dostępne szczepionki przeciwko HBV oraz odpowiednia opieka medyczna pozwalają ograniczać ryzyko ciężkich powikłań choroby.

Wirusowe zapalenie wątroby typu C (HCV) przez wiele lat może przebiegać bezobjawowo. Obecnie istnieją skuteczne leki przeciwwirusowe, które u większości pacjentów pozwalają całkowicie wyeliminować wirusa z organizmu.

Jak można się zakazić?

Droga zakażenia zależy od rodzaju wirusa.

WZW typu A i E najczęściej przenoszą się drogą pokarmową, np. przez kontakt z zanieczyszczoną wodą lub żywnością.

Wirusy HBV i HCV mogą być natomiast przenoszone m.in. przez kontakt z zakażoną krwią. Do zakażenia może dojść np. podczas:

• korzystania ze sprzętu medycznego, który nie został odpowiednio wysterylizowany,
• wykonywania tatuażu lub piercingu w nieprofesjonalnych warunkach,
• używania wspólnych igieł,
• kontaktu z zakażoną krwią.

Badanie może uratować zdrowie

W przypadku WZW szczególne znaczenie ma diagnostyka. Proste badania krwi pozwalają sprawdzić, czy doszło do zakażenia wirusem HBV lub HCV.

WHO podkreśla, że zwiększenie dostępu do testowania i leczenia jest jednym z kluczowych elementów walki z wirusowym zapaleniem wątroby. Wiele osób nadal nie wie, że jest zakażonych, dlatego badania przesiewowe mają ogromne znaczenie.

Profilaktyka WZW – co możemy zrobić?

Ryzyko zakażenia można ograniczyć poprzez:

• szczepienia ochronne przeciwko WZW typu A i B,
• wykonywanie zabiegów medycznych i kosmetycznych wyłącznie w bezpiecznych warunkach,
• unikanie kontaktu z cudzą krwią,
• wykonywanie badań w kierunku HBV i HCV, szczególnie u osób z grup ryzyka.

Źródła:

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) – World Hepatitis Day.

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) – informacje dotyczące profilaktyki, diagnostyki i leczenia wirusowych zapaleń wątroby.