Krztusiec wyraźnie wyhamował, a zapadalność na gruźlicę po raz pierwszy spadła poniżej 10 przypadków na 100 tys. mieszkańców. Jednocześnie Polska odnotowała rekordową liczbę zachorowań na boreliozę i kleszczowe zapalenie mózgu, a także ponadtrzykrotny wzrost przypadków WZW typu A. Najnowszy raport Państwowej Inspekcji Sanitarnej pokazuje, z jakimi chorobami zakaźnymi mierzyli się Polacy w 2025 roku.
Jednym z najbardziej niepokojących trendów są choroby przenoszone przez kleszcze. W 2025 roku w Polsce zarejestrowano 48 725 przypadków boreliozy z Lyme. To zdecydowanie więcej niż w 2024 roku, gdy odnotowano 29 860 zachorowań.
Wzrosła również liczba przypadków kleszczowego zapalenia mózgu (KZM) – z 805 w 2024 roku do 935 w 2025 roku. Obie wartości należały do najwyższych odnotowanych w analizowanym okresie.
GIS zwraca uwagę, że na sytuację epidemiologiczną chorób odkleszczowych wpływa m.in. zmieniający się klimat. Dla pacjentów oznacza to przede wszystkim potrzebę większej ostrożności podczas aktywności na terenach, na których występują kleszcze.
W przypadku boreliozy nie istnieje szczepionka dla ludzi, dlatego podstawą profilaktyki pozostają ochrona przed kleszczami, szybkie usunięcie pasożyta i obserwowanie miejsca ukąszenia. Przeciwko KZM można natomiast się zaszczepić.
Wyraźny wzrost dotyczył również wirusowego zapalenia wątroby typu A. W 2025 roku zgłoszono 1085 przypadków, podczas gdy rok wcześniej było ich 318.
Jeszcze większą różnicę widać w przypadku ognisk choroby. W 2025 roku zarejestrowano 115 ognisk WZW typu A, wobec 26 w 2024 roku.
WZW typu A jest często nazywane chorobą „brudnych rąk”, ponieważ wirus może przenosić się drogą pokarmową. Znaczenie ma więc higiena rąk, bezpieczna woda i żywność. W określonych sytuacjach, m.in. przed podróżami do krajów, w których ryzyko zakażenia jest większe, warto również rozważyć szczepienie.
Raport GIS pokazuje również interesujący trend dotyczący zakażeń wywoływanych przez enterokrwotoczne szczepy E. coli.
W 2025 roku wykryto 229 przypadków, podczas gdy w 2024 roku było ich 154. Dla porównania w 2023 roku odnotowano 96 przypadków, a w 2022 roku – 36.
Nie musi to jednak oznaczać wyłącznie rzeczywistego wzrostu liczby zakażeń. GIS wskazuje, że jednym z czynników może być coraz szersze wykorzystanie diagnostyki molekularnej, która pozwala wykrywać więcej przypadków.
Niepokojące dane dotyczą także zakażeń przenoszonych drogą płciową. W 2025 roku wykryto w Polsce 2755 nowych zakażeń HIV. Rok wcześniej było ich 2256.
Wzrosła także liczba rozpoznań kiły – do 3418 przypadków w 2025 roku. W 2024 roku odnotowano 3255 przypadków. Jeszcze wyraźniej widać długoterminowy wzrost, jeśli porównać dane z 2021 roku, kiedy zgłoszono 1126 przypadków kiły.
W górę poszła również liczba zakażeń Chlamydia trachomatis. W 2025 roku zarejestrowano 1404 przypadki, podczas gdy w 2024 roku było ich 1151.
Trzeba jednak pamiętać, że dane dotyczące chorób przenoszonych drogą płciową mogą być zależne nie tylko od rzeczywistej liczby zakażeń, lecz także od dostępności diagnostyki i zgłaszalności.
Na tym tle szczególnie dobrze wygląda sytuacja dotycząca krztuśca. Po rekordowym 2024 roku, kiedy w Polsce odnotowano 32 430 przypadków, w 2025 roku liczba zachorowań spadła do 11 339.
Oznacza to niemal trzykrotny spadek rok do roku. Jednocześnie liczba zachorowań nadal była wyższa niż w latach poprzedzających pandemię COVID-19.
Krztusiec jest szczególnie niebezpieczny dla niemowląt. Jednym z najważniejszych narzędzi ograniczania jego rozprzestrzeniania pozostają szczepienia.
Pozytywną informacją jest także dalszy spadek liczby zachorowań na gruźlicę.
W 2025 roku zarejestrowano 3699 przypadków, wobec 3965 w 2024 roku, 4231 w 2023 roku i 4314 w 2022 roku. Zapadalność spadła po raz pierwszy poniżej poziomu 10 przypadków na 100 tys. mieszkańców.
Najczęściej występowała gruźlica płuc – stanowiła około 96 proc. wszystkich przypadków. W raporcie odnotowano również 98 przypadków gruźlicy wielolekoopornej.
Spadek zachorowań nie oznacza jednak, że gruźlica przestała być zagrożeniem. Przewlekły kaszel, osłabienie, nocne poty czy niewyjaśniona utrata masy ciała wymagają konsultacji lekarskiej, szczególnie jeśli objawy utrzymują się przez dłuższy czas.
W 2025 roku odnotowano także zdarzenie, które zwróciło szczególną uwagę lekarzy i opinii publicznej. W Polsce potwierdzono przypadek błonicy gardła u sześcioletniego, niezaszczepionego dziecka. Był to pierwszy taki przypadek w kraju od 25 lat.
To przykład choroby, która dzięki szczepieniom przez lata występowała w Polsce niezwykle rzadko. Pojedynczy przypadek nie oznacza oczywiście powrotu epidemii, ale przypomina, jak ważne jest utrzymywanie wysokiego poziomu uodpornienia populacji.
W raporcie znalazła się również choroba Haffa, która należy do zdecydowanie mniej znanych problemów zdrowotnych.
W 2025 roku odnotowano 30 przypadków. Zachorowania wiązano ze spożyciem dużych ilości samodzielnie złowionych ryb, przede wszystkim węgorzy.
Choroba Haffa może powodować nagły i silny ból mięśni oraz rozpad tkanki mięśniowej. W przypadku wystąpienia takich objawów po spożyciu ryb konieczna jest pilna konsultacja medyczna.
Raport za 2025 rok nie daje jednego prostego obrazu. Z jednej strony widać poprawę w przypadku krztuśca i gruźlicy. Z drugiej – rekordowe liczby zachorowań na boreliozę i KZM, gwałtowny wzrost WZW typu A oraz utrzymujący się wysoki poziom nowych zakażeń HIV i chorób przenoszonych drogą płciową pokazują, że profilaktyka chorób zakaźnych nadal jest bardzo ważna.
Dane przypominają również, że zagrożenia epidemiologiczne zmieniają się w czasie. Znaczenie mają m.in. szczepienia, zachowania społeczne, dostęp do diagnostyki, podróże, zmiany klimatyczne oraz sposób spędzania czasu na świeżym powietrzu.
Dlatego profilaktyka nie powinna ograniczać się do jednego działania. W zależności od choroby znaczenie mogą mieć szczepienia, higiena rąk, bezpieczne kontakty seksualne, testowanie, właściwe przygotowywanie żywności czy ochrona przed kleszczami.
Źródło: Państwowa Inspekcja Sanitarna, Raport z działań PIS w zakresie zdrowia publicznego za 2025 r.
Znajdź odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania.
Wśród najważniejszych trendów GIS wskazuje m.in. rekordową liczbę przypadków boreliozy, KZM oraz wysoki poziom zachorowań na krztusiec, grypę i inne infekcje. Wyraźny wzrost dotyczył także WZW typu A oraz niektórych chorób przenoszonych drogą płciową.
Tak. W 2025 roku zarejestrowano 48 725 przypadków boreliozy, znacznie więcej niż rok wcześniej. GIS wskazuje, że na wzrost zachorowań na choroby odkleszczowe wpływa m.in. zmieniający się klimat.
Tak. W 2025 roku liczba przypadków krztuśca wyraźnie spadła, ale nadal była wysoka w porównaniu z okresem sprzed pandemii. Szczególnie zagrożone ciężkim przebiegiem są niemowlęta, dlatego ważną rolę odgrywają szczepienia ochronne.
Kleszcze wracają wraz z cieplejszymi dniami. Jak się chronić i dlaczego nie wolno ich lekceważyć?
Szczepienia w aptekach: od lutego lista szczepionek wzrosła do 18
Kalendarz szczepień dzieci i młodzieży 2026 – co musi wiedzieć każdy rodzic?
Gwałtowny wzrost zachorowań na krztusiec. Kraków oferuje bezpłatne szczepienia
Jakie choroby zagrażają nam dziś najbardziej? Wyjaśnia epidemiolog
Kleszcze możesz spotkać praktycznie wszędzie – jak się chronić?
Serwis HaloDoctor ma charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny i w żadnym wypadku nie zastępuje konsultacji medycznej. W celu dokładnej diagnozy zalecany jest kontakt z lekarzem. Jeśli jesteś chory, potrzebujesz konsultacji lekarskiej, e‑Recepty lub zwolnienia lekarskiego umów wizytę teraz. Nasi lekarze są do Twojej dyspozycji 24 godziny na dobę!
Kleszcze wracają wraz z cieplejszymi dniami. Jak się chronić i dlaczego nie wolno ich lekceważyć?
Szczepienia w aptekach: od lutego lista szczepionek wzrosła do 18
Kalendarz szczepień dzieci i młodzieży 2026 – co musi wiedzieć każdy rodzic?
Gwałtowny wzrost zachorowań na krztusiec. Kraków oferuje bezpłatne szczepienia
Jakie choroby zagrażają nam dziś najbardziej? Wyjaśnia epidemiolog
Kleszcze możesz spotkać praktycznie wszędzie – jak się chronić?
Rak płuca: więcej możliwości leczenia. Zmiany dotyczą także pacjentów przed operacją
WZW typu A wraca? GIS alarmuje o wzroście zachorowań w Polsce
Światowy Dzień Wirusowego Zapalenia Wątroby. Miliony osób żyją z zakażeniem, nie wiedząc o chorobie