Jesień bez infekcji. Jak przygotować organizm na sezon grypowy?

Dlaczego jesienią częściej chorujemy?

W chłodniejszych miesiącach więcej czasu spędzamy w zamkniętych pomieszczeniach, gdzie łatwiej dochodzi do transmisji wirusów i bakterii. Rzadziej otwieramy okna, a kontakt z innymi osobami jest częstszy niż podczas letnich aktywności na świeżym powietrzu.

Znaczenie ma także suche powietrze w ogrzewanych pomieszczeniach. Może ono wysuszać błony śluzowe nosa i gardła, które stanowią jedną z naturalnych barier ochronnych organizmu.

W sezonie jesienno-zimowym zwiększa się również aktywność patogenów odpowiedzialnych m.in. za grypę, COVID-19 i zakażenia RSV. Dlatego o profilaktyce warto pomyśleć jeszcze przed szczytem zachorowań.

Europejski Tydzień Szczepień 2026: dlaczego szczepienia ratują życie

Gruźlica wciąż groźna. GIS przypomina: szczepienie noworodków obowiązkowe

Szczepienia w aptekach: od lutego lista szczepionek wzrosła do 18

Kalendarz szczepień dzieci i młodzieży 2026 – co musi wiedzieć każdy rodzic?

Nowe szczepienia w aptekach. Jakie zmiany czekają pacjentów od lutego?

Szczepienia przeciw HPV wkrótce obowiązkowe – co to oznacza dla dzieci i rodziców?

Jak przygotować organizm na sezon infekcji?

Nie ma sposobu, który całkowicie zabezpieczy przed infekcją. Można jednak ograniczać ryzyko zachorowania i wspierać prawidłowe funkcjonowanie organizmu.

Podstawą jest odpowiednia ilość snu i regeneracja. Ważna jest również zbilansowana dieta zawierająca warzywa, owoce, produkty pełnoziarniste, źródła białka i zdrowe tłuszcze.

Nie należy rezygnować z aktywności fizycznej. Regularny ruch, dostosowany do wieku i możliwości organizmu, pomaga utrzymać dobrą kondycję.

Warto także pamiętać o odpowiednim nawodnieniu. Picie płynów pomaga utrzymać prawidłowe nawilżenie błon śluzowych dróg oddechowych.

Znaczenie ma również higiena rąk, wietrzenie pomieszczeń oraz unikanie bliskiego kontaktu z osobami, które mają objawy infekcji.

Szczepienia przed sezonem infekcji. O tych warto pamiętać

Zdrowy styl życia nie zastępuje szczepień. W przypadku chorób, którym można zapobiegać dzięki szczepieniom, profilaktyka może zmniejszyć ryzyko zachorowania, ciężkiego przebiegu choroby i jej powikłań.

Szczególne znaczenie ma to w przypadku osób należących do grup ryzyka. Wraz z wiekiem układ odpornościowy działa mniej efektywnie, dlatego infekcja, która u młodej i zdrowej osoby może mieć łagodny przebieg, u seniora może prowadzić do zapalenia płuc, hospitalizacji lub innych poważnych powikłań.

Wśród szczepień, o których warto pamiętać w dorosłości, znajdują się m.in. szczepienia przeciw grypie, COVID-19, RSV, pneumokokom oraz krztuścowi. To, które z nich są wskazane w konkretnym przypadku, zależy m.in. od wieku, stanu zdrowia i czynników ryzyka.

Szczepienie przeciw grypie

Szczepienie przeciw grypie powinno być wykonywane co roku. Jest szczególnie istotne dla osób starszych oraz pacjentów z chorobami przewlekłymi.

Grypa nie zawsze jest łagodną, sezonową infekcją. U osób z grup ryzyka może prowadzić do zapalenia płuc i innych powikłań, a także zaostrzać istniejące choroby przewlekłe.

Szczepienie przeciw COVID-19

Szczepienie przeciw COVID-19 powinno być wykonywane zgodnie z aktualnymi zaleceniami. Szczególne znaczenie ma ono dla osób bardziej narażonych na ciężki przebieg zakażenia.

Warto sprawdzić aktualne zasady dotyczące szczepień przed rozpoczęciem sezonu infekcyjnego i skonsultować je z lekarzem lub farmaceutą.

RSV – dlaczego seniorzy powinni o nim pamiętać?

RSV kojarzy się przede wszystkim z infekcjami u małych dzieci, ale wirus może być również poważnym zagrożeniem dla osób starszych.

U seniorów zakażenie RSV może prowadzić m.in. do zapalenia płuc i zaostrzenia istniejących chorób przewlekłych. Dlatego osoby, dla których zakażenie RSV może stanowić szczególne zagrożenie, powinny omówić możliwość szczepienia z lekarzem.

Pneumokoki – przed czym chroni szczepienie?

Pneumokoki mogą powodować m.in. zapalenie płuc, a zakażenie może mieć szczególnie ciężki przebieg u osób starszych.

Szczepienie przeciw pneumokokom jest szczególnie istotne dla osób znajdujących się w grupach ryzyka. W Polsce dla części pacjentów jest ono finansowane lub refundowane na określonych zasadach.

Krztusiec – odporność po szczepieniu nie jest dożywotnia

Krztusiec nie jest wyłącznie chorobą wieku dziecięcego. Dorośli również mogą się zakażać, a odporność uzyskana po wcześniejszym szczepieniu z czasem może słabnąć.

Dlatego w dorosłości stosuje się dawki przypominające szczepionki przeciw błonicy, tężcowi i krztuścowi. O potrzebie szczepienia warto porozmawiać z lekarzem.

Kto jest szczególnie narażony na ciężki przebieg infekcji?

Ryzyko poważnego przebiegu infekcji jest większe m.in. u osób starszych, pacjentów z chorobami przewlekłymi oraz osób z zaburzeniami odporności.

Szczególnej uwagi wymagają osoby z chorobami układu oddechowego i krążenia, cukrzycą czy innymi schorzeniami przewlekłymi. Infekcja może nie tylko mieć u nich cięższy przebieg, ale również prowadzić do zaostrzenia choroby podstawowej.

W przypadku seniorów problemem może być także dłuższa rekonwalescencja. Po przebytej infekcji powrót do wcześniejszej sprawności może trwać dłużej, dlatego nie należy lekceważyć pierwszych objawów i próbować „przechodzić” choroby.

Infekcja może oznaczać także L4. Kiedy potrzebne jest zwolnienie lekarskie?

Infekcja dróg oddechowych może na kilka dni wyłączyć z codziennych obowiązków. Gorączka, kaszel, osłabienie czy bóle mięśni sprawiają, że wykonywanie pracy może być niemożliwe lub niebezpieczne – zarówno dla chorego, jak i osób z jego otoczenia.

W takiej sytuacji lekarz może wystawić L4, czyli zwolnienie lekarskie, jeśli stan zdrowia uzasadnia czasową niezdolność do pracy. Dotyczy to również infekcji takich jak grypa czy COVID-19, gdy objawy uniemożliwiają normalne funkcjonowanie.

Nie warto jednak traktować zwolnienia jako sposobu na „przeczekanie” infekcji. Odpoczynek i regeneracja są ważnym elementem powrotu do zdrowia. Zbyt szybki powrót do aktywności może utrudnić rekonwalescencję, szczególnie w przypadku osób starszych i przewlekle chorych.

Jeśli pojawiają się niepokojące objawy, takie jak nasilająca się duszność, ból w klatce piersiowej, zaburzenia świadomości lub gwałtowne pogorszenie stanu zdrowia, konieczna jest pilna konsultacja medyczna.

Gdzie można się zaszczepić?

Szczepienia dla dorosłych są dostępne m.in. w placówkach podstawowej opieki zdrowotnej oraz w aptekach, które realizują szczepienia ochronne.

Szczepienia w aptekach są dostępne dla osób dorosłych. Farmaceuta przed szczepieniem przeprowadza kwalifikację i ocenia, czy nie występują przeciwwskazania. Po podaniu szczepionki pacjent pozostaje przez określony czas na obserwacji.

Przed wizytą warto sprawdzić aktualne zasady dotyczące refundacji poszczególnych szczepionek oraz to, czy w danym przypadku szczepienie jest bezpłatne lub częściowo refundowane.

Nie czekaj na pierwszą falę zachorowań

Sezon infekcyjny nie musi oznaczać kolejnych tygodni spędzonych z gorączką, kaszlem i osłabieniem. Nie wszystkich infekcji można uniknąć, ale można ograniczać ryzyko zachorowania oraz ciężkiego przebiegu choroby.

Sen, zdrowa dieta, aktywność fizyczna, nawodnienie i higiena to podstawa. W przypadku chorób, przed którymi można się chronić dzięki szczepieniom, warto sprawdzić swój status szczepień i odpowiednio wcześnie zaplanować wizytę.

Początek września to dobry moment, by przygotować się do sezonu infekcyjnego – zanim zachorowania zaczną narastać.

Źródło: GIF