Modelowanie twarzy własnym tłuszczem, medycznie określane jako lipofilling, autotransplantacja tłuszczu lub mikro- i nanofat grafting, to wysoce zaawansowana procedura chirurgiczna łącząca cechy klasycznego zabiegu wolumetrycznego z medycyną regeneracyjną. Polega ona na pobraniu własnej tkanki tłuszczowej z okolicy dawczej pacjenta (najczęściej z powłok brzusznych, ud lub bioder), poddaniu jej specjalistycznej obróbce laboratoryjnej, a następnie precyzyjnym przeszczepieniu w obszary twarzy wykazujące deficyty objętości.

Jak zmienia się twarz z upływem lat? Mechanizm utraty objętości i wiotczenia

Przebieg modelowania twarzy własnym tłuszczem

Retencja przeszczepu a trwałość efektów klinicznych

Czego musisz przestrzegać po zabiegu?

Kto nie powinien poddawać się zabiegowi modelowania twarzy własnym tłuszczem?
W przeciwieństwie do syntetycznych wypełniaczy, takich jak kwas hialuronowy, lipofilling wykorzystuje w pełni biokompatybilny, żywy materiał tkankowy. Przeszczepiony tłuszcz nie tylko mechanicznie uzupełnia ubytki i rekonstruuje owal twarzy, ale dzięki obecności komórek macierzystych pochodzenia tłuszczowego inicjuje głęboką, biologiczną przebudowę i odmłodzenie struktury skóry właściwej, czego nie jest w stanie zapewnić żaden sztuczny preparat wolumetryczny.
Jak zmienia się twarz z upływem lat? Mechanizm utraty objętości i wiotczenia
Młoda twarz charakteryzuje się gładkimi konturami, pełnymi policzkami oraz ciągłością przejść między poszczególnymi piętrami anatomicznymi. Kluczowym elementem utrzymującym tę architekturę jest tzw. powierzchowna i głęboka warstwa poduszeczek tłuszczowych twarzy (np. poduszeczka Bichata, tłuszcz podoczodołowy SOOF czy tłuszcz policzkowy). Wraz z upływem lat, pod wpływem starzenia chronologicznego i fotostarzenia, dochodzi do postępującej atrofii (zaniku) oraz grawitacyjnego przemieszczania się tych struktur tłuszczowych ku dołowi.
Utrata głębokiego stelaża tłuszczowego, połączona z resorpcją kości czaszki, skutkuje kaskadowym powstawaniem defektów anatomicznych, takich jak:
- zapadnięcie skroni i okolicy podoczodołowej: prowadzi do szkieletyzacji twarzy, uwidocznienia krawędzi oczodołu oraz powstania głębokiej doliny łez.
- Spłaszczenie policzków (utrata projekcji malarnej): tkanki środkowego piętra twarzy opadają, co wtórnie pogłębia bruzdy nosowo-wargowe oraz linie marionetki.
- Zanikanie podskórnej tkanki tłuszczowej ust i brody: usta tracą swoją czerwień i ulegają ścieńczeniu, a wokół nich utrwalają się zmarszczki radialne (tzw. zmarszczki palacza).
Autotransfer tłuszczu pozwala na precyzyjne odwrócenie tego procesu poprzez ponowne wprowadzenie żywych komórek tłuszczowych dokładnie w miejsca ich fizjologicznego zaniku.
Przebieg modelowania twarzy własnym tłuszczem
Modelowanie twarzy własnym tłuszczem jest procedurą sterylną, przeprowadzaną w warunkach sali operacyjnej. W zależności od zakresu przeszczepu oraz preferencji pacjenta, zabieg wykonuje się w znieczuleniu miejscowym nasiękowym połączonym z sedacją lub w znieczuleniu ogólnym. Procedura składa się z trzech ściśle powiązanych etapów:
1.Pobranie tkanki tłuszczowej
Chirurg ostrzykuje wybraną okolicę dawczą (np. brzuch) specjalnym roztworem znieczulającym i obkurczającym naczynia krwionośne, co minimalizuje ryzyko krwawienia i powstawania siniaków. Następnie za pomocą specjalnych, tępo zakończonych kaniul połączonych z systemem podciśnieniowym, delikatnie odsysa nienaruszone zrazy tłuszczowe. Kluczowe jest utrzymanie niskiego ciśnienia ssania, aby nie rozerwać delikatnych błon komórkowych adipocytów.
2.Preparatyka i selekcja materiału
Pobrany aspirat tłuszczowy zawiera nie tylko żywe komórki, ale również krew, wolne lipidy (olej) oraz podany wcześniej płyn nasiękowy. Aby przeszczep był stabilny, materiał musi zostać oczyszczony. W tym celu stosuje się wirowanie (np. metodą Colemana), sedymentację grawitacyjną lub specjalistyczne systemy filtracji membranowej. Proces ten pozwala wyizolować czyste, żywe, nieuszkodzone mechanicznie adipocyty oraz frakcję stromalną bogatą w komórki macierzyste.
W zależności od potrzeb, tłuszcz może zostać poddany mechanicznej emulgacji, tworząc trzy frakcje:
- Macrofat: klasyczny tłuszcz do uzupełniania dużych ubytków objętościowych (np. policzki).
- Microfat: drobniejsze cząsteczki przeznaczone do precyzyjnego modelowania (np. dolina łez, usta).
- Nanofat: tłuszcz całkowicie pozbawiony żywych komórek tłuszczowych, ale zawierający olbrzymie stężenie komórek macierzystych i czynników wzrostu, podawany bardzo powierzchownie w celu regeneracji skóry, likwidacji cieni pod oczami i drobnych zmarszczek.
3.Iniekcja i implantacja tkankowa
Oczyszczony tłuszcz jest transferowany do małych strzykawek i podawany w tkanki twarzy za pomocą mikrokaniul. Chirurg stosuje tzw. technikę mikrokropelkową, gdzie wprowadza tłuszcz podczas wycofywania kaniuli, tworząc tysiące mikroskopijnych pasm tkankowych. Każda mikrocząsteczka przeszczepionego tłuszczu musi mieć bezpośredni kontakt z dobrze unaczynionym podłożem biorczym twarzy (mięśniami lub tkanką podskórną). Tylko wtedy wokół nowych komórek zajdzie proces wrastania nowych naczyń krwionośnych, co umożliwi im przeżycie.
Retencja przeszczepu a trwałość efektów klinicznych
Podstawowym zjawiskiem fizjologicznym, o którym lekarz medycyny estetycznej lub inny specjalista musi poinformować pacjenta przed zabiegiem, jest tzw. resorpcja pierwotna tłuszczu. Komórki tłuszczowe, które nie zdołają wykształcić połączeń naczyniowych w ciągu pierwszych kilku dni po operacji, obumierają i są naturalnie wchłaniane przez makrofagi układu odpornościowego. Zgodnie z literaturą medyczną, trwałemu usieciowaniu i przeżyciu ulega średnio od 50% do 70% objętości podanego tłuszczu.
Z tego powodu chirurg bardzo często stosuje delikatną hiperkorekcję (podaje około 20-30% tłuszczu więcej, niż wynosi realny deficyt). Ostateczny, permanentny i stabilny rezultat kliniczny ocenia się po upływie około 3 do 6 miesięcy od operacji. Komórki, które pomyślnie przeszły proces wgajania, zachowują się jak klasyczna, żywa tkanka tłuszczowa, czyli będą zwiększać lub zmniejszać swoją objętość proporcjonalnie do ogólnych wahań wagi pacjenta.
Czego musisz przestrzegać po zabiegu?
Tuż po zabiegu Twoja twarz może być mocno spuchnięta, twarda, wrażliwa na dotyk i posiniaczona. Podobnie wygląda miejsce, z którego lekarz pobrał tłuszcz (np. brzuch), dlatego tam przez pewien czas konieczne będzie noszenie specjalnego ubranka uciskowego. Opuchlizna narasta przez pierwsze dwa dni, a zaczyna znikać po około 10-14 dniach. Małe ślady po igłach wystarczy dezynfekować i chronić przed brudem.
Pamiętaj, że własny tłuszcz zachowuje się inaczej niż zwykły kwas hialuronowy. Aby komórki dobrze się przyjęły, warto przestrzegać trzech zasad:
- Zakaz masowania i uciskania twarzy: przez pierwsze 3-4 tygodnie nie wolno masować twarzy, uciskać jej ani spać na brzuchu czy bokach. Zrezygnuj też z wizyt u kosmetyczki i dentysty. Mocniejszy nacisk może przesunąć tłuszcz i zniszczyć nowe, delikatne naczynia krwionośne, przez co przeszczepiony tłuszczyk po prostu obumrze.
- Zakaz chłodzenia i grzania: nowe komórki tłuszczowe są niezwykle wrażliwe na zimno i ciepło. Przez pierwsze tygodnie nie przykładaj do twarzy zimnych okładów (mogą uszkodzić krążenie krwi). Zapomnij też o saunie, basenie, solarium i gorących kąpielach, które nasilają obrzęki.
- Odpoczynek od sportu i diet: przez minimum 4-6 tygodni zrezygnuj z mocnych treningów, biegania i siłowni. Wysiłek przyspiesza metabolizm, przez co Twój organizm mógłby zbyt szybko wchłonąć podany tłuszcz. Z tego samego powodu przez pierwsze pół roku po zabiegu nie przechodź na żadne restrykcyjne diety odchudzające.
Kto nie powinien poddawać się zabiegowi modelowania twarzy własnym tłuszczem?
Przed operacją modelowania twarzy własnym tłuszczem każdy pacjent zobowiązany jest wykonać panel badań laboratoryjnych krwi (morfologia, układy krzepnięcia, parametry nerkowe i wątrobowe) oraz wykluczyć przeciwwskazania bezwzględne. Należą do nich: skrajnie niska masa ciała i brak tkanki tłuszczowej, ciężkie koagulopatie, niewyrównana cukrzyca, aktywne choroby nowotworowe, infekcje bakteryjne lub wirusowe skóry w obszarze zabiegowym (np. aktywna opryszczka), a także ciąża i karmienie piersią.
Absolutnym zakazem medycznym do lipofillingu jest aktywne palenie tytoniu. Nikotyna zawarta w dymie papierosowym powoduje natychmiastowy, gwałtowny i długotrwały skurcz naczyń włosowatych oraz indukuje głębokie niedotlenienie tkanek obwodowych. Ponieważ kluczem do przetrwania przeszczepionego tłuszczu jest natychmiastowe wrastanie nowych naczyń krwionośnych z podłoża biorczego, u pacjentów palących proces angiogenezy zostaje całkowicie zablokowany.
Palenie tytoniu przed i po operacji prowadzi do masowej, niemal całkowitej martwicy przeszczepionych adipocytów, powstawania bolesnych, twardych zrostów i zwapnień wewnątrz tkanek twarzy, ropnych infekcji pooperacyjnych oraz całkowitego braku oczekiwanego efektu wolumetrycznego. Bezwzględnym wymogiem klinicznym jest całkowite odstawienie wyrobów tytoniowych i e-papierosów na minimum 4 tygodnie przed zabiegiem oraz przez cały okres stabilizacji tkankowej (minimum miesiąc po operacji).
Źródło:
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC7023970/