Rodzic przebywający z dzieckiem w szpitalu może pomagać mu w codziennych czynnościach, takich jak jedzenie, ubieranie czy dbanie o higienę. Placówka nie może dowolnie ograniczać takiej opieki, na przykład przez wprowadzenie zamkniętej listy dozwolonych czynności. Potwierdził to Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który podtrzymał decyzję Rzecznika Praw Pacjenta w sprawie szpitala ukaranego kwotą 22 400 zł.
Jak podkreśla Rzecznik Praw Pacjenta, obecność bliskiej osoby ma szczególne znaczenie dla dziecka, które podczas hospitalizacji może odczuwać lęk i zagubienie.
- Nie ma wątpliwości, że obecność rodzica lub opiekuna przy dziecku podczas hospitalizacji ma ogromne znaczenie. Dziecko, które w czasie pobytu w szpitalu często czuje się zagubione, przestraszone i niepewne, potrzebuje bliskości osoby, która daje mu poczucie bezpieczeństwa i wsparcia oraz ułatwia przechodzenie przez cały proces leczenia – mówi Bartłomiej Chmielowiec, Rzecznik Praw Pacjenta.
Sprawa dotyczyła zasad sprawowania dodatkowej opieki pielęgnacyjnej na oddziałach dziecięcych. Szpital wprowadził zamknięty katalog czynności, które rodzice i opiekunowie mogli wykonywać przy hospitalizowanych dzieciach. Na niektórych oddziałach wymagano również, aby przed podjęciem określonych działań każdorazowo uzgadniali je z lekarzem lub pielęgniarką.
Rzecznik Praw Pacjenta uznał, że takie rozwiązania naruszają zbiorowe prawa pacjentów. Zobowiązał placówkę do usunięcia nieprawidłowości i zapewnienia rodzicom oraz opiekunom możliwości sprawowania dodatkowej opieki pielęgnacyjnej bez nieuzasadnionych ograniczeń.
Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Szpital ostatecznie się do niej zastosował, ale nie zrobił tego bez zbędnej zwłoki. Z tego powodu Rzecznik nałożył na placówkę karę w wysokości 22 400 zł. Szpital zaskarżył decyzję, jednak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie potwierdził stanowisko RPP.
Podstawą prawną jest art. 34 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Zgodnie z nim pacjent ma prawo do dodatkowej opieki pielęgnacyjnej. W przypadku dziecka oznacza ona również możliwość pobytu w szpitalu razem z przedstawicielem ustawowym, na przykład rodzicem, albo opiekunem faktycznym.
Dodatkowa opieka pielęgnacyjna obejmuje czynności, które nie są świadczeniami zdrowotnymi. Rodzic może więc pomagać dziecku w jedzeniu, ubieraniu czy utrzymaniu higieny, a także zapewniać mu wsparcie i poczucie bezpieczeństwa podczas hospitalizacji.
Przepisy nie określają zamkniętej listy czynności, które mogą wchodzić w zakres takiej opieki. Szpital nie powinien zatem samodzielnie ograniczać jej zakresu przez tworzenie katalogu dozwolonych działań w wewnętrznych procedurach. Nie oznacza to jednak, że rodzic może przejmować zadania personelu medycznego. Czynności diagnostyczne, lecznicze i inne świadczenia zdrowotne pozostają w gestii uprawnionych pracowników.
Tak. Prawo do pobytu z małoletnim pacjentem przysługuje jego przedstawicielowi ustawowemu lub opiekunowi faktycznemu. Obejmuje również obecność w nocy, a nie tylko w godzinach odwiedzin.
W szczególnych sytuacjach obecność bliskiej osoby może jednak wymagać ograniczenia ze względów medycznych lub bezpieczeństwa, na przykład w związku z zagrożeniem epidemicznym. Takie okoliczności powinny być oceniane indywidualnie. W przypadku oddziałów intensywnej opieki medycznej decyzje dotyczące obecności rodzica powinny uwzględniać m.in. stan dziecka, bezpieczeństwo pacjentów oraz możliwości organizacyjne placówki.
Nie. Zgodnie z ustawą pobyt przedstawiciela ustawowego lub opiekuna faktycznego razem z małoletnim pacjentem nie podlega opłatom. Nie należy jednak utożsamiać tego prawa z bezpłatnością wszystkich dodatkowych usług oferowanych przez szpital.
W przypadku innych form dodatkowej opieki pielęgnacyjnej placówka może pobierać opłaty, ale wyłącznie w wysokości odpowiadającej rzeczywistym kosztom poniesionym w związku z jej realizacją. Informacja o wysokości opłat i sposobie ich ustalenia powinna być jawna.
Jeżeli rodzic spotyka się z odmową obecności przy dziecku albo szpital bez uzasadnienia ogranicza możliwość wykonywania codziennych czynności opiekuńczych, warto najpierw poprosić o wskazanie przyczyny i podstawy takiej decyzji. Można również zwrócić się do kierownika oddziału lub dyrekcji placówki.
Jeśli problem nie zostanie rozwiązany, sprawę można zgłosić do Rzecznika Praw Pacjenta. Bezpłatna infolinia RPP działa pod numerem 800 190 590.
Prawo do dodatkowej opieki pielęgnacyjnej nie oznacza, że rodzic zastępuje personel medyczny. Ma jednak zapewnić dziecku bliskość i pomoc w codziennym funkcjonowaniu podczas pobytu w szpitalu. Wewnętrzne zasady placówki nie mogą bezpodstawnie pozbawiać pacjenta tego uprawnienia.
Znajdź odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania.
Tak, małoletni pacjent ma prawo do pobytu w szpitalu razem z przedstawicielem ustawowym lub opiekunem faktycznym, także w nocy. Ograniczenia mogą wynikać z uzasadnionych względów medycznych lub bezpieczeństwa.
Szpital nie może dowolnie ograniczać dodatkowej opieki pielęgnacyjnej przez wprowadzanie zamkniętej listy dozwolonych czynności. Pomoc w jedzeniu, ubieraniu i higienie może należeć do opieki sprawowanej przez rodzica, o ile nie obejmuje świadczeń zdrowotnych.
Nie, pobyt przedstawiciela ustawowego lub opiekuna faktycznego razem z małoletnim pacjentem nie podlega opłatom. Inne formy dodatkowej opieki mogą wiązać się z opłatami odpowiadającymi rzeczywistym kosztom szpitala.
Dziecko boi się przemocy. Psycholog: nie obiecujmy, że nic złego się nie wydarzy
Dodatkowe 60 dni zasiłku na chore dziecko. Rząd planuje zmiany od 2027 roku
Śniadaniówka dziecka do szkoły. Co powinno się w niej znaleźć?
10-latek z guzem mózgu przeszedł nowatorską operację. Pierwszy taki zabieg w południowej Polsce
Zastawkę serca wszczepili dziecku przez żyłę. Nowoczesny zabieg bez otwierania klatki piersiowej
Dziecko nie ma przyjaciół. Kiedy to powód do niepokoju? Psycholog wyjaśnia
Serwis HaloDoctor ma charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny i w żadnym wypadku nie zastępuje konsultacji medycznej. W celu dokładnej diagnozy zalecany jest kontakt z lekarzem. Jeśli jesteś chory, potrzebujesz konsultacji lekarskiej, e‑Recepty lub zwolnienia lekarskiego umów wizytę teraz. Nasi lekarze są do Twojej dyspozycji 24 godziny na dobę!
Dziecko boi się przemocy. Psycholog: nie obiecujmy, że nic złego się nie wydarzy
Dodatkowe 60 dni zasiłku na chore dziecko. Rząd planuje zmiany od 2027 roku
Śniadaniówka dziecka do szkoły. Co powinno się w niej znaleźć?
10-latek z guzem mózgu przeszedł nowatorską operację. Pierwszy taki zabieg w południowej Polsce
Zastawkę serca wszczepili dziecku przez żyłę. Nowoczesny zabieg bez otwierania klatki piersiowej
Dziecko nie ma przyjaciół. Kiedy to powód do niepokoju? Psycholog wyjaśnia
Dziecko boi się przemocy. Psycholog: nie obiecujmy, że nic złego się nie wydarzy
8. Kongres Pediatryczno-Żywieniowy już w grudniu. Wydarzenie odbędzie się online
Dodatkowe 60 dni zasiłku na chore dziecko. Rząd planuje zmiany od 2027 roku