Niedobór witamin może być powodem do zmartwień i szybkiego skorygowania nawyków żywieniowych - przekonuje psychodietetyczka Marta Pawelec. Konsekwencje braku witamin i mikroelementów mogą prowadzić do zaburzeń kardiologicznych, neurologicznych, a nawet psychicznych. W znacznej mierze za taki stan rzeczy odpowiada nasza dieta.
O tym, że warto jeść dobrze, wiemy wszyscy, z tym że dobrze nie oznacza wyłącznie smacznie, ale również zdrowo:
Odpowiednio dobrana dieta wyposaża nas w praktycznie we wszystkie witaminy, minerały czy pierwiastki. To właśnie dzięki pożywieniu możemy utrzymywać nasz organizm w pełni zdrowia, bądź je podkopywać. Utarło się przekonanie , że jedzenie wpływa jedynie na naszą wagę, co jest oczywiście nieprawdą - wyjaśnia ekspertka, psychodietetyczka Marta Pawelec.
Niedobory witamin często spowodowane są niedostatecznym dostarczaniem ich z pożywieniem, zaburzeniami wchłaniania, nadmiernym wydalaniem z organizmu czy przyjmowaniem leków:
Jeśli chodzi o niedostarczanie witamin z pożywieniem najczęstszym powodem jest fakt, że nasza dieta jest ubogoodżywcza, czyli wysokoprzetworzona, bazująca na produktach typu instat czy fastfood. Do niedoborów może dojść także w sytuacji przejścia na dietę alternatywną, np. wegańską, wegetariańską, keto, gdy nieumiejętnie prowadzimy taka diete i nie dbamy o dost wszystkich wartości odżywczych.
Z kolei niedobór witamin powoduje poważne skutki dla naszego dobrostanu:
Niedobory witamin, czyli mała ich obecność w organizmie, mogą mieć szereg różnych konsekwencji. Objawiają się ogólnym zmęczeniem, brakiem koncentracji, łuszczącą się skórą, łamliwymi paznokciami czy wypadającymi włosami.
Marta Pawelec dodaje:
Osoby zmagające się z niedoborami częściej zapadają na różnego rodzaju infekcje, czują się słabo i wyglądają na bardziej zmęczone.
Nasza ekspertka zwraca uwagę, że:
Do najczęstszych niedoborów zaliczyć można niedobór witamin z grupy B, głównie witaminy B12 oraz kwasu foliowego. Bardzo często pojawia się także niedobór witaminy D, ale witaminy tej ciężko upatrywać w produktach spożywczych.
Witamina A, nazywana również retinolem, jest jednym z niezbędnych składników odżywczych dla organizmu człowieka. Występuje zarówno w pochodzeniu zwierzęcym, w postaci retinolu, jak i w pochodzeniu roślinnym, głównie w postaci prowitaminy A, czyli karotenu.
Pochodzenie roślinne:
Pochodzenie zwierzęce:
Dietetyczka podkreśla, jak niekorzystnie na organizm wpływa jej niedobór:
Niedobór witaminy A wpływa niekorzystnie na stan skóry, włosów i paznokci. Powoduje, że włosy są osłabione, matowe, paznokcie kruche i łamliwe, a skóra traci elastyczność, staje się szorstka i zrogowaciała. Brak tej witaminy wpływa także na wzrok, jej niedobór może wywoływać kurzą ślepotę.
Witamina D jest niezwykle istotna dla organizmu człowieka. Istnieją dwa główne źródła witaminy D: syntezowana w skórze pod wpływem działania promieni słonecznych oraz pochodząca z niektórych pokarmów: tłustych ryb morskich, wątroby wołowej, jaj, produktów mlecznych wzbogaconych witaminą D.
Niedobór witaminy D powoduje osłabienie kości, tym samym zwiększa ryzyko złamań i osteoporozy. Pacjenci z jej niedoborem skarżą się również na osłabienie układu odpornościowego, zwiększoną podatność na choroby układu oddechowego, choroby wirusowe i opryszczkę. Badania naukowców dowiodły również, że jej brak może przyczyniać się do rozwoju chorób przewlekłych: nadciśnienia tętniczego, cukrzycy typu 2, a nawet niektórych nowotworów.
Marta Pawelec przestrzega:
Nie łudźmy się, niestety niewielu z nas dostaje tyle słońca, że wystarcza ono do produkcji witaminy D. W umiarkowanej strefie klimatycznej przez 7-8 miesięcy słońca jest zdecydowanie za mało. W pozostałym zaś czasie zasłaniamy ciało, pokrywamy je kremami z filtrem czy zamykamy się w klimatyzowanych pomieszczeniach.
Kobalamina (witamina B12) jest istotnym składnikiem odżywczym. Występuje głównie w produktach pochodzenia zwierzęcego: wołowina, drób, wieprzowina. Witaminę B12 znajdziemy również w rybach i owocach morza, jajach, niektórych produktach mlecznych i wątrobie wołowej.
Jej głównym zadaniem jest udział w tworzeniu czerwonych krwinek. Witamina B12 wpływa znacząco na pracę układu nerwowego i odpowiada za poziom energii - wyjaśnia Marta Pawelec.
Niedobór tej witaminy skutkuje:
Witamina C (kwas askorbinowy) pełni istotną rolę w organizmie człowieka, do którego dostarczana jest z pożywieniem: owoce cytrusowe (pomarańcze, cytryny, grejpfruty, limonki, owoce jagodowe, kiwi, papryka czerwona i zielona, brukselka, szpinak, kapusta, kalafior, ananas, mango.
Warto pamiętać, że obróbka termiczna warzyw i owoców może zmniejszać zawartość tej witaminy.
Niedobór witaminy C manifestuje się osłabieniem układu odpornościowego, szkorbutem, problemami dermatologicznymi, problemami z układem krwionośnym, w tym pękanie naczyń krwionośnych, zmęczeniem i osłabieniem.
Kwas foliowy, znany również jako witamina B9, to niezbędny składnik odżywczy dla organizmu człowieka. By zapewnić jego odpowiedni poziom powinniśmy spożywać: liście zielonych warzyw, brokuły, awokado, cytrusy, pomidory, soczewicę, fasolę, ciecierzycę, wątrobę drobiową, jaja, produkty pełnoziarniste.
Niedobór kwasu foliowego może prowadzić do różnych konsekwencji zdrowotnych m. in.: niedokrwistości megaloblastycznej, wad wrodzonych płodu, zaburzeń neurologicznych, zaburzeń sercowo-naczyniowych i zaburzeń układu trawiennego: bóli brzucha, utraty apetytu, nudności i zaparć.
Jednym z okresów w życiu, w których trzeba ją koniecznie suplementować, jest ciąża. Suplementacja jest zalecana także u osób, które mają dietę bardzo ubogą w rośliny - podkreśla Marta Pawelec.
Niedobór mikroelementów, takich jak żelazo, cynk, jod, miedź, selen czy magnez, może prowadzić do różnych konsekwencji zdrowotnych. Mikroelementy są niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania organizmu i pełnienia wielu ważnych funkcji.
Niedobór żelaza - może powodować niedokrwistość, która manifestuje się niskim poziomem krwinek czerwonych lub obniżonym poziomem hemoglobiny. Osoba borykająca się z niedokrwistością skarży się najczęściej na: zmęczenie, osłabienie, duszności i zawroty głowy.
Niedobór cynku - bardzo często prowadzi do osłabienia odporności, wolnego gojenia się ran i problemów dermatologicznych.
Niedobór jodu - prowokuje przede wszystkim poważne problemy z tarczycą: niedoczynność tarczycy, wole tarczycowe, problemy metaboliczne.
Niedobór miedzi - odpowiedzialny jest za zaburzenia ze strony układu nerwowego: niedorozwój układu nerwowego, neuropatie, problemy z mową i koordynacją ruchową.
Niedobór selenu - selen jest konieczny dla prawidłowego funkcjonowania tarczycy. Niedobór selenu może wpływać na produkcję hormonów tarczycy i zwiększać ryzyko wystąpienia zaburzeń tarczycy.
Niedobór magnezu - prowadzi do zaburzeń mięśniowo-nerwowych. Niedobór magnezu może powodować skurcze mięśni, drżenia, zmęczenie, zaburzenia snu i napięcia nerwowego.
Brak mikroelementów może mieć wpływ na nasze zdrowie i ogólna kondycje organizmu. Brak żelaza będzie objawiał się zmęczeniem, bladością skory, problemami z oddychaniem. Brak fluoru z kolei będzie odpowiadał za rozwój osteoporozy. Niedobory miedzi będą wpływały na gorszą pracę układu sercowo-naczyniowego. Brak jodu może odpowiadać za problemy z tarczycą, natomiast brak cynku powodować będzie problemy ze skórą, brak apetytu czy podatność na infekcje - podsumowuje dietetyczka.
Awitaminoza to stan niedoboru witamin w organizmie, który może prowadzić do różnych konsekwencji zdrowotnych. Jest to wynik braku odpowiedniej podaży witamin w diecie lub zaburzeń wchłaniania, przetwarzania lub wykorzystywania witamin przez organizm.
Jak zatem szybko uzupełnić niedobory witamin i mikroelementów?
Przede wszystkim należy zadbać o prawidłową, zbilansowaną dietę i to na co dzień, a nie od święta. Jeśli jednak borykamy się z silnym niedoborem warto sięgnąć po preparaty farmakologiczne – suplementy diety lub leki - podpowiada dietetyczka Marta Pawelec.
Witamina D: 7 powodów, by badać jej poziom regularnie
Nowe wytyczne dla witamin D – jakie dawki przyjmować?
Dawka witamin na wiosnę. Co jeść, by wzmocnić odporność i odzyskać energię?
Sezonowe superfoods – jak jeść zdrowo przez cały rok
Dynia na zdrowie – dlaczego warto jeść ją jesienią i nie tylko
Czy rabarbar jest zdrowy? Wszystko, co warto wiedzieć
Serwis HaloDoctor ma charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny i w żadnym wypadku nie zastępuje konsultacji medycznej. W celu dokładnej diagnozy zalecany jest kontakt z lekarzem. Jeśli jesteś chory, potrzebujesz konsultacji lekarskiej, e‑Recepty lub zwolnienia lekarskiego umów wizytę teraz. Nasi lekarze są do Twojej dyspozycji 24 godziny na dobę!
Witamina D: 7 powodów, by badać jej poziom regularnie
Nowe wytyczne dla witamin D – jakie dawki przyjmować?
Dawka witamin na wiosnę. Co jeść, by wzmocnić odporność i odzyskać energię?
Sezonowe superfoods – jak jeść zdrowo przez cały rok
Dynia na zdrowie – dlaczego warto jeść ją jesienią i nie tylko
Czy rabarbar jest zdrowy? Wszystko, co warto wiedzieć
Substancja psychoaktywna w żelkach konopnych. GIS ostrzega przed kolejnymi partiami suplementu BRAIN WASH
Mrożone owoce są zdrowe? Czy mają tyle samo witamin co świeże?
Wzdęcia po jedzeniu. Dlaczego pojawiają się nawet przy zdrowej diecie?