Cyberataki na sklepy spożywcze. GIS ostrzega przed źle przechowywaną żywnością

Hakerzy zmieniają temperaturę w lodówkach i zamrażarkach

Główny Inspektorat Sanitarny poinformował o cyberatakach wymierzonych w infrastrukturę chłodniczą wykorzystywaną w przemyśle spożywczym. Pierwsza fala takich incydentów wystąpiła w połowie października we Francji. Doprowadziła do zniszczenia żywności o wartości wielu milionów euro.

Kolejna fala rozpoczęła się 2 listopada 2026 r. i objęła podmioty w co najmniej 10 krajach europejskich, w tym w Polsce. Na liście wymienionej przez GIS znalazły się m.in. Belgia, Niemcy, Irlandia, Włochy, Holandia, Portugalia i Szwecja. Ataki dotyczyły zarówno dużych sieci handlowych, jak i mniejszych przedsiębiorstw, w tym rzeźni oraz zakładów dystrybucji mięsa.

Na czym polega zagrożenie? Cyberprzestępcy uzyskują zdalny dostęp do sterowników urządzeń chłodniczych, a następnie zmieniają ich konfigurację. Mogą przełączyć urządzenia w tryb odszraniania lub podnieść temperaturę nawet do 40–50 stopni Celsjusza.

W takich warunkach dochodzi do przerwania łańcucha chłodniczego. Żywność wymagająca przechowywania w niskiej temperaturze, m.in. mięso, nabiał i mrożonki, może stracić bezpieczeństwo mikrobiologiczne i nie nadawać się do sprzedaży.

Wycofano popularne lody proteinowe z Lidla. Mogą być niebezpieczne dla alergików

GIS ostrzega: Salmonella w partii popularnego suplementu ziołowego

Ostrzeżenie GIS: Salmonella w liściach melisy. Wycofanie kilku partii popularnego zioła

GIS ostrzega: nie spożywaj jaj z tej partii. Ryzyko zakażenia Salmonellą

GIS ostrzega przed wędzonym kurczakiem. Wykryto bakterie Listeria

Pilne wycofanie mleka dla niemowląt. GIS wykrył cereulidynę

Jakie zagrożenie dla zdrowia niesie przerwanie łańcucha chłodniczego?

Utrzymywanie odpowiedniej temperatury podczas transportu i przechowywania żywności ma zasadnicze znaczenie dla ograniczania rozwoju drobnoustrojów. Jeśli produkty przez dłuższy czas znajdują się w zbyt wysokiej temperaturze, mogą namnażać się w nich bakterie chorobotwórcze.

Spożycie takiej żywności może prowadzić do zatrucia pokarmowego. Objawy obejmują m.in. nudności, wymioty, biegunkę, bóle brzucha i gorączkę. W zależności od rodzaju drobnoustroju i stanu zdrowia danej osoby przebieg zakażenia może być łagodny lub wymagać pomocy medycznej.

Szczególną ostrożność powinny zachować osoby starsze, małe dzieci, kobiety w ciąży oraz osoby z obniżoną odpornością. U tych grup zakażenia pokarmowe mogą mieć cięższy przebieg.

GIS zwraca uwagę, że nieprawidłowe działanie urządzeń chłodniczych może nie być widoczne na pierwszy rzut oka. Z tego powodu przedsiębiorcy nie powinni polegać wyłącznie na elektronicznych systemach monitorowania temperatury.

Na co zwrócić uwagę podczas zakupów? GIS wydał zalecenia

Główny Inspektor Sanitarny apeluje do konsumentów o dokładne sprawdzanie produktów wymagających przechowywania w lodówkach i zamrażarkach. Podczas zakupów warto zwrócić uwagę na kilka sygnałów mogących świadczyć o niewłaściwych warunkach przechowywania.

W przypadku produktów chłodzonych należy sprawdzić, czy opakowanie nie jest uszkodzone, zawilgocone lub nieszczelne. Niepokój powinny wzbudzić również wycieki, nietypowy wygląd czy zapach produktu. Warto zwrócić uwagę na to, czy urządzenie chłodnicze w sklepie działa prawidłowo.

Przy zakupie mrożonek należy sprawdzić, czy produkty nie noszą oznak rozmrożenia i ponownego zamrożenia. Sygnałem ostrzegawczym mogą być zbrylone kawałki żywności, nadmierna ilość lodu wewnątrz opakowania czy zdeformowane opakowanie.

GIS zaleca, aby nie kupować produktów, w przypadku których istnieją uzasadnione wątpliwości dotyczące warunków przechowywania lub bezpieczeństwa. Zauważone nieprawidłowości, np. brak chłodzenia w lodówce sklepowej, należy zgłosić pracownikom.

Gdzie zgłosić podejrzenie niebezpiecznej żywności?

Jeżeli konsument zauważy nieprawidłowości związane z przechowywaniem żywności, może zgłosić je personelowi sklepu. W uzasadnionych przypadkach dotyczących bezpieczeństwa produktów można również powiadomić Państwową Inspekcję Sanitarną.

GIS przypomina jednocześnie przedsiębiorcom o konieczności regularnego sprawdzania temperatury w lodówkach, chłodniach i zamrażarkach za pomocą niezależnych urządzeń pomiarowych. Ważne jest także porównywanie tych wyników ze wskazaniami elektronicznych systemów monitorowania oraz szybkie reagowanie na wszelkie nieprawidłowości.

Komunikat GIS ma charakter ostrzegawczy. Jego celem jest zwiększenie czujności przedsiębiorców i konsumentów oraz zapobieganie sytuacjom, w których żywność przechowywana w niewłaściwych warunkach trafiłaby do sprzedaży.