O czym może świadczyć krwiomocz?

Czym jest krwiomocz?

Krwiomocz to stan, w którym w moczu pojawia się na tyle duża liczba erytrocytów (czerwonych krwinek), że zmienia on swoje zabarwienie na czerwone lub brunatne. Rodzaje krwiomoczu:

• krwiomocz makroskopowy – widoczny gołym okiem, gdy mocz staje się różowy, czerwony lub brunatny;
• krwiomocz mikroskopowy (krwinkomocz) – niewidoczny bez badań, rozpoznawany w analizie laboratoryjnej moczu;
• fałszywy krwiomocz – zmiana barwy moczu spowodowana przez pokarmy (np. buraki, rabarbar) lub leki, a nie przez obecność krwi.

Krwiomoczowi mogą towarzyszyć także inne objawy, takie jak pieczenie przy oddawaniu moczu, częstomocz, ból w podbrzuszu lub w okolicy lędźwiowej, a także gorączka. W niektórych przypadkach jedynym objawem jest zmieniony kolor moczu, bez dodatkowych dolegliwości. W przypadku zaobserwowania u siebie niepokojących symptomów należy skonsultować się z lekarzem na oddziale urologii w Łodzi lub innym mieście.

Przyczyny krwiomoczu

Przyczyny obecności krwi w moczu mogą być bardzo różne – od infekcji po choroby przewlekłe. Najczęściej krwiomocz wynika z zaburzeń w obrębie dróg moczowych i nerek. Możliwe przyczyny obecności krwi w moczu:

• zakażenia układu moczowego i nerek (zapalenie pęcherza, odmiedniczkowe zapalenie nerek);
• kamica moczowa (obecność złogów w nerkach lub pęcherzu);
• przerost lub zapalenie prostaty u mężczyzn;
• urazy mechaniczne nerek i dróg moczowych;
• nowotwory układu moczowego (rak pęcherza, nerki, prostaty);
• choroby kłębuszków nerkowych (kłębuszkowe zapalenie nerek, nefropatia IgA);
• zaburzenia krzepnięcia krwi, w tym wywołane lekami;
• intensywny wysiłek fizyczny, odwodnienie, wysoka gorączka.

Do czynników ryzyka wystąpienia krwiomoczu należą wiek powyżej 50 lat, palenie tytoniu, przewlekłe choroby nerek, przyjmowanie leków przeciwkrzepliwych, a także choroby nerek lub nowotwory w rodzinie. Wczesne rozpoznanie przyczyny zwiększa szanse na skuteczne leczenie.

Diagnostyka i leczenie

W przypadku zauważenia krwi w moczu należy zgłosić się do lekarza, który przeprowadzi wywiad i zleci badania. Najczęściej wykonywane badania w przypadku krwiomoczu:

• badanie ogólne moczu i posiew moczu;
• badania krwi (morfologia, parametry nerkowe);
• badania obrazowe (USG jamy brzusznej, tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny);
• cystoskopia (ocena wnętrza pęcherza moczowego kamerą endoskopową).

Leczenie krwiomoczu zawsze zależy od ustalonej przyczyny. Jeżeli powodem są infekcje układu moczowego, stosuje się antybiotykoterapię, natomiast w przypadku kamicy moczowej podaje się leki przeciwbólowe i przeciwzapalne, a w niektórych sytuacjach konieczne jest przeprowadzenie zabiegów usuwania złogów.

Choroby prostaty mogą być leczone farmakologicznie, ale czasami wymagają także interwencji chirurgicznej. Gdy krwiomocz wiąże się z obecnością nowotworu, wdraża się leczenie onkologiczne – operacyjne, radioterapię lub terapie skojarzone. W sytuacji chorób nerek czy zaburzeń krzepnięcia krwi postępowanie jest indywidualnie dopasowane do danego schorzenia i ogólnego stanu pacjenta.

W większości przypadków krwiomocz ustępuje po wyleczeniu choroby podstawowej. Czasami konieczna jest dłuższa kontrola, szczególnie gdy przyczyna ma charakter przewlekły.