Po raz pierwszy od 30 lat w Niemczech wykryto dzikiego wirusa polio typu 1 – w próbkach ścieków. Choć nie odnotowano żadnych przypadków choroby u ludzi, eksperci podkreślają, że sygnał jest poważny i przypomina o konieczności szczepień przeciw tej groźnej chorobie.
Materiał genetyczny wirusa znaleziono w ściekach jednego z niemieckich miast. Oznacza to, że ktoś w tym regionie przechodził infekcję polio, najpewniej bezobjawowo. Na razie nie zgłoszono przypadków paraliżu ani ciężkiej choroby.
- To poważny sygnał ostrzegawczy, ale nie powód do paniki - podkreślają niemieccy epidemiolodzy.
Dzięki wysokiemu poziomowi szczepień w Niemczech wirus ma ograniczone możliwości rozprzestrzeniania się.
Polio, czyli poliomyelitis, to wirusowa choroba zakaźna wywoływana przez wirusy polio typu 1, 2 i 3. Najczęściej przenosi się drogą fekalno-oralną, czyli przez kontakt z kałem osoby zakażonej lub z skażoną wodą i żywnością.
Większość infekcji przebiega bezobjawowo lub skąpoobjawowo – osoby zakażone mogą w ogóle nie wiedzieć, że przenoszą wirusa. W około 1 na 200 przypadków wirus atakuje ośrodkowy układ nerwowy, prowadząc do porażeń wiotkich kończyn, głównie nóg, które mogą być trwałe. W najcięższych przypadkach dochodzi do porażenia mięśni oddechowych i zgonu.
Objawy wczesne mogą przypominać zwykłe przeziębienie: gorączka, ból gardła, osłabienie mięśni, bóle mięśni i stawów. U części pacjentów rozwijają się objawy neurologiczne, które mogą pojawić się po kilku dniach lub tygodniach od zakażenia.
Polio zostało w Europie uznane za chorobę eradykowaną dzięki masowym szczepieniom. Jednak wirus wciąż krąży w kilku krajach, m.in. w Pakistanie i Afganistanie, i może być zawleczony do innych regionów.
Jak tłumaczy pediatra Agnieszka Matkowska-Kocjan:
- Wykrycie dzikiego wirusa w ściekach oznacza, że ktoś go wydalił. Ten ktoś przechodzi zakażenie prawdopodobnie bezobjawowo, ale może zakazić innych ludzi podatnych – nieszczepionych lub o osłabionej odporności.
Ekspertka dodaje:
- Gdyby wirus trafił na podatny grunt, może zrobić się poważnie i niebezpiecznie – dla osób nieszczepionych lub immunosupresyjnych.
Szczepionki przeciw polio, zarówno doustna (OPV), jak i domięśniowa (IPV), od kilkudziesięciu lat skutecznie ograniczają liczbę zachorowań na całym świecie. Dzięki nim liczba przypadków polio spadła o ponad 99% w porównaniu do lat 80. XX wieku.
Agnieszka Matkowska-Kocjan przypomina:
- Sprawdźmy, czy my i nasze dzieci byliśmy szczepieni – jeśli nie, pędem trzeba to uzupełnić. Przeciw polio trzeba szczepić dopóty, dopóki WHO nie ogłosi całkowitej eradykacji.
Pomimo ogromnych sukcesów w eradykacji choroby, WHO wciąż odnotowuje pojedyncze przypadki dzikiego polio w krajach endemicznych. To pokazuje, że wirus nigdy nie został całkowicie wyeliminowany i nawet w regionach uznanych za wolne od choroby należy utrzymywać odporność populacyjną.
Polska ma wysoki poziom wyszczepienia przeciw polio, ale istnieją grupy, które nie przyjęły pełnych dawek szczepionki. Szczególnie narażone są dzieci, osoby z obniżoną odpornością i osoby podróżujące do krajów, w których wirus wciąż występuje.
Ekspertka radzi:
- Przeciw polio trzeba szczepić dopóty, dopóki nie zostanie ogłoszona całkowita eradykacja polio na świecie. Nawet po ostatnim przypadku trzeba będzie kilka lat obserwować sytuację epidemiologiczną, dopóki WHO nie potwierdzi, że można zaprzestać szczepień.
Wykrycie wirusa w Niemczech nie oznacza epidemii, ale przypomina, że choroby uznawane za „pokonane” mogą powrócić, jeśli zaniedbamy szczepienia.
Najlepszą ochroną jest szczepienie i profilaktyka – warto sprawdzić swój status i uzupełnić ewentualne braki, by chronić siebie i swoje dzieci.
NFZ będzie dokładniej kontrolował kolejki do szpitali. Ważne zmiany od 1 października
GIS ostrzega przed herbatką z pokrzywy. Wycofano konkretną partię produktu
GIS ostrzega przed sosem bolońskim. W jednej partii może być szkło
Lex Szarlatan nie wejdzie teraz w życie. Prezydent skierował ustawę do TK. Co to oznacza dla pacjentów?
Farmaceuta nie tylko wyda lek. Resort zdrowia planuje nowe świadczenia w aptekach
Brudna restauracja? Podejrzana żywność? Sanepid przyjmuje zgłoszenia przez mObywatela
Serwis HaloDoctor ma charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny i w żadnym wypadku nie zastępuje konsultacji medycznej. W celu dokładnej diagnozy zalecany jest kontakt z lekarzem. Jeśli jesteś chory, potrzebujesz konsultacji lekarskiej, e‑Recepty lub zwolnienia lekarskiego umów wizytę teraz. Nasi lekarze są do Twojej dyspozycji 24 godziny na dobę!
NFZ będzie dokładniej kontrolował kolejki do szpitali. Ważne zmiany od 1 października
GIS ostrzega przed herbatką z pokrzywy. Wycofano konkretną partię produktu
GIS ostrzega przed sosem bolońskim. W jednej partii może być szkło
Lex Szarlatan nie wejdzie teraz w życie. Prezydent skierował ustawę do TK. Co to oznacza dla pacjentów?
Farmaceuta nie tylko wyda lek. Resort zdrowia planuje nowe świadczenia w aptekach
Brudna restauracja? Podejrzana żywność? Sanepid przyjmuje zgłoszenia przez mObywatela
Nowy program dotyczący chorób otępiennych. Ma pomóc wcześniej wykrywać choroby i wesprzeć opiekunów
Nieświeży oddech mimo mycia zębów. Dlaczego problem ciągle wraca?
Chrypka, która trwa dłużej niż 2–3 tygodnie. Kiedy trzeba ją zbadać?