Otyłość III stopnia – nazywana również olbrzymią – to przewlekła choroba, w której wskaźnik BMI osiąga 40 kg/m² lub więcej. I nie jest to wyłącznie kwestia wyglądu, lecz stan obciążający serce, wątrobę, trzustkę, układ oddechowy i stawy. Leczenie wymaga planu: diagnostyki, zmiany stylu życia, farmakoterapii, a u części pacjentów także chirurgii bariatrycznej.
Otyłość III stopnia należy dziś do najpoważniejszych wyzwań zdrowotnych współczesnej medycyny. To choroba przewlekła, złożona i nawracająca, która wpływa nie tylko na masę ciała, lecz także na funkcjonowanie niemal całego organizmu. Pacjenci zmagają się często z nadciśnieniem tętniczym, cukrzycą typu 2, bezdechem sennym, stłuszczeniem wątroby czy przewlekłym bólem stawów. Stan ten upośledza też wykonywanie codziennych czynności, takich jak sznurowanie butów czy bieganie za małymi dziećmi. W praktyce oznacza to gorszą jakość życia, ograniczenie aktywności i większe ryzyko przedwczesnego zgonu.
Jednocześnie wokół otyłości nadal funkcjonuje wiele krzywdzących mitów. Wciąż bywa przedstawiana jako efekt „braku silnej woli”, choć współczesna wiedza medyczna jasno pokazuje, że na rozwój choroby mają wpływ:
genetyka,
hormony,
środowisko,
przewlekły stres,
zaburzenia snu,
niektóre leki,
czynniki psychologiczne.
Dlatego leczenie nigdy nie powinno zaczynać się od restrykcyjnej diety, lecz od rozmowy i diagnozy lekarskiej.
Dla wielu pacjentów najtrudniejsze nie jest samo leczenie, ale moment zgłoszenia się po pomoc. Osoby z otyłością olbrzymią często mają za sobą lata nieskutecznych diet, efektu jo-jo i negatywnych doświadczeń związanych z oceną otoczenia. Tymczasem podstawą terapii powinno być partnerskie podejście oraz zrozumienie, że otyłość nie jest problemem estetycznym, ale chorobą wymagającą leczenia.
Podczas pierwszej konsultacji lekarz zbiera wywiad zdrowotny, poznaje pacjenta i jego historię leczenia. Może zlecić badania laboratoryjne, a także odesłać pacjenta do innych specjalistów w celu pogłębienia diagnostyki lub konsultacji. Ważne jest też uświadomienie sobie faktu, iż leczeniem choroby otyłościowej zajmuje się cały zespół terapeutyczny – oprócz lekarza, także dietetyk, fizjoterapeuta, psycholog.
Celem diagnostyki nie jest wyłącznie potwierdzenie otyłości. Równie ważne jest ustalenie, jakie mechanizmy utrudniają redukcję masy ciała i które powikłania wymagają pilnego leczenia. U części pacjentów problemem może być kompulsywne objadanie się, u innych zaburzenia hormonalne albo ograniczona możliwość ruchu wynikająca z bólu stawów.
Dowiedz się więcej: https://pro.novonordisk.pl/materialy-dla-pacjenta/artykuly/artykuly-na-temat-otylosci/wielodyscyplinarne-podejscie-do-pacjenta-z-otyloscia-3-stopnia.html
Otyłości III stopnia nie da się wyleczyć krótkotrwałą dietą. Choroba wpływa na apetyt, gospodarkę hormonalną i metabolizm, dlatego terapia wymaga długofalowego działania.
Podstawą leczenia pozostaje wypracowanie zmian stylu życia. Największe znaczenie mają regularne posiłki, ograniczenie żywności wysoko przetworzonej oraz stopniowe budowanie trwałych nawyków żywieniowych. Ważna jest również aktywność fizyczna dostosowana do możliwości pacjenta – na początku często wystarczą spacery, ćwiczenia w wodzie lub rehabilitacja ruchowa. Zmiany warto wprowadzać stopniowo. Warto ustalić priorytety i opracować długoterminowy, stopniowy plan działania.
Coraz większą rolę w leczeniu otyłości odgrywają leki wspomagające redukcję masy ciała (np. analogi GLP-1). Pomagają ograniczyć apetyt, zmniejszyć napady głodu, poprawić odczuwanie sytości i poprawić kontrolę glikemii, ale nie rozwiązują problemu. Farmakoterapia powinna być prowadzona w połączeniu ze zmianą stylu życia oraz opieką specjalistów.
Jeśli dieta, aktywność fizyczna i farmakoterapia nie przynoszą wystarczających efektów, lekarze mogą rozważyć operację bariatryczną. To jedna z najskuteczniejszych metod leczenia otyłości III stopnia, szczególnie przy występowaniu chorób współistniejących np. cukrzycy typu 2, nadciśnienia lub bezdechu sennego.
Zabiegi polegają najczęściej na zmniejszeniu pojemności żołądka lub skróceniu długości przewodu pokarmowego w celu wyłączenia konkretnych jego odcinków. Dzięki temu pacjent szybciej odczuwa sytość, spożywa mniejsze porcje lub jego organizm wchłania mniej energii. Operacja wymaga jednak odpowiedniego przygotowania i trwałej zmiany nawyków. Po zabiegu konieczne są regularne kontrole i dalsza długotrwała opieka specjalistów.
Leczenie otyłości III stopnia nie kończy się na utracie kilogramów. Chorobie często towarzyszy obniżone poczucie własnej wartości, depresja, zaburzenia lękowe. Dlatego ważnym elementem terapii powinno być też wsparcie psychologa, psychoterapeuty, a w niektórych przypadkach również psychiatry.
Terapia pomaga lepiej zrozumieć mechanizmy związane z jedzeniem i wypracować nowe schematy radzenia sobie z emocjami i stresem. Bo otyłość III stopnia to poważna choroba, ale nie sytuacja bez wyjścia. Im wcześniej pacjent otrzyma profesjonalne wsparcie, tym większa szansa na trwałą poprawę stanu zdrowia i samopoczucia.
Artykuł został przygotowany we współpracy z Novo Nordisk, organizatorem kampanii „Odzyskaj lekkość życia”.
World Health Organization, Obesity and overweight, https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/obesity-and-overweight.
Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u chorych na otyłość 2024 – stanowisko Polskiego Towarzystwa Leczenia Otyłości. Med. Prakt. wyd. specj.; wrzesień 2024: 1–116. https://ptlo.org.pl/resources/data/forms/aktualnosci/258/ws_ptlo_otylosc_2024_final.pdf.
Otyłość zaczyna się w głowie? Jak psychika wpływa na leczenie otyłości
Semaglutyd bez recepty jako „peptyd”? GIF: to przestępstwo
Wstyd związany z otyłością może utrudniać leczenie. Psycholog wyjaśnia, jak go przełamać
Dziecko szybko przybiera na wadze? Dietetyk pediatryczny mówi, kiedy to już powód do niepokoju
Spalacze tłuszczu pod lupą: co naprawdę mówi nauka o skuteczności i bezpieczeństwie kofeiny
Woda z cytryną i ocet jabłkowy na odchudzanie: co na to nauka?
Serwis HaloDoctor ma charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny i w żadnym wypadku nie zastępuje konsultacji medycznej. W celu dokładnej diagnozy zalecany jest kontakt z lekarzem. Jeśli jesteś chory, potrzebujesz konsultacji lekarskiej, e‑Recepty lub zwolnienia lekarskiego umów wizytę teraz. Nasi lekarze są do Twojej dyspozycji 24 godziny na dobę!
Otyłość zaczyna się w głowie? Jak psychika wpływa na leczenie otyłości
Semaglutyd bez recepty jako „peptyd”? GIF: to przestępstwo
Wstyd związany z otyłością może utrudniać leczenie. Psycholog wyjaśnia, jak go przełamać
Dziecko szybko przybiera na wadze? Dietetyk pediatryczny mówi, kiedy to już powód do niepokoju
Spalacze tłuszczu pod lupą: co naprawdę mówi nauka o skuteczności i bezpieczeństwie kofeiny
Woda z cytryną i ocet jabłkowy na odchudzanie: co na to nauka?