Raport NIK o NFZ: dlaczego pacjenci czekają za długo

Zwiększone finansowanie nie zawsze oznacza lepszy dostęp do leczenia

W ostatnich latach nakłady na ochronę zdrowia systematycznie rosną. Zgodnie z raportem, w latach 2020–2023 planowane wydatki NFZ wzrosły o ponad 43%. Mimo to, poprawa dostępności do świadczeń zdrowotnych nie była proporcjonalna do wzrostu finansowania.

W wielu przypadkach pacjenci nadal mają trudności z szybkim dostępem do specjalistów lub leczenia szpitalnego.

„Jeden Polak objęty nadzorem epidemiologicznym”. GIS wydał komunikat ws. hantawirusa na statku m/v Hondius

Hantawirus na statku MV Hondius. Czy jest powód do niepokoju? Eksperci wyjaśniają źródło zakażeń

Trzy zgony na statku wycieczkowym. Czy to hantawirus? Co wiadomo o chorobie

Przed majówką warto to wiedzieć: kiedy nie jechać na SOR

Rewolucja w ochronie zdrowia. Rząd przyjął ustawę o e-zdrowiu – co zmieni się dla pacjentów?

Nie jedz tego tatara. Wykryto groźną bakterię Salmonella

Brak nadzoru i opóźnione reakcje

NIK zwraca uwagę na istotne braki w systemie nadzoru nad realizacją zadań przez oddziały wojewódzkie NFZ. Centrala Funduszu nie monitoruje na bieżąco sytuacji w regionach, a informacje o problemach z dostępnością świadczeń trafiają do niej często dopiero po miesiącach.

Taki model utrudnia skuteczne zarządzanie systemem i opóźnia podejmowanie działań naprawczych.

Nierówny dostęp w zależności od miejsca zamieszkania

Raport wykazuje również znaczne różnice regionalne w dostępności do świadczeń. W niektórych województwach czas oczekiwania na leczenie specjalistyczne czy zabiegi szpitalne jest znacząco dłuższy niż w innych.

Problemem jest także zbyt mała liczba nowych konkursów w regionach o największym deficycie świadczeń, co dodatkowo pogłębia nierówności.

Świadczenia pilne nie zawsze realizowane w terminie

Kontrola wykazała, że pacjenci, którym zlecono tzw. świadczenia pilne, często nie są przyjmowani w zalecanych terminach.

W wielu przypadkach kolejki do świadczeń pilnych są równie długie jak do tych o charakterze stabilnym, co może mieć negatywny wpływ na stan zdrowia pacjentów i prowadzić do powikłań.

Rekomendacje NIK

Najwyższa Izba Kontroli rekomenduje wprowadzenie mechanizmów usprawniających monitorowanie i analizę dostępności świadczeń w całym kraju. Podkreślono również potrzebę reagowania na nieprawidłowości w czasie rzeczywistym oraz większego wsparcia oddziałów wojewódzkich Funduszu.

Zwiększenie liczby umów z placówkami w regionach z ograniczonym dostępem do leczenia powinno stać się jednym z priorytetów.

Wnioski dla pacjentów

Raport NIK potwierdza, że mimo rosnącego budżetu system ochrony zdrowia wciąż boryka się z poważnymi wyzwaniami. W praktyce oznacza to, że wielu pacjentów nadal może doświadczać trudności w uzyskaniu potrzebnych świadczeń w rozsądnym terminie.

W takich sytuacjach warto pamiętać o alternatywnych rozwiązaniach - w tym o telemedycynie i konsultacjach online -  które mogą zapewnić szybszy dostęp do lekarza, zwłaszcza w zakresie porad i diagnostyki wstępnej.

Pełny raport: https://www.nik.gov.pl/aktualnosci/nfz-realizacja-zadan.html