1. Artykuły
  2. Udar mózgu – jak rozpoznać pierwsze objawy?

Udar mózgu – jak rozpoznać pierwsze objawy?

Udar mózgu jest stanem bezpośredniego zagrożenia życia, podczas którego dochodzi do uszkodzenia bądź obumarcia fragmentów mózgu, które spowodowane są zatrzymaniem dopływu krwi do narządu. Udar mózgu jest trzecią najczęstszą przyczyną zgonów, po nowotworach i chorobach serca. Wyróżniamy dwa rodzaje udaru: udar krwotoczny i udar niedokrwienny. 

Udar mózgu – jak rozpoznać pierwsze objawy?
Spis treści
Udar krwotoczny Udar niedokrwienny Jak rozpoznać udar? Jakie mogą być konsekwencje udaru? Na czym polega diagnostyka udaru? Jak leczy się udar mózgu? Czy można uchronić się przed udarem?

Udar krwotoczny

 

Nazywany również wylewem, ma miejsce na skutek pęknięcia ściany tętnicy mózgowej i wylania się krwi poza to naczynie. Wydostająca się krew niszczy okoliczną tkankę nerwową oraz powoduje wzrost ciśnienia śródczaszkowego. Dochodzi również do niedokrwienia mózgu. Wylewy krwotoczne dzielimy na krwotoki śródmózgowe – do uszkodzenia naczyń i wylania krwi dochodzi wewnątrz mózgu oraz krwotoki podpajęczynówkowe – kiedy do krwotoku dochodzi na powierzchni mózgu, a krew zbiera się między nim a oponą pajęczą.

 

Najczęściej krwotok śródmózgowy jest konsekwencją wieloletniego nadciśnienia tętniczego, które powoduje poszerzenie średnicy naczyń tętniczych i powstawanie mikrotętniaków, mają one tendencję do pękania. Natomiast krwotoki podpajęczynówkowe spowodowane są pękaniem większych tętniaków i naczyniaków, które są wrodzonymi wadami w budowie ścian naczyń krwionośnych.

 

Udary krwotoczne stanowią ok. 20 proc. wszystkich udarów, ich leczenie jest bardzo ograniczone, dlatego są niebezpieczne dla zdrowia i życia.

 

arrow ADD. Dlaczego nie mogę się skupić? Na deficyty uwagi cierpią nie tylko dzieci
arrow Już to widziałem. Czym jest zjawisko déjà vu?
arrow Napięciowy ból głowy. Większość z nas doświadcza go przynajmniej raz w życiu
arrow Migrena oczna – jak radzić sobie z silnym bólem głowy?
arrow Padaczka - jakie są metody leczenia?
arrow Zawroty głowy – czy powinny nas martwić?

Udar niedokrwienny

 

Zdecydowanie częściej dochodzi do udaru niedokrwiennego. Główną przyczyną jest miażdżyca, w przebiegu której wewnątrz naczyń tętniczych odkładają się blaszki miażdżycowe, powodując zwężenie i niedrożność tętnic. Z kolei niedrożne naczynia nie są w stanie zaopatrzyć mózgu w odpowiednią ilość krwi.

 

Udar niedokrwienny może być spowodowany również zatorem. Zator powstaje na skutek oderwania się blaszek miażdżycowych lub skrzepliny, które blokują światło tętnicy mózgowej i odcinają dostęp krwi do mózgu. W niektórych wypadkach zdarza się, że pod wpływem ciśnienia wewnątrz tętnicy dochodzi do samoistnego usunięcia zatoru, zanim wywoła on nieodwracalne szkody.

 

Za główne przyczyny udaru uważa się więc: miażdżycę, nadciśnienie tętnicze oraz wrodzone wady w budowie ścian naczyń tętniczych.

 

Jak rozpoznać udar?

 

Bardzo często zdarza się, że udar przebiega bez charakterystycznych objawów. Jeżeli zauważymy natomiast którykolwiek z opisanych poniżej objawów u siebie lub osoby bliskiej należy jak najszybciej zawiadomić pogotowie ratunkowe, lub udać się na nie z taką osobą.

 

Charakterystyczne dla udaru objawy to:

 

  • nagły i bardzo silny ból głowy,
  • zawroty głowy,
  • problemy z mową,
  • opadający po jednej stronie kącik ust,
  • uczucie niedowładu kończyn po jednej stronie ciała,
  • zaburzenia widzenia,
  • zaburzenia koordynacji ruchowej i równowagi,
  • utrata świadomości i przytomności.

 

Możliwe jest również wystąpienie, któregoś z objawów natomiast mija on samoistnie po kilku minutach. Nie musi on sygnalizować przebiegającego udaru, natomiast może być sygnałem ostrzegawczym, w takim wypadku również niezwłocznie należy udać się do lekarza.  

 

Jakie mogą być konsekwencje udaru?

 

W większości przypadków skutki udaru zależą od czasu w jakim został rozpoznany oraz od podjętej interwencji lekarskiej.

 

Bardzo często po podjętej interwencji lekarskiej objawy udaru mijają samoistnie po upływie krótkiego czasu, natomiast w skrajnych przypadkach mogą doprowadzić do paraliżu i niedowładu jednej ze stron ciała, problemów z mową, a nawet śmierci.

 

Na czym polega diagnostyka udaru?

 

Diagnostyka udaru następuje na podstawie rozpoznanych objawów oraz obrazu tomografii komputerowej (TK) lub rezonansu głowy. Badanie TK pozwala rozróżnić udar niedokrwienny od udaru krwotocznego i wykluczyć ewentualne obrzęki mózgu. Badanie tomografią komputerową powtarza się kilkakrotnie po kilku dniach i tygodniach po wystąpieniu udaru, w celu określenia szkód, jakie wywołał. Dodatkowymi badaniami, które się wykonuje jest, ultrasonografia oraz arteriografia tętnic szyjnych, badanie RTG oraz EKG klatki piersiowej i morfologia krwi.

 

Jak leczy się udar mózgu?

 

Jeżeli od wystąpienia udaru minęły 3- 4 godz. pacjentowi podaje się wlew dożylny zawierający tkankowy aktywator plazminogenu, który ma za zadanie rozpuścić skrzep i udrożnić tętnice. Leczenie to dotyczy jedynie pacjentów, u których zdiagnozowano niedokrwienny udar mózgu, ponieważ lek ten rozrzedza krew i zaburza jej krzepliwość. Tkankowy aktywator plazminogenu nie może zostać więc zastosowany u pacjentów z krwotocznym udarem oraz u takich, którzy przeszli zabiegi operacyjne w niedalekiej przeszłości, ponieważ wiąże się to z ryzykiem wystąpienia krwotoków.

 

Udar niedokrwienny bardzo często może wystąpić podczas snu, a pacjent obserwuje objawy dopiero po przebudzeniu. Leczenie lekami mającymi na celu rozpuścić zator jest w takim wypadku bezcelowe, ponieważ doszło już do nieodwracalnych zmian, na skutek niedotlenienia mózgu.

 

Jeżeli wskutek udaru krwotocznego ciśnienie wewnątrzczaszkowe niebezpiecznie wzrasta, konieczny może okazać się zabieg operacyjny, mający na celu jego zatrzymanie. Udar krwotoczny jest bardzo niebezpieczny i niestety połowy pacjentów, u których nastąpił, nie udaje się uratować. 

 

Kluczowe znaczenie w powrocie do zdrowia po przebytym udarze ma również dobrze dobrana pod względem intensywności rehabilitacja. Ma ona szczególne znaczenie u pacjentów, którzy nie odzyskali świadomości i pozostają w pozycji leżącej. Jeśli u pacjenta wystąpiła afazja, czyli problemy w mowie, pacjent korzysta z pomocy logopedycznej i wykonuje ćwiczenia mające na celu jej poprawę.

 

Bardzo dużą rolę w procesie powrotu do zdrowia po udarze, odgrywają również psycholodzy i psychoterapeuci, ponieważ bardzo często pacjenci muszą zaadaptować się do życia na nowo, z nieodwracalnym niepełnosprawnościami.

 

Czy można uchronić się przed udarem?

 

Profilaktyka w głównej mierze opiera się na zdrowej i zbilansowanej diecie, która nie powoduje wzrostu złego cholesterolu, który przyczynia się do powstania miażdżycy. Równie ważna jest regularna aktywność fizyczna oraz unikanie stresu i odpowiednia ilość snu. Bardzo istotne jest również regularne wykonywanie badań krwi, a także kontrolowanie poziomu ciśnienia tętniczego oraz poziomu cukru. Należy również unikać palenia tytoniu oraz spożywania alkoholu.

Szybka konsultacja:
Tabletka "dzień po" e‑Recepta L4 Online
Najnowsze pytania pacjentów
internista, lekarz rodzinny
Czy uczucie drętwienia i mrowienia w ciele może sygnalizować ryzyko udaru?
Od 2 miesięcy czuję mrowienie w lewej stopie, które sięga sporo powyżej...
05.08.2022
Wskazana jest wizyta stacjonarna u lekarza, który przeprowadzi badanie fizykalne ( w tym m.in. oceni stan krążena, sprawdzi tętno w zakresie kończyn dolnych). i zadecyduje o wskazaniach do poszerzenie diagnostyki (np. o bad.lab., konsultację chirurga naczyniowego + usg naczyń kończyn dolnych, konsultację neurologiczną).
Sylwia Dżaman
lekarz
Umów wizytę
Wskazana jest wizyta stacjonarna u lekarza, który przeprowadzi badanie fizykalne ( w tym m.in. oceni stan krążena, sprawdzi tętno w zakresie kończyn dolnych). i zadecyduje o wskazaniach do poszerzenie diagnostyki (np. o bad.lab., konsultację chirurga naczyniowego + usg naczyń kończyn dolnych, konsultację neurologiczną).
kardiolog, internista, lekarz rodzinny
Co można zrobić, aby uniknąć zawału w przyszłości?
Ostatnio mam duże uderzenia ciśnienia np. wczoraj miałem 246/141 puls 51. Jestem osobą po...
04.10.2022
Niezbędna jest opieka kardiologiczna/poradni nadciśnienia tętniczego i okresowe wykonywanie badań obrazowych (m.in. Holter, usg serca), a także badań laboratoryjnych. O profilaktyce farmakologicznej może wypowiedzieć się lekarz, który zna Pana jako pacjenta, ma wgląd w Pana dokumentację, ocenia Pana stan zdrowia i ma wiedzę na temat stosowanego obecnie leczenia. Takie wysokie wartości ciśnienia wymagają pilnej interwencji (SOR, Pogotowie Ratunkowe).
Sylwia Dżaman
lekarz
Umów wizytę
Niezbędna jest opieka kardiologiczna/poradni nadciśnienia tętniczego i okresowe wykonywanie badań obrazowych (m.in. Holter, usg serca), a także badań laboratoryjnych. O profilaktyce farmakologicznej może wypowiedzieć się lekarz, który zna Pana jako pacjenta, ma wgląd w Pana dokumentację, ocenia Pana stan zdrowia i ma wiedzę na temat stosowanego obecnie leczenia. Takie wysokie wartości ciśnienia wymagają pilnej interwencji (SOR, Pogotowie Ratunkowe).
Zbigniew Walter
internista, lekarz chorób wewnętrznych, specjalista chorób wewnętrznych
Umów wizytę
Konieczna jest opieka kardiologiczna w celu ustabilizowania ciśnienia.
Marlena Kałużna
lekarz, lekarz rodzinny
Umów wizytę
Gdy wystąpi tak wysokie ciśnienie konieczne jest wezwanie karetki pogotowia. Konieczna jest pilna wizyta u kardiologa, który oceni stan serca poprzez wykonanie np. ekg, echo serca. Puls 51 jest zbyt niski , wskazuje na tzw. bradykardię, być może będzie trzeba rozważyć założenie stymulatora serca.
Łukasz Blukacz
ginekolog - położnik
Umów wizytę
Wynik o tej wartości w pierwszej kolejności należy zweryfikować i ocenić czy w ogóle jest miarodajny. Bezwzględnie poroszę natomiast pozostać pod opieką kardiologa, który zaleci dalsze badania celem oceny i zmniejszenia ryzyka powikłań nadciśnienia tętniczego.
Zobacz więcej
CHCESZ ZADAĆ PYTANIE?
Musisz napisać jeszcze: 50 znaków.
Dziękujemy
Twoje pytanie zostało wysłane. Nasi specjaliści udzielają odpowiedzi zwykle do kilkunastu godzin od zadanego pytania. Wszystkie odpowiedzi zostaną wysłane na adres e‑mail, który podałeś w formularzu.
lub Umów się na konsultację
Serwis HaloDoctor ma charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny i w żadnym wypadku nie zastępuje konsultacji medycznej. W celu dokładnej diagnozy zalecany jest kontakt z lekarzem. Jeśli potrzebujesz konsultacji lekarskiej, e‑recepty lub zwolnienia lekarskiego   umów wizytę teraz. Nasi lekarze są do Twojej dyspozycji 24 godziny na dobę!
Lekarz online czeka na Ciebie
Polecani lekarze
Paweł Skoczylas
lekarz, internista, lekarz rodzinny
5.00 / 13362 opinie
Marlena Kałużna
lekarz, lekarz rodzinny
4.95 / 77 opinii
Jakub Woźniak
lekarz rodzinny, pediatra, lekarz, lekarz chorób wewnętrznych
4.96 / 467 opinii
Adam Mallach
lekarz, ginekolog - położnik, internista
4.80 / 670 opinii
Umów wizytę